6. Daire 1997/2722 E. , 1998/1549 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No: 1997/2722
Karar No: 1998/1549
Temyiz İsteminde Bulunan … Kaymakamlığı
Karşı Taraf :1-… Belediye Başkanlığı
Vekili:Av….
2-Davalı İdare Yanında Davaya Katılan:… Yapı Koop.
Vekili:Av….
İstemin Özeti :… İdare Mahkemesinin … günlü,E:… K:… sayılı kararının usul ve yasaya aykırı olduğu öne sürülerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti:Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbiri bulunmadığından usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.
Tetkik Hakimi …'ın Düşüncesi : Dosyanın incelenmesinden, dava konusu 1/1000 ölçekli imar planı değişikliğinin 1/5000 ölçekli nazım imar planına uygun olup olmadığı hususunun incelenmediği anlaşılmaktadır.
Diğer taraftan, ortaokul alanından konut alanına dönüştürmeye ilişkin plan değişikliği yapılmadan önce ilgili kuruluşun görüşünün alınmadığı ve bölgede eşdeğer bir alan ayrılmadığı anlaşıldığından, işlemde mevzuata uyarlık bulunmamaktadır. Bu nedenle aksi yöndeki Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
Savcı …'in Düşüncesi : Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49.maddesinin 1.fıkrasında belirtilen nedenlerden hiçbirisine uymayıp İdare Mahkemesince verilen kararın dayandığı hukuki ve yasal nedenler karşısında anılan kararın bozulmasını gerektirir nitelikte görülmemektedir.
Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin reddiyle İdare Mahkemesi kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
Dava, …, … ada, … parsel sayılı taşınmazın ortaokul alanı iken konut alanı olarak belirlenmesi yolundaki 20.2.1995 günlü, … sayılı belediye meclisi kararı ile kabul edilen uygulama imar planı değişikliğinin iptali istemiyle açılmış; İdare Mahkemesince, yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporla dosyanın birlikte değerlendirilmesinden, imar planı değişikliğinin mevzuata, planlama tekniklerine, şehircilik ilkelerine ve kamu yararına uygun olduğu sonucuna varıldığı, diğer taraftan, davacı idare tarafından yatırımcı idarenin izni alınmadan okul alanının kaldırılmasının mevzuat hükümlerine aykırı olduğu öne sürülmekte ise de, imar Yönetmeliğinin 21. maddesinin sosyal ve teknik altyapı alanlarına ilişkin plan değişikliklerine yönelik olduğu, resmi hizmet alanlarının ise nitelik olarak bu kapsamda bulunmadığı nedeniyle işlemi kusurlandırmayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; karar davacı idare tarafından temyiz edilmiştir.
3194 sayılı İmar Kanununun 5.maddesinde, nazım imar planı, varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının, genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plan; uygulama imar planı ise, tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını,bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır.
Anılan madde hükmü uyarınca uygulama imar planının nazım imar planı esaslarına uygun olması gerekmektedir. Dosyanın incelenmesinden, uygulama imar planında yapılan değişiklik ile uyuşmazlığa konu taşınmazın ortaokul alanı iken konut alanı olarak belirlendiği, ancak bu değişikliğin bu alana ilişkin 1/5000 ölçekli nazım imar planına uygun olup olmadığı açısından incelenmediği anlaşıldığından, İdare Mahkemesince taşınmazın nazım plandaki amacının belirlenerek uygulama imar planı değişikliğinin üst ölçekli plana uygun olup olmadığı hususunun saptanması gerekmektedir.
Diğer taraftan, 3194 sayılı Yasanın 13.maddesinde resmi yapılara, tesislere ve okul, cami .... ve benzeri umumi hizmetlere ayrılan alanlarda inşaata ve mevcut bina varsa esaslı değişiklik ve ilaveler yapılmasına izin verilmeyeceği; ancak parsel sahibi imar planlarının tasdik tarihinden itibaren beş yıl sonra müracaat ettiğinde imar planlarında meydana gelen değişikliklerden ve civarın özelliklerinden dolayı umumi hizmetlere ayrılan alanlardan ilgili kamu kuruluşunca yapımından vazgeçildiğine dair görüş alındığı takdirde hazırlanacak yeni imar planına göre inşaat yapılacağı; İmar Planı Yapılması ve Değişikliklerine Ait Esaslara Dair Yönetmeliğin 21.maddesinde yer alan, imar planlarında bulunan sosyal ve teknik altyapı alanlarının kaldırılması, küçültülmesi veya yerinin değiştirilmesine dair plan değişikliklerinin zorunluluk olmadıkça yapılamayacağı, zorunlu hallerde böyle bir değişiklik yapılabilmesi için, sosyal ve teknik altyapı alanındaki tesisi gerçekleştirecek ilgili yatırımcı Bakanlık ve kuruluşun görüşünün alınacağı; bu tesisin hizmet getirdiği bölge içinde eşdeğer yeni bir alanın ayrılması suretiyle sosyal ve teknik altyapı alanının kaldırılabileceği hükümleri uyarınca dava konusu imar planı değişikliği yoluna gidilmeden önce ilgili yatırımcı kuruluşun görüşünün alınması ve bölge içinde eşdeğer yeni bir okul alanının ayrılmasının gerekmesine karşın, bu hususlara uyulmaksızın tesis edilen işlemde mevzuata uyarlık bulunmadığından, aksi yönde verilen İdare Mahkemesi kararında isabet görülmemiştir.
İdare Mahkemesince, her ne kadar resmi hizmet alanı olan okul alanına ilişkin olarak yapılacak değişikliğin yukarıda anılan Yönetmeliğin 21.maddesi kapsamında bulunmadığı belirtilmişse de, ortaokul alanının Yönetmeliğin 3. maddesinde tanımlanan sosyal altyapı tanımı içinde yer alan eğitim yapılarından bulunması nedeniyle bu kapsam dışında kabul edilmesine olanak bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle … İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA, dosyanın adı geçen mahkemeye gönderilmesine 17.3.1998 gününde oybirliğiyle karar verildi.