T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/238
Karar No : 2025/4840
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI :...Bakanlığı
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...
DAVANIN KONUSU : Antalya ili, Alanya ilçesi, ... Lisesinde Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmeni olarak görev yapan davacı tarafından, 17/04/2015 günlü, 29329 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin ''Kazanılmış haklar'' başlıklı Geçici 1. maddesinin 2. fıkrasında geçen ''23/4/1999 ile 14/2/2005 ... arasında'' ibarelerinin iptali istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI : Kıyafeti (başörtüsü) nedeniyle yapılan baskılar sonucunda 28/09/1998 tarihinde görevinden istifa etmek zorunda kaldığı, 5525 sayılı Kanun gereğince, 23/12/2013 tarihli işlem ile, Antalya İl Milli Eğitim Müdürlüğü emrine ve daha sonra da il içi atamayla eski görev yeri olan Alanya Kız Anadolu İmam Hatip Lisesine atandığı, dava konusu düzenleme nedeniyle açıkta kaldığı süreler için hizmet puanı verilmediği, dava konusu düzenlemenin eşitlik ilkesine aykırı olduğu, sosyal hukuk devleti ve hakkaniyet ilkelerinin gereği olarak, yoksun kaldığı haklarının iadesi bakımından dava konusu düzenlemenin iptal edilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
DAVALININ SAVUNMASI : 5525 sayılı Kanun kapsamında ve sınırları çerçevesinde, Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin ''Kazanılmış haklar'' başlıkılı Geçici 1. maddesinin 2. fıkrasının düzenlendiği ileri sürülerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : ...
DÜŞÜNCESİ : Davacı tarafından, 17/04/2015 günlü, 29329 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin ''Kazanılmış haklar'' başlıklı Geçici 1. maddesinin 2. fıkrasında geçen ''23/4/1999 ile 14/2/2005 ... arasında'' ibarelerinin iptali istenilmektedir.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacının, Antalya ili, ... Lisesinde Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmeni olarak görev yapmakta iken, 28/09/1998 tarihinde istifa ederek kamu görevinden ayrıldığı, bilahare 23/12/2013 tarihli işlem ile,... Lisesine ... Öğretmeni olarak açıktan yeniden atandığı, ... Lisesinde Türk ...Öğretmeni olarak görev yapmakta iken, bila tarihli dilekçesi ile, istifa sonrası açıkta kaldığı süreler dikkate alınmak suretiyle hizmet puanının yeniden hesaplanarak düzeltilmesi (açıkta kaldığı süreler için hizmet puanı verilmesi) talebiyle başvuruda bulunduğu, Milli Eğitim Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü'nün ... günlü, ... sayılı işlemi ile, davacının 23/04/1999 ile 14/02/2005 tarihleri arasında istifa etmediğinden, dava konusu Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinin 2. fıkrası hükmünden yararlanamayacağı yolunda cevap verilmesi üzerine görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
652 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin "Düzenleme yetkisi" başlıklı 36. maddesinde, "Bakanlık görev, yetki ve sorumluluk alanına giren ve önceden kanunla düzenlenmiş konularda idarî düzenlemeler yapabilir." düzenlemesi; "Atama" başlıklı 37. maddesinin 4. fıkrasında, "Öğretmenlerin yer değiştirme suretiyle atamalarında uyulacak temel ilkeler, özür grupları, hizmet bölgeleri ve alanları, hizmet puanı ve diğer hususlara ilişkin usûl ve esaslar yönetmelikle belirlenir." düzenlemesi kurala bağlanmış olup, buna göre çıkarılan ve 17/04/2015 günlü, 29329 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin ''Kazanılmış haklar'' başlıklı Geçici 1. maddesinde ise, "(1) Öğretmenlerin, yürürlükten kaldırılan yönetmelikler kapsamında verilen hizmet puanları ile zorunlu çalışma yükümlülüğü öngörülen eğitim kurumlarında geçen hizmet süreleri geçerli sayılır.
