3. Daire 1997/186 E. , 1998/3459 K.
"İçtihat Metni"
Daire : ÜÇÜNCÜ DAİRE
Karar Yılı : 1998
Karar No : 3459
Esas Yılı : 1997
Esas No : 186
Karar Tarihi : 13/10/998
İHRAÇ EDİLECEK MALIN BEDELİ OLARAK PEŞİN TAHSİL EDİLEN ANCAK İHRACATIN YAPILMAMASI NEDENİYLE KALAN VE HESAPLARDA BORÇ OLARAK GÖRÜNEN DÖVİZİN DÖNEM SONUNDA 213 SAYILI VERGİ USUL KANUNUNUN 280.MADDESİ UYARINCA DÖNEM SONU KURU İLE DEĞERLENDİRİLEREK GİDER OLARAK KAYDEDİLMESİNE OLANAK BULUNMADIĞI HK.
Davacı şirketin 1994 takvim yılına ilişkin defter ve belgelerinin incelenmesi sonucunda gelecek yıla devreden zararın ... lira tutarında azaltılması yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayalı işleme karşı açılan davayı; uyuşmazlığın ihracat bedelini peşin olarak tahsil eden davacı şirketin cari yıl sonunda ihracatı yapılmayan ve hesaplarda borç olarak görülen döviz tutarını dönem sonu kuru ile değerlendirip gider yazıp yazamayacağına ilişkin bulunduğu, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 229.maddesinde faturanın yapılan iş veya satılan emtia karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen bir belge olarak tanımlandığı, bu hükümden borç ve alacak ilişkisinin fatura düzenlenmesinden sonra ortaya çıktığı sonucuna varıldığı, ticari kazançta tahakkuk esasının geçerli olduğu, davacı şirketçe peşin alınan ancak ihracat yapılmamak suretiyle kalan dövizin dönem sonu kuru ile değerlendirilerek gider kaydedilmesinin tahakkuk esasına aykırı olduğu, gibi nelerin gider olarak kaydedileceğini belirleyen 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 40.maddesine de uygun bulunmadığı, bu bakımdan yeniden yapılan hesaplamaya göre dönem zararının azaltılmasına ilişkin olarak düzenlenen vergi inceleme raporuna dayalı işlemde yasaya aykırılık görülmediği gerekçesiyle reddeden … Birinci Vergi Mahkemesinin … gün ve … sayılı kararının; ticari faaliyette sadece fatura düzenlenilmesi ile alacak ve borcun doğmayacağı, kur farkının inceleme elemanınca hatalı hesaplandığı, kayıtlarda fazladan kaydedilen kur farkının bulunmadığı, ... tarihi itibariyle mevcut olan 3778 Amerikan Doları karşılığında ihracat yapılamayacağından ve geliş tarihinden itibaren bir yıllık süre geçmiş bulunduğundan 1995 takvim yılında hasılat olarak kaydedildiği ileri sürülerek bozulması istemidir.
Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanan Vergi Mahkemesi kararı, aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup temyiz istemine ilişkin dilekçede ileri sürülen iddialar sözü geçen kararın bozulmasını sağlayacak durumda bulunmadığından temyiz isteminin reddine ve kararın onanmasına, karar verildi.