8. Daire 1997/2017 E. , 2000/1836 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No: 1997/2017
Karar No: 2000/1836
Davacı : … Noterler Birliği
Vekilleri : …
Karşı Taraf : Maliye Bakanlığı
Davanın Özeti : 7.12.1996 gün ve 22840 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 58 seri nolu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin, Yeminli Mali Müşavirlere Gümrük Çıkış Beyannamesi örneklerinin tasdik edilmesine izin veren " D " bölümünün, kanunla noterlere verilen görevin başka bir mercie Genel Tebliğ ile verilmesinin hukuka aykırı olduğu öne sürülerek iptali istemidir.
Savunmanın Özeti : İhracat istisnasından doğan katma değer vergisi iade ve mahsup işlemlerine ilişkin usul ve esasları belirleme yetkisinin 3665 sayılı Katma Değer Vergisi kanununun 11 ve 32. maddeleri ile Maliye Bakanlığına tanındığından, bu yetki çerçevesinde Gümrük Çıkış Beyannamelerinin noterler yanında Yeminli Mali Müşavirlerce de onaylanmasının uygun görüldüğü, bu uygulama ile noterlerin onaylama işlemlerinin kaldırılmadığı ancak, Yeminli Mali Müşavirlik Müessesesinden daha çok yararlanmanın amaçlandığı, 3568 sayılı Yasanın 12. maddesi ile Yeminli Mali Müşavirlerin gerçek ve tüzel kişilerin veya bunların teşebbüs ve işletmelerinin mali tablolarının ve beyannamelerinin mevzuat hükümlerine uygunluğunu denetleyerek tasdik edeceklerinin düzenlendiği, beyanname eki gümrük çıkış beyannamelerinin tasdikinin de bu hükmün doğal bir sonucu olduğu, davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hakimi … 'ın Düşüncesi : 3568 sayılı Yasanın 12. maddesinde Yeminli Mali Müşavirlerin tasdik edecekleri belgelerin tasdik konularının ve tasdike ilişkin usul ve esasların Maliye Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirleneceği hüküm altına alındığından Genel Tebliğle düzenleme yapılmasının hukuka aykırı olması nedeniyle iptali gerektiği düşünülmektedir. Danıştay Savcısı … 'ün Düşüncesi : Dava, 7.12.1996 günlü, 22840 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Maliye Bakanlığı'nın 58 seri nolu Genel Tebliğinin Yeminli Mali Müşavirlere Gümrük Çıkış Beyannamesi örneklerinin tasdik edilmesine izin veren "D" kısmının iptali dileğiyle açılmıştır.
1512 sayılı Noterlik Kanununun genel olarak Noterlerin Görevlerini düzenleyen 60.maddesi ile resmi yahut özel tüm belgelerden örnek çıkararak onaylamak görev ve yetkisi Noterlere verilmiştir.
Diğer taraftan, 3568 sayılı Yasanın 12.maddesinde Yeminli Mali Müşavirlerin gerçek ve tüzel kişilerin veya bunların teşebbüs ve işletmelerinin mali tablolarının ve beyannamelerinin mevzuat hükümleri, muhasebe prensipleri ile muhasebe standartlarına uygunluğunu ve hesapların denetim standartlarına göre incelendiğini tasdik edecekleri kuralı yer almıştır.
