8. Daire 1997/2367 E. , 1998/3520 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No: 1997/2367
Karar No: 1998/3520
Davacı : …
Davalılar : 1-Başbakanlık
2-Maliye Bakanlığı
İstemin Özeti : Davacı tarafından, 3.4.1997 gün ve 97/9238 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile ilgili II sayılı Cetvelin (A) Üst Yönetim ve Genel İdare Hizmetleri Bölümünün 7. Grubun 5. sırasında yer alan "Harç yatıran öğrenci sayısı 15.000 ve daha fazla olan Yükseköğretim Kurumlarının Genel Sekreter Yardımcısı ve Daire Başkanı" ibaresinin Yükseköğretim Kurumlarının Genel Sekreter Yardımcısı ve Daire Başkanı olarak değiştirilmesi ve 9. Grup 1. ve 2. sıralarının iptali istemidir. Başbakanlığın Savunmasının Özeti: Yasal düzenleme gereği, Özel Hizmet Tazminatı oranlarının görevin önemi, sorumluluk ve niteliği, görev yerinin özelliği, hizmet süresi, kadro ünvanı ve derecesi gibi hususlar ile hangi işi yapanlara ve hangi görevlerde bulunanlara ödeneceği ve kurumların yazılı istekleri dikkate alınmak suretiyle tesbit edilmesi nedeniyle Genel Sekreter Yardımcısı, Daire Başkanı olarak görev yapan personele, çalıştıkları kamu kurum ve kuruluşları itibariyle farklı oranlarda Özel Hizmet Tazminatı tesbit edilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı öne sürülerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
Maliye Bakanlığının Savunmasının Özeti : Bakanlar Kurulunun Kanundan aldığı açık takdir ve tesbit yetkisini kullanarak yürürlüğe koyduğu kararname ile , Kanundaki oran ve sınırlamalar içinde kalarak, Devlet Memurları için uygulamaya esas olacak tazminat oranlarının sınıflar, ünvanlar ve dereceler itibariyle ayrı ayrı belirlendiği, Üniversite Genel Sekreter Yardımcıları ile Daire Başkanları için 7 ve 9. gruptan, öğrenci sayısı gözönüne alınarak, tazminat yönünden yapılan ayırımın esas gerekçesini, Kanunun Bakanlar Kuruluna takdir yetkisini kullanırken başvuracağı kriterler olarak verdiği görevin önemi, yetki ve sorumluluğun hacmi ve ağırlığının oluşturduğu, ikinci olarak Üniversitelerin idari personelinin iş yükü ve hizmet alanının, asli görev, yetki ve sorumluluklarının daha çok öğrenci sayısı ile belirlendiği, diğer taraftan, Daire Başkanı kadrosunda bulunan davacının Üniversite Genel Sekreter Yardımcısı ile ilgili iptal ve düzenleme talebi ile kendi menfaati arasında hiçbir menfaat ilişkisi bulunmadığı, davacının kendisine verilmesini talep ettiği tazminatın 1.1.1997 tarihinden itibaren geçerli kılınmasını istemesinin de yasal dayanağının bulunmadığı, zira gerek 570 sayılı KHK'nin 20. maddesinde ve gerekse 97/9338 sayılı Bakanlar Kurulu kararının 14. maddesinde, söz konusu Bakanlar Kurulu Kararında yer alan tazminatların 15.4.1997 tarihinden itibaren geçerli olacağının açıkca belirtildiği öne sürülerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hakimi … 'nın Düşüncesi: Yasal dayanaktan yoksun bulunan davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı … 'nın Düşüncesi : Dava, 03.04.1997 gün ve 97/9238 sayılı Bakanlar Kurulu kararına ekli özel hizmet tazminatı ile ilgili II sayılı Cetvelin (A) üst yönetim ve genel idare hizmetleri bölümünün 7.Grup 5.sırasında yer alan "harç yatıran öğrenci sayısı15000 ve daha fazla olan Yükseköğretim Kurumlarının Genel Sekreter Yardımcısı ve Daire Başkanı...ibaresinin "Yükseköğretim kurumlarının Genel Sekreter Yardımcısı ve Daire Başkanı olarak düzeltilmesi ve 9.gurup 1 ve 2 sıralarındaki kuralların iptali isteği ile açılmıştır.
657 sayılı Kanunun 370 sayılı KHK ile değişik Ek maddesinin II A.Özel Hizmet Tazminatı bölümünde Devlet memurlarına ödencek özel hizmet tazminatlarının tavan oranları yeralmış ve bu oranları aşmamak üzere "görevin önemi,görevin sorumluluk ve niteliği,görev yerinin özelliği,hizmet süresi,kadro ünvan ve derecesi ve eğitim seviyesi gibi hususlar gözönüne alınarak...." bu tazminatın ".... hangi işi yapanlara ve hangi görevlerde bulunanlara ödeneceği,miktarları, ödeme usul ve esasları... "nın Bakanlar kurulu kararı ile yürürlüğe konulacağı hükmü yer almaktadır.
