7. Daire 1996/3743 E. , 1997/4703 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No: 1996/3743
Karar No: 1997/4703
Temyiz İsteminde Bulunan : Başbakanlık Gümrük Müsteşarlığı adına …
Karşı Taraf : ... Ağır Makina Sanayi A.Ş.
İstemin Özeti : Erenköy Giriş Gümrük Müdürlüğünde tescilli 28.7.1994 gün ve … sayılı geçici kabul beyannamesi muhteviyatı eşyanın beyanname ekindeki faturası ile manifesto ekindeki faturası arasında miktar ve birim kıymet yönlerinden fark bulunduğunun tespit edildiğinden bahisle tahakkuk ettirilen gümrük vergi ve resimlerine vaki itirazı reddeden Gümrükler Genel Müdürlüğünün 11.10.1995 gün ve 188 sayılı işlemini; olayda, ithal edilen eşyaya ait kıymetin 22.766,82 Alman markı olması gerekirken 45.428,27 Alman markı olarak yazıldığı, ibraz edilen fatura ile manifestoya ekli fatura arasında fark bulunması nedeniyle, tutarı daha yüksek olan manifesto eki faturadaki 45.428,27 Alman markı değer esas alınarak ek tahakkuk yapıldığının anlaşıldığı, yükümlü şirketin teşvik belgesi kapsamında ihracat kaydıyla ithal ettiği ve ısı kazanım ünitesi imalatında kullandığı malzemelerle ilgili olarak ihracatçı firma tarafından düzenlenen 7.7.1994 gün ve … sayılı faturada hata yapıldığı, esas kıymetin, satıcı firma tarafından düzenlenen ikinci bir fatura ile 22.766,82 Alman markı olarak düzeltildiği ve Essen Başkonsolosluğu ile Essen Sanayi ve Ticaret Odasınca da onaylanmış olmasına rağmen davalı idarece bu düzeltmenin kabul edilmediği, 1615 sayılı Gümrük Kanununun 3968 sayılı Kanunla değişik 65'inci maddesinde, ithal eşyasının gümrük vergisine esas kıymetinin Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşmasının (GATT) VII'nci Maddesinin Uygulanmasına Dair Anlaşmaya ilişkin Yönetmelik hükümlerine göre tayin ve tespit olunacağının belirtildiği, bu madde hükmüne göre, davacı şirketin ithal etmiş olduğu eşyaları düşük fiyatla satın aldığı veya önceden ithal edilen aynı eşyalara ait faturalarda daha yüksek fiyatların yer aldığı yolunda davalı idarece yapılmış tespitler bulunmamasına rağmen, hatalı olarak düzenlendiği anlaşılan 45.428,27 Alman markı tutarındaki fatura ile ilgili olarak da gerekli ve yeterli bir araştırma yapılmadan tahakkuk ettirilen ek vergide yasal isabet görülmediği gerekçesiyle iptal eden .... Vergi Mahkemesinin ... gün ve E:...; K:...sayılı kararının; beyanname muhteviyatı eşya için aynı tarih ve sayılı iki fatura bulunduğu ve bu faturalarda eşyanın toplam kıymeti açısından yaklaşık %100 kıymet farklılığı bulunduğunun tespit edildiği, bu farklılığın "yanlışlık yapılmıştır" iddiasına dayanılarak kabul edilmesinin mümkün olmadığı ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti : İstemin reddi gerektiği yönündedir.
Tetkik Hakimi ...'ın Düşüncesi : Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, 2577 sayılı Kanunun 49'uncu maddesinin 1'inci fıkrasında sayılan bozma nedenlerine uymadığından, temyiz istemi reddedilerek kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı ...'ın Düşüncesi: İleri sürülen bozma nedenleri, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49'uncu maddesinin 1 numaralı bendinde öngörülen nedenlerden hiçbirisine girmediğinden, temyiz isteğinin reddi ile hukuka ve usul hükümlerine uygun bulunan vergi mahkemesi kararının onanması gerekeceği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Yedinci Dairesince işin gereği görüşüldü:
Uyuşmazlık, geçici kabul beyannamesi ile yurda getirilen ve süresi içinde, atık ısı kazanım tesisi olarak ihraç edilen malzemenin beyan edilen değerinin noksan bulunması nedeniyle yükümlü şirket adına ek tahakkuk yapılmasından doğmuş bulunmaktadır.
1615 sayılı Gümrük Kanununun "Geçici olarak giren eşya" başlığını taşıyan 118'inci maddesinde, "Mamul ve yarı mamul maddeleri dışarıdan getirilerek memleket içinde başkaca maddeler katılmış olsun olmasın, tamamlayıcı veya değerlendirici az veya çok bir işçilik gördükten ve yarı mamul veya mamul hale getirildikten sonra en geç iki yıl içerisinde çıkarılacak eşyanın vergileri, Bakanlıkça kabul ve tespit edilecek esas ve şartlar dairesinde taminata bağlanır" hükmü yer almış olup; müteakip maddelerde de, eşyanın süresi içinde zorlayıcı sebepler dışında yurt dışı edilmemesi halinde teminatın irat kaydedileceği belirtilmiştir. Buna göre; geçici kabul rejimi ile getirilen eşyanın süresi içinde yurt dışı edilmesi halinde gümrük vergi ve resimlerine ilişkin teminatın çözüleceği tabii bulunmaktadır. Başka bir deyişle; Yasa koyucu, geçici kabul yolu ile getirilen eşyayı, süresi içinde mamul halde ihraç etmek koşulu ile gümrük vergi ve resimlerinden muaf tutmuştur.
Olayda da, geçici kabul yolu ile 28.7.1994 gün ve … sayılı beyanname ve 29.6.1994 gün ve … sayılı teşvik belgesi kapsamında gümrük vergi ve resimleri teminata bağlanmak suretiyle ithal edilen malzemelerin atık ısı kazanım tesisi olarak Mersin Çıkış Gümrük Müdürlüğünde tescilli 27.10.1994 gün ve 16979 sayılı, Erenköy Çıkış Gümrük Müdürlüğünde tescilli 6.9.1994 gün ve 44837 sayılı, 12.1.1995 gün ve 4800 sayılı, Haydarpaşa Çıkış Gümrük Müdürlüğünde tescilli 27.10.1994 gün ve … sayılı gümrük çıkış beyannameleri kapsamında ve süresi içinde tamamen ihraç edildiği anlaşılmaktadır. Her ne kadar, Gümrük Kanununun 146'ncı maddesinin 2'nci fıkrasında "Kıymeti üzerinden gümrük vergisine tabi eşyanın beyan olunan kıymeti, yapılan muayene ve denetleme neticesinde tespit edilen kıymete nazaran noksan bulunduğu takdirde, bu noksanlığa ait gümrük vergisinden başka bu vergi farkının üç misli para cezası alınır." hükmü yer almış ise de; bu madde hükmünün uygulanması, ancak muafiyet şartlarının ihlali halinde mümkündür. Muafiyet şartları ihlal edilmedikçe, geçici kabul yolu ile getirilerek süresi içinde mamul halde ihraç edilen eşyadan esasen gümrük vergi ve resmi alınması söz konusu olamayacağı cihetle, yasal dayanağı bulunmayan dava konusu işlemi iptal eden mahkeme kararı sonucu itibarıyla yerinde görülmüştür.
Açıklanan nedenlerle, temyiz isteminin reddine; mahkeme kararının onanmasına, 17.12.1997 gününde oybirliği ile karar verildi.