Metni açıklanan bu yasa kuralına göre, Yeminli Mali Müşavirlerin yaptığı "tasdik" işlemi, tasdik edilen beyanname ve öteki belgelerin vergi mevzuatına ve muhasebe ilkelerine uygunluğunu göstermekte olup, bu işlemin hiçbir zaman belgelerin "örneğini çıkarmak" ve "aslına uygunluğunu" doğrulamak hususlarını kapsamadığı açıkça ortadadır. Esasen örnek çıkarmak yetkisi özel yasası ile Noterlere bırakılmış olduğundan 3568 sayılı yasa ile bu yolda bir düzenleme getirilmemiştir. Davaya konu genel tebliğin Gümrük Beyannamelerinin ibrazı başlıklı "D" bölümünün 1.fıkrasında gümrük çıkış beyannamelerinin noter onaylı örneğinin vergi dairesine ibraz edilmesi gerektiği açıklanarak mevzuata uygun düzenleme getirilmişken, aynı bölümün iptali istenilen 2.fıkrasında ise aynı beyannamelerin noterler yanında Yeminli Mali Müşavirlerce de tasdikine izin verilmesinde mevzuata ve hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Öte yandan, katma değer vergisinin iade ve mahsup işlemlerine ilişkin usul ve esasları belirleme yetkisi ile ilgisi olmayan bir hususta Maliye Bakanlığınca yapılan dava konusu düzenleyici işlemde yetki yönünden de hukuka aykırılık açıktır.
Açıklanan nedenlerle davanın kabulü ile davaya konu düzenleyici işlemin iptalinin uygun olduğu düşünülmüştür.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görülüşdü:
Dava, 7.12.1996 gün ve 22840 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 58 seri nolu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin, Yeminli Mali Müşavirlere Gümrük Çıkış Beyannamesi örneklerinin tasdik edilmesine izin veren " D " bölümünün, iptali istemiyle açılmıştır.
1512 sayılı Noterlik Kanununun 60. maddesinin (4) numaralı fıkrasında, bu kanuna uygun olarak dışarıda yazılıp getirilen kağıtların üzerindeki imza, mühür veya herhangi bir işareti veya tarihi onaylamak, noterlerin görevler arasında sayılmıştır.
3568 sayılı Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Yasasının 12. maddesinde, yeminli mali müşavirlerin tasdik edecekleri belgeler, tasdik konuları ile tasdike ilişkin usul ve esasların; gerçek ve tüzel kişilerin mükellefiyet şekilleri, iş kolları ve ciroları, döviz kazandırıcı işlemleri, ithalat ve ihracatları, yatırım miktarları ve nevileri ile belgelerin ibraz edileceği merciler esas alınmak suretiyle Maliye Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirleneceği düzenlenmiştir.
2 Ocak 1990 gün ve 20390 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Yeminli Mali Müşavirlerin Tasdik Edecekleri Belgeler, Tasdik Konuları, Tasdike İlişkin, Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin Tasdik kapsamı başlıklı 7. maddesinin C. fıkrasında, katma değer vergisi yönünden, katma değer vergisi beyannameleri ve ekleri iade hakkı doğuran işlem ve belgeler ile Maliye Bakanlığınca gerek görülecek katma değer vergisine ilişkin diğer işlem ve belgeler yeminli mali müşavirlerce vergi mevzuatı yönünden tasdiki yapılabilecek olan konu ve belgeler olarak belirtilmiştir. Dava konusu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinde ihracaat istisnası ile ilgili olarak istisnadan yararlanmak isteyen mükelleflerin, gümrük çıkış beyannamelerinin aslı veya noter onaylı örneğini vergi dairesine ibraz etmeleri gerektiği belirtilerek gümrük çıkış beyannamesi örneklerinin noterler yanında yeminli mali müşavirlerce de tasdik edilebileceği düzenlenmiştir.
İhracaat istisnasından doğan katma değer vergisi iade ve mahsup işlemlerine ilişkin usul ve esasları belirlemek, Maliye Bakanlığının yetkisinde bulunmaktadır. Bu nedenle, Yeminli Mali Müşavirler tarafından hazırlanan ve vergi dairelerine verilecek olan gümrük çıkış beyannameleri örneklerinin, noterler yanında Yeminli Mali Müşavirlercede tasdik edilebileceğini öngören dava konusu Genel Tebligde 1512 sayılı yasanının 60. maddesine ve 3568 sayılı Yasanın 12. maddesi ile bu madde uyarınca çıkarılan yönetmelik hükümlerine aykırılık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına 28.2.2000 gününde oybirliği ile karar verildi.