(2) Öğretmen olarak görev yapmakta iken 23/4/1999 ile 14/2/2005 tarihleri arasında almış oldukları disiplin cezası sonucu öğretmenlikleri sona erip, 22/6/2006 tarihli ve 5525 sayılı Kanun uyarınca haklarında verilmiş disiplin cezalarının bütün sonuçları ile ortadan kaldırılmasına bağlı olarak öğretmenliğe döndürülenler ile aynı tarihler arasında istifa sonucu görevinden ayrılanlardan yeniden öğretmenliğe atananlara görevlerinden ayrıldıkları tarih ile öğretmenliğe döndürüldükleri tarih arasında geçen süreler bakımından, atandıkları eğitim kurumu için bu Yönetmelikte öngörülen hizmet puanı verilir. Hizmet puanının hesabına esas sürelerin yıldan artan her ayı için o eğitim kurumunda bir yıllık süreye karşılık gelen puanın 1/12'si esas alınır. Aydan artan süreler dikkate alınmaz. Yıldan artan süreler için hesap edilen hizmet puanının kesirli olması hâlinde kesirli puan tama tamamlanır." hükümleri getirilmiştir.
Anayasa'ya göre, idarenin, düzenleme yetkisini yasalar çerçevesinde ve yasalara uygun olarak kullanması, yapacağı düzenleyici işlemlerin yasal dayanağının bulunması gerekmektedir.
Olayda, 5525 sayılı Memurlar İle Diğer Kamu Görevlilerinin Bazı Disiplin Cezalarının Affı Hakkında Kanun'un kapsamı ve sınırları çerçevesinde, bu Kanunun uygulanmasına yönelik olarak, belirlenen tarih aralığına uygun ikincil bir düzenlenme yapıldığı anlaşılmakta olup, uyuşmazlık konusu Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinin 2. fıkrasının dava konusu olan ibarelerinde üst hukuk normlarına aykırılık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle dava konusu düzenlemeye ilişkin iptal isteminin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği düşünüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dava dosyasının incelenmesinden; davacı, Antalya ili,... Lisesinde ...Öğretmeni olarak görev yapmakta iken, 28/09/1998 tarihinde istifa ederek kamu görevinden ayrıldığı, bilahare 23/12/2013 tarihli işlem ile, ...Lisesine ...Öğretmeni olarak açıktan yeniden atandığı, ... Lisesinde ... Öğretmeni olarak görev yapmakta iken, bila tarihli dilekçesi ile, istifa sonrası açıkta kaldığı süreler dikkate alınmak suretiyle hizmet puanının yeniden hesaplanarak düzeltilmesi (açıkta kaldığı süreler için hizmet puanı verilmesi) talebiyle başvuruda bulunduğu, Milli Eğitim Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğünün... günlü, ... sayılı işlemi ile davacının 23/04/1999 ile 14/02/2005 tarihleri arasında istifa etmediğinden, dava konusu Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinin 2. fıkrası hükmünden yararlanamayacağı yolunda davacıya cevap verilmesi üzerine görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 124. maddesinde; "Cumhurbaşkanı, bakanlık ve kamu tüzel kişileri, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabilirler." hükmü yer almıştır.
14/07/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 14/06/1973 tarihli ve 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu, 25/08/2011 tarihli ve 652 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile 19/04/1983 tarihli ve 83/6525 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik hükümlerine dayanılarak, dava konusu olan "Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği" 17/04/2015 günlü, 29329 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.
5525 sayılı Memurlar İle Diğer Kamu Görevlilerinin Bazı Disiplin Cezalarının Affı Hakkında Kanun'un "Disiplin affının kapsamı" başlıklı 1. maddesinde, "Devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlarla basit veya nitelikli zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyet kırıcı suçlar veya istimal ve istihlâk kaçakçılığı dışında kalan kaçakçılık, resmî ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, Devlet sırlarını açığa vurma suçları sebebiyle görevleriyle sürekli olarak ilişik kesilmesi sonucunu doğuran disiplin cezaları ile 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanununun 68 inci maddesinin ikinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerine göre verilmiş yer değiştirme cezaları ve 69 uncu maddesine göre verilmiş meslekten çıkarma cezaları ile emniyet hizmetleri sınıfına dahil personel ile çarşı ve mahalle bekçileri hakkında verilen meslekten çıkarma cezaları hariç olmak üzere; kanun, tüzük ve yönetmelikler gereğince memurlar ve diğer kamu görevlileri ile bu görevlerde bulunmuş olanlar hakkında 23/4/1999 tarihinden 14/2/2005 tarihine kadar işlenmiş fiillerden dolayı verilmiş disiplin cezaları bütün sonuçları ile affedilmiştir.
