4. Daire 1998/3390 E. , 1999/755 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 1998/3390
Karar No: 1999/755
Temyiz Eden : …
Karşı Taraf : Site Vergi Dairesi Müdürlüğü/SİVAS
İstemin Özeti : Yemek imalatı faaliyetini 30.12.1996 tarihinde sona erdiren ve 4 cilt faturasını iptal ettiren davacı adına, bu faturaların bir kısmının kullanıldığının tespiti üzerine 1995 yılı için re'sen gelir vergisi salınıp, fon payı hesaplanmış, bu vergi ve fon payı ile aslı aranmayan geçici vergi için kaçakçılık cezaları kesilmiştir. … Vergi Mahkemesi … günlü ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacının kullandığı iki adet faturayı kaybetmesi nedeniyle incelemeye ibraz edememesi üzerine, diğer faturaların ortalaması esas alınarak bulunan ve yine dört cilt faturayı iptal ettirmesine rağmen kullandığının tespiti üzerine bulunan hasılata % 5 kar uygulanmak suretiyle yapılan tarhiyatın yerinde olduğu gerekçesiyle kaçakçılık cezalı gelir vergisine yönelik davanın reddine, geçici vergi cezasının kaldırılmasına karar vermiştir. Davacı, iptal edilen faturaları kendisinin kullanmasının mümkün olmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemektedir.
Savunmanın Özeti : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
Danıştay Savcısı …'in Düşüncesi : Hazır yemek imalatı faaliyetini 30.12.1996 tarihinde terk eden davacının 1995 yılı işlemlerinin incelenmesi sonucu ibraz edilmeyen iki adet faturanın dolu olarak kaybedildiği ifade edildiğinden yıl içerisinde kullanılan fatura adedi emsal alınarak bulunan matrah farkında isabetsizlik görülmemiştir.
İptal edilen dört cilt faturayla ilgili matrah farkına gelince;
Faaliyetin sona ermesi nedeniyle idarece iptal edilen faturaların kullanıldığı düşünülemez ise de, iptal edilen ciltler arasında bulunan 14 adet faturanın yapılan karşıt incelemeler sonucu kullanıldığı tesbit edilmiş olup, inceleme raporu eki tutanaktan adlarına fatura düzenlenen firmaların davacının devamlı ilişkisi içinde bulunduğu kişi ve kuruluşlar olduğu anlaşıldığından 14 adet faturanın faturaların iptali sırasında gerekli özenin gösterilmemesi nedeniyle davacıda kaldığı ve kullanıldığının kabulü gerekir.
Kalan 186 adet faturaya gelince;
Bu faturalar belge iptal tutanağı ile iptal edilmiş olup kullanıldığı yolunda herhangi bir tesbitte bulunmadığından 14 adet faturanın kullanılmış olması nedeniyle kalan (200-14=)186 adet faturanında kullanıldığı varsayımıyla bulunan matrah farkında isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin kısmen kabulü ile kararın ibraz
edilmiyen iki adet fatura ile karşıt inceleme sonucu kullanıldığı tesbit edilen 14 adet faturaya ilişkin kısımlarının onanması, 186 adet faturaya ilişkin kısmının ise bozulması gerektiği düşünülmektedir.
Tetkik Hakimi …'ın Düşüncesi : Resmi olarak iptal edilen faturaları davacının kullandığı varsayımıyla yapılan tarhiyata karşı açılan davayı reddeden mahkeme kararının bozulması gereketiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Dördüncü Dairesince gereği görüşüldü:
Davacı 30.12.1996 tarihi itibariyle mükellefiyetini sona erdirmiş olup, 11.4.1997 günlü tutanağa istinaden kullanmadığı 4 cilt faturayı iptal ettirmiştir. Karşıt inceleme sonucu, iptal edilen faturaların içerisinde yer alan 14 adet faturanın kullanıldığının tespiti üzerine, faturaların iptal edilmediği ve tamamının kullanıldığı varsayımıyla tarhiyat yapılmıştır. Sözkonusu 4 cilt fatura 11.4.1997 günlü tutanakla iptal edildiğine göre, iptal edilmiş olması gereken faturaların kullanılmış olması, davacının değil, bu faturanın iptali sırasında yeterince özenli davranmayan İdarenin sorumluluğundadır. Ayrıca, bu faturaların davacı tarafından düzenlendiği hususu da saptanmış değildir. Bu durumda, resmi olarak iptal edilmiş görünen ve kimin düzenlediği tespit edilemeyen faturalardan dolayı davacı sorumlu tutularak matrah farkı hesaplanması yerinde görülmemiştir.
Yine davacının kullanmış olduğu faturalardan iki tanesini incelemeye ibraz etmemesi nedeniyle matrah farkı bulunmuş ise de, söz konusu iki adet faturanın hasılatının defterlere kaydedilmediği yolunda bir tespit yapılmadan, bu faturaların hasılatının kayıt dışı bırakıldığının kabulüne olanak yoktur. Bu durumda, varsayıma dayalı olarak tespit edilen matrah farkı esas alınarak yapılan tarhiyatta ve bu tarhiyata karşı açılan davanın kısmen reddine ilişkin mahkeme kararında isabet bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, … Vergi Mahkemesinin … günlü ve E:…, K:… sayılı kararının bozulmasına, 3.3.1999 gününde oybirliğiyle karar verildi.