7. Daire 1997/1754 E. , 1998/4596 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No: 1997/1754
Karar No: 1998/4596
Temyiz İsteminde Bulunan: ... Trafik Emniyet Sistemleri
Limited Şirketi
Vekili : Av. …
Karşı Taraf : Başbakanlık Gümrük Müsteşarlığı adına … İstemin Özeti: Yükümlü şirket adına tescilli geçici giriş beyannamesi kapsamı eşyanın yurtta kalma süresi geçtikten sonra yurt dışı edildiğinden bahisle gümrük vergi ve resimlerinin tahsili amacıyla tesis edilen 13.1.1994 gün ve 13228 sayılı işlemin iptali istemiyle açılan davayı; 1615 sayılı Kanununun 119'uncu maddesinin 6'ncı fıkrası, 149'uncu maddesi ile 176'ncı maddesinin 1'inci fıkrasından bahsedilerek, olayda, geçici giriş beyannamesi kapsamı eşyanın, fiili ithali sırasında tahakkuk ettirilen ve teminata bağlanan gümrük vergi ve resimlerinin bir yıllık süre içinde yurt dışı edilmediği, yükümlü şirket tarafından 18.6.1993 günlü dilekçe ile süre uzatım talebinde bulunulmuş ise de, istemin reddedilmesine karşın eşyaların sürenin bitim tarihinden sonra gümrüğe teslim edildiğinin anlaşıldığı gerekçesiyle reddeden .... Vergi Mahkemesinin ... gün ve E:...; K:...sayılı kararının; bu konu ile ilgili olarak verilen ceza kararını kaldıran mahkeme kararının Yargıtayca onanarak kesinleştiği, bu nedenle gümrük vergi ve resimlerinin de kaldırılması gerektiği, teminat mektuplarını iade edilmesinin, gümrük vergi ve resimlerinin ödenmemesi gerektiğinin idarece de kabul edildiğini gösterdiği, ek süre taleplerinin reddine ilişkin yazının tebliği üzerine, aynı gün idareye verilen dilekçe ile eşyaların sundurmaya alınmasının talep edildiği, aynı eşyaların başka bir olay nedeniyle geçici olarak tekrar ithal edilerek, işin bitmesi nedeniyle süresinde yurt dışı edildiği ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti: Savunma verilmemiştir.
Tetkik Hakimi ...'ın Düşüncesi : Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, 2577 sayılı Kanunun 49'uncu maddesinin 1'inci fıkrasında sayılan bozma nedenlerine uymadığından, temyiz istemi reddedilerek kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı ...'ın Düşüncesi : Davacı şirket tarafından geçici kabul yolu ile ithal edilen eşyanın süresi içinde yurt dışı edilmemesi nedeniyle teminata bağlanan gümrük vergi ve resimlerinin ödenmesi konusunda tesis edilen işlemin iptali talebiyle açılan davanın reddi yolundaki Vergi Mahkemesi kararı, dayandığı hukuki ve yasal nedenlerle yerinde görülmüş olup,ileri sürülen iddialar sözü geçen kararın bozulmasını sağlayacak durumda değildir.