23/4/1999 tarihinden 14/2/2005 tarihine kadar işlenen ve af kapsamına giren disiplin cezalarının verilmesini gerektiren fiillerden dolayı, ilgililer hakkında disiplin soruşturma ve kovuşturması yapılmaz; devam etmekte olan disiplin soruşturma ve kovuşturmaları işlemden kaldırılır; kesinleşmiş olan disiplin cezaları uygulanmaz.
Disiplin cezaları affedilenlerin sicil dosyalarındaki bu disiplin cezalarına dair kayıtlar, ilgililerin müracaatı aranmaksızın hükümsüz kalır ve dosyalarından çıkarılır.
Disiplin cezalarının affı ilgililere geçmiş süreler için özlük hakları ve parasal yönden herhangi bir talep hakkı vermez." hükmüne yer verilmiş, anılan Kanuna 02/08/2013 günlü, 28726 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6495 sayılı Kanunla eklenen Ek-1. maddede ise, "28/02/1997 tarihinden sonra verilen disiplin cezaları nedeniyle memuriyetten çıkarılanlardan 28/8/1999 tarihli ve 4455 sayılı Memurlar İle Diğer Kamu Görevlilerinin Disiplin Cezalarının Affı Hakkında Kanun veya bu Kanun hükümlerinden yararlanmış olanların;
a) Memuriyete giriş şartlarını kaybetmemiş olmaları,
b) Durumlarına uygun boş kadro veya pozisyon bulunması,
c) Bu kadro ve pozisyonlara ait nitelikleri taşımaları,
ç) Üç ay içinde müracaat etmeleri,
kaydıyla yeniden göreve alınmalarında 20/12/2012 tarihli ve 6363 sayılı 2013 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununun eki (İ) Cetvelinde yer alan atama sayısı sınırlaması uygulanmaz. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi aday memur statüsünde görev yapmakta iken 1/1/1990 ile bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih arasında 657 sayılı Kanunun 125 inci maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (g) alt bendinde yer alan fiili işlediği gerekçesiyle anılan Kanunun 56 ve 57 nci maddeleri uyarınca disiplin cezası veya olumsuz sicil almış olmaları nedeniyle memurlukla ilişiği kesilip asli memurluğa atanamayanlar, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç ay içinde eski kurumlarına müracaat etmeleri hâlinde, 657 sayılı Kanunun 48 inci maddesinde belirtilen genel şartları taşımaları koşuluyla kurumlarında daha önce işgal ettikleri aynı veya benzer unvanlı kadrolara iki ay içinde atanırlar. " düzenlemesi yer almıştır.
Dava konusu Yönetmeliğin yayımlandığı tarih itibarıyla; 652 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin "Düzenleme yetkisi" başlıklı 36. maddesinde, "Bakanlık görev, yetki ve sorumluluk alanına giren ve önceden kanunla düzenlenmiş konularda idarî düzenlemeler yapabilir." düzenlemesi; "Atama" başlıklı 37. maddesinin 4. fıkrasında, "Öğretmenlerin yer değiştirme suretiyle atamalarında uyulacak temel ilkeler, özür grupları, hizmet bölgeleri ve alanları, hizmet puanı ve diğer hususlara ilişkin usûl ve esaslar yönetmelikle belirlenir." düzenlemesi kurala bağlanmış olup, buna göre çıkarılan ve 17/04/2015 günlü, 29329 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin ''Kazanılmış haklar'' başlıkılı Geçici 1. maddesinde ise, "(1) Öğretmenlerin, yürürlükten kaldırılan yönetmelikler kapsamında verilen hizmet puanları ile zorunlu çalışma yükümlülüğü öngörülen eğitim kurumlarında geçen hizmet süreleri geçerli sayılır.
