9. Daire 1999/2306 E. , 2000/1486 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 1999/2306
Karar No: 2000/1486
Temyiz İsteminde Bulunan : …
Vekili : …
Karşı Taraf : Cebesoy Vergi Dairesi Müdürlüğü - ADAPAZARI
İstemin Özeti : Yükümlünün 1997 yılı hesaplarının incelenmesi sonucunda düzenlenen inceleme raporuna dayanılarak 1997/Ocak-Aralık dönemleri için tarh edilen katma değer vergisi ile kesilen kaçakçılık cezasının terkini istemiyle açılan davayı; dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından kullanılan ve defter kayıtlarına intikal ettirilen 1005 cilt satış faturasından 998 cilt faturanın incelemeye ibraz edilmediği, ibraz edilen 7 cilt satış faturasındaki hasılatın, defter kayıtlarına %54 oranında eksik intikal ettirildiğinin, defterde kayıtlı olan hasılatlara, tespit edilen eksiklik oranının uygulanması sonucu … lira hasılatın kayıtdışı bırakıldığının saptandığı, beyannamelerin düzeltilmesi sonucunda 1997/Ocak-Aralık dönemleri için cezalı tarhiyat yapıldığının anlaşıldığı, davacı vekili tarafından 7 cilt faturadaki hasılatın ibraz edilmeyen 998 cilt satış faturasına oranlamak suretiyle matrah farkı saptanamayacağı iddia edilmekte ise de satışlarla ilgili fatura dışında herhangi bir belgenin kullanılmaması ve istendiği halde 1005 cilt faturadan sadece 7 cildinin Mahkemeye ibraz edilmesi, 7 cilt fatura üzerinde yapılan incelemede 14 günlük satıştan elde edilen … lira hasılatın yasal defterlere … lira olarak intikal ettirildiğinin belirlenmesi karşısında, bu durum davacının defter ve belgelerinin ihticaca salih olmadığını gösterdiğinden ileri sürülen iddiada isabet bulunmadığı, bu nedenle res'en yapılan tarhiyatta yasalara aykırılık görülmediği, öte yandan 1005 cilt satış faturasından 998 cilt faturanın mücbir sebep bulunmaksızın incelemeye ibraz edilmemesi, kasten vergi ziyaına sebebiyet veren fiillerden sayıldığından, 213 sayılı Kanunun 344/6. maddesi uyarınca kesilen kaçakçılık cezasının da yerinde olduğu gerekçesiyle reddederek kaçakçılık cezalı tarhiyatı onayan … Vergi Mahkemesinin … tarih ve … sayılı kararının; bastırılan 1005 cilt satış faturasından incelemeye ibraz edilen 214 cildinin boş olduğunun, 20 cildinin de 1998 yılında kullanıldığının inceleme elemanınca tespit edildiği, 1997 yılında 771 cilt fatura kullanıldığı, iyiniyetle bulabildikleri 7 cilt faturanın incelemeye ibraz edildiği, oranlama yoluyla yapılan tarhiyatın varsayıma dayandığı ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti : Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
Savcı …'nın Düşüncesi : Uyuşmazlık; akaryakıt bayiliği yapan yükümlü şirket nezdinde 9.12.1997 tarihinde yapılan fiili envantere bağlı olarak şirketin 1997 yılına ait hesaplarının incelenmesi sonucunda anılan yılda bastırılan 1005 cilt faturadan 7 cilt faturanın ibraz edildiği ibraz edilen 7 cilt faturada görülen hasılatın % 54 noksanı ile defterlere kayıt edildiği, ibraz edilmeyen 998 cilt faturanında anılan yılın diğer aylarında kullanıldığı ve bu faturalardaki hasılatlarında, aynı oranda kayıtlara noksan intikal ettirildiği kabul edilmek suretiyle yapılan hesaplamaya dayalı inceleme raporuna istinaden tarh edilen kaçakçılık cezalı katma değer vergisine ilişkin davayı rededen vergi mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulması istemine ilişkin bulunmaktadır.