Açıklanan nedenle temyiz isteminin reddi ile Vergi Mahkemesi kararının onanması gerekeceği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Yedinci Dairesince işin gereği görüşüldü:
Dosyanın incelenmesinden; davacı şirket tarafından, Gümrük Kanununun 119'uncu maddesinin 6'ncı fıkrası hükmünden yararlanılarak kiralama suretiyle 23.6.1992 gün ve … sayılı beyanname kapsamında geçici olarak ithal edilen makinelerin yurtta kalma süresi (22.6.1993) dolmadan Gümrükler Genel Müdürlüğüne verilen 18.6.1993 günlü dilekçe ile, … Otoyolu İnşaatının … kesimi oto korkuluk montaj işleri yapımı için geçici olarak ithal edilen makinelerin, aynı otoyol inşaatının ...kesimine ait işlerin de firmalarınca üstlenilmesi nedeniyle, geçici ithal süresinin bir yıl daha uzatılmasının istenildiği, anılan genel müdürlükçe verilen 6.7.1993 günlü cevabi yazıda; Bakanlıktan alınan onay ile verilen süre uzatılmamak koşuluyla eşyaların geçici olarak ithalinin, (beyannamenin tescil tarihinden itibaren) bir yıl için uygun görüldüğünden bahisle ek süre isteminin reddedildiği, söz konusu makinelerin süresi içerisinde yurt dışı edilmemesi nedeniyle, Gümrük Kanununun 149'uncu maddesi uygulanmak suretiyle uyuşmazlık konusu gümrük vergi ve resimlerinin ödenmesi konusundaki 13.1.1994 gün ve 13228 sayılı işlemin tebliğ edildiği, 14.1.1994 tarihinde sundurmaya teslim edilen makinelerin, Gümrükler Genel Müdürlüğünün 27.12.1993 gün ve 86477 sayılı yazısı uyarınca, 1615 sayılı Kanununun 119/7-a maddesi kapsamında 17.1.1994 gün ve … sayılı beyanname ile yeniden geçici olarak ithal edildiği ve süresinde de yurt dışı edildiği anlaşılmaktadır.
Gümrük Kanununun yürürlükte bulunan 2817 sayılı Kanunla değişik 175'inci maddesinin 1'inci fıkrasında; "Bu kanunla tayin edilmiş sürelere ilişkin hükümlerin uygulanmasında zorlayıcı sebepler veya beklenmeyen haller nazara alınarak duruma göre Bakanlıkça tespit edilecek esas ve usullere göre süre değişimi yapılabilir." hükmü yer almış, 2'nci fıkrasının birinci cümlesinde de, ancak, 140'ıncı madde kapsamına giren eşya için sürelerin bitiminden evvel zorlayıcı sebepleri gösteren bir yazıyla ilgili gümrüğe veya Bakanlığa bizzat veya taahhütlü mektup veya telgrafla başvurulmasının zorunlu olduğu belirtilmiştir.
175'inci maddenin yürürlükte bulunan hükmünden de anlaşılacağı üzere, Gümrük Kanunu ile tayin edilmiş sürelerin değişimi için, 140'ncı madde kapsamına giren eşya hariç olmak üzere, sürelerin bitiminden önce başvuru zorunluluğu bulunmamaktadır. 175'inci maddede yer alan hüküm ile, kanunla tayin edilmiş sürelere ilişkin hükümlerin uygulanmasında, zorlayıcı sebepler veya beklenmeyen haller nazara alınarak bu sürelerin değişimi konusunda Bakanlığa bir takdir yetkisi verilmiştir.
Geçici olarak yapılan ithalata, idarece süresinin uzatılmaması kaydıyla (bir yıllık süre için) izin verilmiş olması, haklı iddialar ileri sürülerek ek süre isteminde bulunulması halinde, bu iddiaların incelenmesine ve yeniden ek süre verilmesine engel teşkil etmeyeceğinden, yükümlü şirketin aynı otoyolun ... kesimine ait işlerin yapımının da firmalarınca üstlenilmesi sebebiyle, ithal edilen makinelerin, bu işin yapımında kullanılacağından bahisle sürenin uzatılması gerektiği yolundaki iddiası incelenmeden istemin reddedilmesi yerinde değildir.
Bu durumda, geçici olarak ithali yapılan makinelerin yurtta kalma süresinin uzatılması isteminin, ithal izninin sürenin uzatılmaması koşuluyla verilmesi sebebiyle incelenmeksizin reddedilmesine karşın eşyaların süresi içinde yurt dışı edilmemiş olduğundan bahisle gümrük vergi ve resimlerinin tahsili amacıyla işlem tesisinde ve bu işlemin iptali istemiyle açılan davanın reddine dair temyize konu mahkeme kararında isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenle, temyiz isteminin kabulüyle mahkeme kararının bozulmasına; bozma kararı üzerine mahkemece yeniden verilecek kararla birlikte yargılama giderleri de hüküm altına alınacağından, bu hususta ayrıca hüküm tesisine gerek bulunmadığına, 17.12.1998 gününde oybirliği ile karar verildi.