(2) Öğretmen olarak görev yapmakta iken 23/4/1999 ile 14/2/2005 tarihleri arasında almış oldukları disiplin cezası sonucu öğretmenlikleri sona erip, 22/6/2006 tarihli ve 5525 sayılı Kanun uyarınca haklarında verilmiş disiplin cezalarının bütün sonuçları ile ortadan kaldırılmasına bağlı olarak öğretmenliğe döndürülenler ile aynı tarihler arasında istifa sonucu görevinden ayrılanlardan yeniden öğretmenliğe atananlara görevlerinden ayrıldıkları tarih ile öğretmenliğe döndürüldükleri tarih arasında geçen süreler bakımından, atandıkları eğitim kurumu için bu Yönetmelikte öngörülen hizmet puanı verilir. Hizmet puanının hesabına esas sürelerin yıldan artan her ayı için o eğitim kurumunda bir yıllık süreye karşılık gelen puanın 1/12'si esas alınır. Aydan artan süreler dikkate alınmaz. Yıldan artan süreler için hesap edilen hizmet puanının kesirli olması hâlinde kesirli puan tama tamamlanır." hükümleri getirilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu, 652 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik hükümlerine dayanılarak, dava konusu olan "Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği" düzenlenmiştir.
5525 sayılı Kanun'un 1. maddesinde disiplin affının kapsamı belirlenmiş, affın ilgililere geçmiş süreler için özlük hakları ve parasal yönden herhangi bir talep hakkı vermeyeceği belirtilmiştir. Anılan Kanun'a 2013 yılında eklenen Ek-1. madde ise, 28/02/1997 tarihinden sonra memuriyetten çıkarılmış olanların belirli koşulları taşımaları halinde yeniden göreve alınmalarını düzenlemektedir. Her iki Kanun maddesinde de istifa edip yeniden atananların durumlarına ilişkin bir düzenlemeye yer verilmemiştir.
Bu itibarla; görevinden hangi tarihte istifa ettiğinin bir önemi olmaksızın, istifa sonucu ayrılıp geri dönenlerin açıkta geçirdiği sürelerin hizmet puanının hesaplanması, 5525 sayılı Kanun hükümlerine göre olanaklı değildir.
Dolayısıyla, 17/04/2015 günlü, 29329 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin dava konusu Geçici 1. maddesinde, 23/4/1999 ile 14/2/2005 tarihleri arasında istifa sonucu görevinden ayrılanlardan yeniden öğretmenliğe atananlara görevlerinden ayrıldıkları tarih ile öğretmenliğe döndürüldükleri tarih arasında geçen süreler için hizmet puanı verilmesinin yasal bir dayanağı bulunmamaktadır. Diğer bir ifadeyle, 5525 sayılı Kanun, 23/4/1999 ile 14/2/2005 tarihleri arasında istifa edenler yönünden dahi, açıkta kalan süre için hizmet puanı verilmesine izin verir nitelikte bulunmamaktadır.
Bu durumda; dava konusu Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinin 2. fıkrasında yer alan ''23/4/1999 ile 14/2/2005 ... arasında'' ibarelerinde üst hukuk normlarına aykırılık görülmemiştir. Nitekim, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 19/02/2020 günlü, E:2018/3503, K:2020/376 sayılı kararı da bu yöndedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 17/04/2015 günlü, 29329 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin ''Kazanılmış haklar'' başlıklı Geçici 1. maddesinin 2. fıkrasında geçen ''23/4/1999 ile 14/2/2005 ... arasında'' ibarelerinin iptali istemiyle açılan DAVANIN REDDİNE;
2. Aşağıda dökümü yapılan...-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, posta giderleri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen ...-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
4. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 05/11/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.