03.04.1997 tarih ve 97/9238 sayılı kararnamede kanundaki oran ve sınırlamalar içinde kalınarak, Devlet memurları için uygulamaya esas olacak tazminat oranlarını sınıflar, ünvanlar ve dereceler itibariyle ayrı ayrı belirlemiştir.
Anılan kararnamede Üniversite genel sekreterleri ve Daire başkanlarının özel hizmet tazminatlarını belirlemede üniversite genel sekreterleri ve Daire başkanlarının özel hizmet tazminatlarını belirlemede üniversiteler, öğrencilerinin sayıları gözönüne alınarak 15.000 ve daha az öğrenciye sahip üniversiteler olarak iki gurupta ele almaktadır.Bu ayırım,idari görev yürüten üniversite Genel Sekreter Yardımcıları ile Daire Başkanlarının iş yükünü görev,yetki ve sorumluluk alanını ve ağırlığını belirleyen en etkili unsurun öğrenci sayısı olduğu gerçeğine dayalıdır. Hizmet gereklerine aykırı değildir.
Kaldıki, İdari Yargılama Usulü Kanununa göre idari işlem niteliğinde yargı kararı verilemez.Yeni kararnamenin eki II sayılı Cetvelin 7 gurup 5.sırasındaki tanımın,kapsamını genişletecek biçimde yargı kararı ile düzeltilebilmesi olanaksızdır.
Açıklanan nedenlerle davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü :
Dava, 3.4.1997 gün ve 97/9238 sayılı Bakanlar Kurulu kararına ekli özel hizmet tazminatı ile ilgili II sayılı cetvelin (A) Üst Yönetim ve Genel İdare Hizmetleri Bölümünün 7. Grup 5. sırasında yer alan "harç yatıran öğrenci sayısı 15.000 ve daha fazla olan Yükseköğretim Kurumlarının Genel Sekreter Yardımcısı ve Daire Başkanı..." ibaresinin, "Yükseköğretim Kurumlarının Genel Sekreter Yardımcısı ve Daire Başkanı" olarak düzeltilmesi ve 9. Grup 1. ve 2. sıralarının iptali ile eksik ödenen özel hizmet tazminatı farklarının yasal faizi ile ödenmesi istemiyle açılmıştır.
657 sayılı Devlet Memurları Yasasının 213. maddesinden sonra gelen Zam ve Tazminatlar başlıklı Ek Maddesinde, görevin önemi, görevin sorumluluk ve niteliği, görev yerinin özelliği, hizmet süresi, kadro ünvan ve derecesi ve eğitim seviyesi gibi hususların gözönüne alınarak Bakanlar Kurulunca belirlenecek esas, ölçü ve oranlar dahilinde tazminat ödeneceği hükmü yer almıştır.
Bu hükme göre, 15.4.1997 gününden itibaren ödenecek zam ve tazminatları düzenleyen, 3.4.1997 gün ve 97/9238 sayılı Bakanlar Kurulu Kararnamesine ekli, özel hizmet tazminatı ile ilgili II sayılı Cetvelin (A) Üst Yönetim ve Genel İdare Hizmetleri Bölümünün, 7.Grup 5. sırasında "harç yatıran öğrenci sayısı 15.000 ve daha fazla olan" yükseköğretim kurumlarının Genel Sekreter Yardımcısı ve Daire Başkanlarına % 175 oranında özel hizmet tazminatı ödeneceği belirtilmiş iken, aynı bölümün 9. Grubunun 1. ve 2. sıralarında, aynı unvanlı kişilere % 145 oranında özel hizmet tazminatı verileceği belirtilmiştir.
Dava konusu edilen kararname ile harç yatıran öğrenci sayısının 15.000 ve daha fazla olduğu üniversitelerde, genel idare hizmetleri sınıfında olan Genel Sekreter Yardımcısı ve Daire Başkanlarına, diğer üniversitelerde (öğrenci sayısı 15.000'den az olan) görevli olanlara göre daha fazla oranda özel hizmet tazminatı ödenmesi öngörülmüştür.
Harç yatıran öğrenci sayısı fazla olan yükseköğretim kurumlarında görevli olan Genel Sekreter Yardımcıları ile Daire Başkanlarının, iş yükü, yetki ve görev sorumluluğunun artacağı açıktır. Bu durumda, öğrenci sayısı 15.000'den fazla olan söz konusu ünvan sahiplerine diğerlerine oranla daha yüksek özel hizmet tazminatı öngörülmesinde yukarıda açıklanan Yasa kuralına aykırılık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, yasal dayanaktan yoksun bulunan davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, 4.11.1998 gününde oybirliği ile karar verildi.