5. Daire 1997/130 E. , 1999/4384 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No: 1997/130
Karar No: 1999/4384
Davacı: ...
Davalılar: 1- Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı
2- Türkiye Elektrik Üretim-İletim A.Ş. Genel Müdürlüğü
Vekili: ...
İsteğin Özeti: Davacı, 28.11.1996 günlü, 22831 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Türkiye Elektrik Üretim-İletim A.Ş. (TEAŞ) Teftiş Kurulu Yönetmeliğinin İki Maddesinin Değiştirilmesine Dair Yönetmelik'in 1. maddesinin kariyer mesleği olan Müfettişliği başka bir kurumda kazanmak suretiyle TEAŞ'a naklen atananların Teftiş Kurulu Başkanlığı'na atanamaması sonucunu doğurduğundan eşitlik ilkesine aykırı olduğunu öne sürerek iptalini istemektedir.
Savunmaların Özeti: Davacının bu davayı açmada menfaati bulunmadığı, siyasi kayırmacılığın önlenmesi ve teftiş kurulu başkanlığına kurum içinden yetişmiş, kariyer sahibi müfettişlerin atanmasının sağlanabilmesi, Başbakanlık Yüksek Denetleme kurulu raporlarındaki önerilerin yerine getirilmesi, kamu yararı ve hizmet gereklerinin gözetilmesinin amaçlandığı savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hakimi: ...
Düşüncesi: Kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun bulunan dava konusu düzenlemeye karşı açılan davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı: ...
Düşüncesi: Davacı, 28.11.1996 günlü, 22831 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Türkiye Elektrik Üretim İletim A.Ş. (TEAŞ) Teftiş Kurulu Yönetmeliğinin İki Maddesinin Değiştirilmesine Dair Yönetmeliğin 1. maddesinin; bu madde ile başka kurumlardan naklen müfettiş olarak atananların kazanılmış haklarının ihlal edildiğini, bu durumun eşitlik ilkesi ile de bağdaşmadığını" kurumda iş verimini ve huzuru bozacağını ileri sürerek iptalini istemektedir.
... Genel Müdürlüğünün açmış olduğu müfettiş Yardımcılığı sınavını kazanarak anılan kuruluşta 15.3.1974 tarihinde müfettiş yardımcılığına, yapılan yeterlik sınavında başarılı olarak 26.5.1977 tarihinde müfettişliğe atanan 25.8.1998 tarihinde başmüfettişliğe getirilen, 5.6.1996 gününde TEAŞ Teftiş Kurulu'na baş müfettiş olarak ataması yapılan davacının sözü edilen yönetmelik hükmünün iptalini istemesinde menfaati bulunduğundan davalı Genel Müdürlüğün buna ilişkin iddiası yerinde görülmemiştir.
İşin esasına gelince; 10.9.1993 tarih ve 21694 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Türkiye Elektrik Kurumu Teftiş Kurulu Yönetmeliğinin 6. maddesinde, TEK Teftiş Kurulu Başkanının TEK Müfettişleri ile daha önce TEK Teftiş kurulu Başkanlığı veya müfettişliği yapmış olanlar arasından atanır hükmü yer almış olup TEAŞ Genel Müdürlüğünün oluşumundan sonra 4.8.1995 tarih ve 22364 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren TEAŞ Teftiş Kurulu Yönetmeliğinin 6. maddesinde de TEAŞ Teftiş Kurulu Başkanı, TEAŞ (TEK dahil) müfettişleri ile daha önce TEAŞ (TEK dahil) Teftiş Kurulu Başkanlığı veya müfettişliği yapmış olanlar arasından atanır şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Davaya konu Yönetmelik maddesiyle yukarıda sözü edilen TEAŞ Teftiş Kurulu Yönetmeliğinin 6. maddesi, Teftiş kurulu Başkanı, TEAŞ'da (TEK dahil) üç yıllık Müfettiş Yardımcılığı süresi sonundaki yeterlik sınavında "Müfettiş" sıfatını kazanmış Şirket Başmüfettişleri arasından atanır şeklinde değiştirilmiştir.