Dosyada mevcut inceleme raporuna ekli tutanağın 10. maddesinde, 241 cilt faturanın boş olarak ibraz edildiği 20 cilt faturanın ise 1998 yılında kullanıldığı hususları tesbit edilmiştir.
Bu durumda, boş olarak incelemeye ibraz edilen 241 cilt fatura ile 1998 yılında kullanıldığı tesbit edilen 20 cilt faturanın 1997 yılında kullanıldığı kabul edilerek anılan yılın vergi matrahına esas alınmasında isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle yukarda belirtilen hususlar nazara alınarak yeniden yapılacak inceleme sonucuna göre bir karar verilmesi gerekeceğinden temyiz isteminin kabulü ile temyiz konusu mahkeme kararının bozulması düşünülmektedir.
Tetkik Hakimi …'ın Düşüncesi : Uyuşmazlıkta bastırılan 1005 cilt satış faturasından incelemeye ibraz edilen Ocak ve Aralık ayına ait olan 7 cilt faturadaki hasılatın deftere eksik kaydedildiğinin tespiti üzerine defterde yer alan hasılatların tamamının eksik kaydedildiğinden bahisle cezalı tarhiyat yapıldığı anlaşılmaktadır.
Olayda 7 cilt faturadaki hasılatın deftere eksik kaydedildiği saptandığından, tarhiyatın buna ilişkin kısmının onanması gerekirken, Mahkemece; 7 cilt faturada eksik kaydedilen hasılat oranının hesaplanarak diğer dönemlerde beyan edilen hasılatlara uygulanması suretiyle yapılan tarhiyatın tamamının onanmasında isabet görülmemiştir. Bu nedenle mahkeme kararının bozulması gerekeceği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince işin gereği görüşüldü:
İstem, yükümlü adına inceleme raporuna dayanılarak 1997/Ocak-Aralık dönemleri için tarh edilen katma değer vergisi ile kesilen kaçakçılık cezasını onayan Vergi Mahkemesi kararının bozulmasına ilişkin bulunmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, bastırılan 1005 cilt satış faturasından 7 cildinin incelemeye ibraz edildiği, 7 cilt faturada yer alan hasılatın %54 oranında yasal defterlere eksik kaydedildiğinin tespiti üzerine defter kayıtlarında yer alan bütün hasılatların eksik kaydedildiğinden hareketle bulunan matrah farkı üzerinden kaçakçılık cezalı tarhiyat yapıldığı anlaşılmaktadır.
Dava konusu olayda her ne kadar yükümlünün incelemeye ibraz ettiği 7 cilt faturadan hareketle 1997 yılı kayıtlarının eksik kaydedildiği kabul edilerek cezalı tarhiyat yapılmış ise de ibraz edilen 7 cilt faturanın Ocak ve Aralık dönemlerine ait olması ve faturalardaki hasılatın deftere eksik kaydedildiğinin tespit edilmesi, diğer aylar için beyan edilen hasılatların da deftere eksik kaydedildiğini göstermeyeceğinden ve ibraz edilmeyen faturalarla ilgili karşıt inceleme de yapılmadığından, bütün dönemlerdeki hasılatların eksik kaydedildiğinden bahisle tarhiyat yapılmasında isabet görülmemiştir.
Bu durumda Vergi Mahkemesince; ibraz edilen 7 cilt fatura üzerinde yapılan incelemede, 14 günlük satış yapıldığı ve elde edilen hasılatın … lira olduğu, buna karşı defter kayıtlarına hasılatın … lira olarak intikal ettirildiği, … liralık hasılatın eksik kaydedildiği tespit edildiğinden, bu matrah farkına göre ilgilinin katma değer vergisi beyannamelerinin yeniden düzenlenmesi ve sonucuna göre yeniden karar verilmesi gerekmektedir.
Diğer taraftan, dönemler itibarıyla matrah farkı bulunması halinde tarhiyata kaçakçılık cezası yerine kusur cezası uygulanmalıdır.
Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin kabulüne, … Vergi Mahkemesinin … tarih ve … sayılı kararının bozulmasına 27.4.2000 tarihinde oybirliği ile karar verildi.