5. Daire 1999/6253 E. , 2000/1952 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No: 1999/6253
Karar No: 2000/1952
Davacı: ...
Davalı: Milli Eğitim Bakanlığı
Davanın Özeti: ... Üniversitesi Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu mezunu olan davacı, öğretmen olarak atanma isteğinin reddine ilişkin 29.7.1996 günlü, 96506 sayılı işlemin ve bu işlemin dayanağı olan Talim Terbiye Kurulu Başkanlığının 21.6.1996 günlü, 218 sayılı kararının ilgili hükümlerinin iptalini istemektedir.
Savunmanın Özeti: 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanununun 45. maddesi uyarınca, Türkiye'de okul öncesi ilk ve orta eğitim düzeyinde öğrenim veren her tür ve derecedeki öğretim kurumlarında ders verecek öğretmenleri seçme ve niteliklerini belirleme konusunda Milli Eğitim Bakanlığının yetkili olduğu; Talim Terbiye Kurulu Başkanlığının 21.6.1996 gün ve 218 sayılı kararı ile Ticaret Liselerine Turizm Otelcilik Grubu Öğretmeni olarak kimlerin atanabileceğinin belirlendiği; söz konusu karar gereği Ticaret Liseleri ile Otelcilik ve Turizm Meslek Liselerinin meslek dersleri öğretmeni ihtiyacının ... Üniversitesi Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Mezunları ile karşılandığı; ... Üniversitesi Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu mezunu olan davacının atanma isteğinin; bitirdiği okul söz konusu Talim Terbiye Kurul Kararında yer almadığından reddedildiği; tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, bu nedenle haksız açılan davanın reddi gerektiği yolundadır.
Danıştay Tetkik Hakimi: ...
Düşüncesi: ... Üniversitesi Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu mezunu olan ve 21 kredilik pedegojik formasyon kursunu bitiren davacının; bu bakımdan öğretmenlik koşullarını taşıdığı anlaşıldığından; adı geçenin mesleğe kabulünü engelleyen Talim Terbiye Kurulu Başkanlığının dava
konusu kararının ilgili hükümlerinde noksan düzenleme sebebiyle hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Öte yandan; sözü edilen karara dayanılarak tesis edilen dava konusu işlemde de hukuk ve mevzuata uyarlık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, 21.6.1996 günlü, 218 sayılı Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı kararının ilgili hükümlerindeki noksan düzenlemenin ve davacının öğretmenlik başvurusunun reddine ilişkin işlemin iptali gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı: ...
Düşüncesi: ... Üniversitesi Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu mezunu olan davacının öğretmen olarak atanma isteğinin reddine ilişkin işlem ile bu işleme dayanak gösterilen Talim Terbiye Kurulunun 21.6.1996 gün ve 218 sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
Dava konusu Talim Terbiye Kurulunun 21.6.1996 gün ve 218 sayılı kararında öğretmenliğe atanacakların atanmalarına esas olan branşlarıyla mezun oldukları öğretim programlar ve aylık karşılığı okutacakları dersler belirtilmiştir.
Davacı Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksek Okulu mezunu olup Ticaret Liselerine ve Otelcilik ve Turizm Meslek Liselerine meslek dersleri öğretmeni olarak atanma isteği Talim ve Terbiye Kurulu Kararının eki listede mezun olduğuokulun sayılmadığı söz konusu okulun öğretmen yetiştiren kurumlardan olmadığı gerekçeleriyle reddedilmiştir.
Dosyada mevcut Yüksek Öğretim Kurulunun Dairenin 12.12.1996 günlü ara kararına verdiği 16.1.1997 gün ve 0761 sayılı yazıda, Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksek Okulu PRogramı ile Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi programının eşdeğer sayılmadığı, ancak programlardaki benzer dersleri dikkate alındığında pedagojik formasyon derslerini de almış olmak kaydıyla Turizm
İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu mezunlarının da Ticaret Liseleri ile Otelcilik ve Turizm Meslek Liselerine meslek dersleri öğretmeni olarak atanabilecekleri belirtilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; ... Üniversitesi Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksek Okulu mezunu olan davacının kursa katılarak öğretmenlik formasyon belgesi aldığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda öğretmenlik için aranan şartlara sahip olan davacının atanmasını engelleyen dava konusu Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı kararının ilgili hükümlerinde noksan düzenleme bulunduğundan kararın ilgili hükümlerinin ve bu hükümler esas alınarak öğretmenlik başvurusunun reddine ilişkin işlemin iptali gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Beşinci Dairesince işin gereği düşünüldü:
... Üniversitesi Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu mezunu olan davacı, öğretmen olarak atanma isteğinin reddine ilişkin 29.7.1996 günlü, 96506 sayılı işlem ile bu işlemin dayanağı olan Talim Terbiye Kurulu Başkanlığının 21.6.1996 günlü, 218 sayılı kararının ilgili hükümlerinin; 21 kredilik eğitim derslerini tamamlayarak öğretmenlik sertifikası aldığını, mezun olduğu okul itibariyle Ticaret-Turizm ve Otelcilik Liselerinde Turizm, İşletme ve Otelcilikle ilgili meslek derslerinde öğretmenlik yapabilmesine rağmen atanma isteğinin reddedilmesinin eşitlik ilkesine aykırı olduğunu ileri sürerek iptalini istemektedir.