Bu düzenlemeyle, başka kurumlardan müfettiş olarak naklen atananların Teftiş kurulu Başkanlığına atanmaları yolu kapatılarak Teftiş Kurulu Başkanlığına kurumun bünyesini ve iştigal konusuna daha iyi bilen kurumun açtığı yarışma ve yeterlik sınavıyla müfettişliğe atanarak Büşmüfettiş olanların getirilmesi böylece hizmetin daha etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesi amaçlanmıştır.
Bu duruma göre, kamu hizmetinin gereklerine uygun olarak yapılan davaya konu düzenlemede hukuka aykırılık bulunmadığından yasal dayanaktan yoksun davanın reddi gerekeceği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Beşinci Dairesince taraflara önceden duyurulan 22.12.1999 günü yapılan duruşmaya davacı ve davalı idarelerden Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığını temsilen Hukuk Müşaviri ...'un geldiği, Danıştay Savcısının hazır bulunduğu görülmüş, davacı ve davalı idare temsilcisinin dinlenilmesinden, Danıştay Savcısının düşüncesinin alınmasından sonra gereği düşünüldü:
Dava, 28.11.1996 günlü, 22831 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Türkiye Elektrik Üretim-İletim A.Ş. (TEAŞ) Teftiş Kurulu Yönetmeliğinin İki Maddesinin Değiştirilmesine Dair Yönetmelik'in 1. maddesinin iptali istemiyle açılmıştır.
... İşletmelerinde Başmüfettiş olarak çalışmakta iken 5.6.1996 tarihinde TEAŞ Teftiş Kuruluna Başmüfettiş olarak atanan davacının bu davayı açmakta menfaati bulunduğundan bu yoldaki savunma yerinde görülmemiştir.
4.8.1995 günlü, 22364 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren TEAŞ Teftiş Kurulu Yönetmeliğinin 6. maddesinde "TEAŞ Teftiş Kurulu Başkanı; TEAŞ (TEK dahil) müfettişleri ile daha önce TEAŞ (TEK dahil) Teftiş Kurulu Başkanlığı veya müfettişliği yapmış olanlar arasından atanır" hükmüne yer verilmişken dava konusu değişiklikle bu hüküm "Teftiş Kurulu Başkanı, TEAŞ'da (TEK dahil) üç yıllık müfettiş yardımcılığı süresi sonundaki yeterlik sınavında müfettiş sıfatını kazınmış şirket başmüfettişleri arasından atanır" biçiminden yeniden düzenlenmiştir.
Bu düzenlemeyle; başka kurumlardan TEAŞ'a müfettiş olarak atananların Teftiş Kurulu Başkanlığına atanmaları yolu kapatılarak Teftiş Kurulu Başkanlığına kurumun bünyesini bilen ve kurumun açtığı yarışma ve yeterlik sınavıyla müfettişliğe atanan ve daha sonra başmüfettiş olanların getirilmesinde kamu yararı ve hizmet gereklerine uygunluk bulunmakta, kazınılmış hakların ve eşitlik ilkesinin ihlal edilmediği de açık olduğundan dava konusu düzenlemede hukuka aykırı bir husus bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle; davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davalı idarelerden TEAŞ Genel Müdürlüğü vekiline ...- lira vekalet ücretinin davacıdan alınarak verilmesine, 22.12.1999 günü oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY:
Kariyer bir meslek olan müfettişliği idari teşkilat işinde herhangi bir kurumda kazanmış olan müfettişlerin başka bir kurum da Teftiş Kurulu Başkanı olmasının engellenmesi Anayasa da yer alan idarenin bütünlüğü ilkesine aykırı olduğu gibi müfettişlik mesleğinin üst konumu olan Teftiş Kurulu Başkanlığına salt bu kurumda müfettiş olarak kazanılmış olması dolayısıyla engellenmesi hukuken kabul edilemez. Siyasi kayırmacılığın önüne bu şekilde geçilemeyeceği de açıktır. Bu nedenlerle; dava konusu düzenlemenin iptali gerektiği oyuyla, karara karşıyız.