1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanununun 45. maddesinde, öğretmen adaylarında genel kültür, özel alan eğitimi ve pedogojik formasyon bakımından aranacak niteliklerin Milli Eğitim Bakanlığınca tespit oluncağı hükmüne yer verilmiş, 3797 sayılı Milli Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanununun 8. maddesinde bu yetkinin Bakanlık adına Talim ve Terbiye Kurulunca kullanılması öngörülmüştür.
Bu maddelerle tanınan yetkiye dayanılarak çıkarılan ve 1.7.1996 gün ve 2456 sayılı Milli Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisinde Yayımlanan Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının 21.6.1996 günlü, 218 sayılı kararıyla; resmi ve özel okul öncesi, ilköğretim, ortaöğretim ve yaygın eğitim kurumlarına atancak öğretmenlerin atama onaylarına esas olan branşları ile mezun oldukları yüksek öğretim kurumlarının belirlendiği anlaşılmakta olup; Tebliğler Dergisinde yayımlanıp yürürlüğe girdiği tarihten itibaren konuyla ilgili diğer kararların yürürlükten kaldırıldığı belirtilen söz konusu kararda, Turizm ve Otelcilik Grubu Meslek Dersleri Öğretmenliğine atanma için Fakültelerin Turizm ve Otelcilik Eğitimi Öğretmenliği Bölümlerinden mezun olma şartı getirilmiştir.
Sözü edilen kararın, "Açıklamalar" balıklı bölümünün 1/4. maddesinde de; öğretmen açığının kapatılamadığı alanlar için en az 21 kredilik "öğretmenlik meslek bilgisi dersleri" aldığını belgelendiren, Karar Eki'indeki yükseköğretim kurumları lisans mezunlarının başvurularının da kabul edileceği kurala bağlanmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, 4 yıl süreli ... Üniversitesi Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu mezunu olan ve 21 kredilik eğitim derslerini tamamlayarak ... Üniversitesi Eğitim Fakültesinden öğretmenlik sertifikası alan davacının 19.6.1996 tarili dilekçesi ile Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Branş Öğretmenliğine atanmak istemiyle idareye başvurduğu; bu başvurusunun reddi yolundaki 29.7.1996 günlü işlem üzerine de bakılan davayı açtığı, Danıştay Onikinci Dairesinin 1996/2788 esas sayılı dosyasında verilen 12.12.1996 günlü ara kararıyla; Yüksek Öğretim Kurulu Başkanlığından; Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu ile Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesinin Müfredat programları karşılaştırılmak suretiyle, Ticaret Liseleri ile Otelcilik ve Turizm Meslek Liselerinin meslek dersleri öğretmenliği formasyonu açısından seviyelerinin tespit edilerek sonucun bildirilmesinin istenilmesi üzerine; Yüksek Öğretim Kurulu Başkanlığınca ara kararına verilen ve dava dosyasında mevcut bulunan 16.1.1997 günlü cevap yazısının incelenmesinden ise; açılan fakülte ve yüksekokullardaki her programın açılış amacının farklı olduğunun; ders müfredatları ile uygulama ve laboratuvar bakımından farklılık arzetmesi sebebiyle Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu Programı ile Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Programının eşdeğer sayılamadığının, bu nedenle, asıl olarak öğretmen yetiştirmek amacıyla kurulan eğitim fakültesi mezunlarının öğretmenlik görevine atanabileceklerinin müşahade edildiğinin; ancak, söz konusu programlardaki benzer dersler dikkate alındığında, pedagojik formasyon derslerini de almış olmak şartı ile Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu mezunlarının da Ticaret Liseleri ile Otelcilik ve Turizm Meslek Liselerine meslek dersleri öğretmeni olarak atanmalarının uygun mütalaa edildiğinin belirtildiği anlaşılmıştır.
Belirtilen durumda; ... Üniversitesi Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu mezunu olan ve 21.2.1994-11.6.1994 tarihleri arasında kursa katılarak Öğretmenlik formasyon belgesi aldığı anlaşılan ve bu bakımdan Öğretmenlik koşullarına sahip bulunan davacının mesleğe kabulünü engelleyen Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının dava konusu kararının ilgili hükümlerinde noksan düzenleme sebebiyle hukuka uyarlık bulunmadığı açıktır.
Öte yandan, hukuka aykırılığı yukarıda saptanan Talim Terbiye Kurulu Kararına dayanılarak tesis edilen dava konusu işlemde de hukuka uyarlık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, 21.6.1996 günlü, 218 sayılı Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı Kararındaki noksan düzenlemenin ve davacının Öğretmenlik başvurusunun reddine ilişkin işlemin iptaline, aşağıda dökümü gösterilen, ...- TL. yargılama giderinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, eksik yatırılan ...-lira posta pulu ücretinin davacıya tamamlattırılmasına,
yürütmenin durdurulması kararına yapılan itiraz için sehven yatırılan ...- liralık harcın isteği halinde davalı idareye iadesine, 27.6.2000 tarihinde oybirliği ile karar verildi.