T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/10125
Karar No : 2025/4445
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; polis memuru olarak görev yapan davacının, "Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Türkiye Büyük Millet Meclisini, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini, Devletin yargı organlarını, Devletin askerî veya emniyet teşkilatını alenen aşağılamak" fiilini işlediğinden bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/47. maddesi gereğince meslekten çıkarma cezasıyla tecziyesine ilişkin ... günlü, ... sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu kararının iptali ile bu işlemden doğan zararlarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; disiplin cezasının sebebi olarak gösterilen söylemlerin davacı tarafından sarf edildiğine yönelik olarak, şikayetçinin komşusu ve amcası dışında tanık beyanının bulunmadığı, komşusu tarafından verilen tanık beyanlarının çelişkiler içerdiği, davacı ile birlikte çalışan polis memurları tarafından, davacının üzerine atılı söylemleri duymadıklarının ifade edildiği dikkate alındığında, disiplin cezasına esas alınan fiilin hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde somut olarak ortaya konulamadığının anlaşıldığı, 06 Ekim 2015’de trafik birimine gelen H.A.B isimli vatandaşın, sürücü belgesi işlemleri için beklediği sırasında, davacının, “Ben bu devletin de sistemin de a... k...” şeklinde küfür ettiğini duyduğu ve memura neden böyle konuşuyorsun şeklinde tepki verdiği iddiası ile ilgili olarak davacının alınan ifadesinde, “ya böyle iş mi olur, s... böyle işe” dediğini, bizzat kişi ya da kurum zikretmediği, iddia sahibi ve tanık beyanı ile davacının ifadelerinin birlikte değerlendirilmesinden, davacının küfür içerikli sözler söylediğinin sübuta erdiği anlaşılmakla birlikte bu sözlerin dava konusu işlemde belirtildiği üzere "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiilini veya davacı lehine uygulanan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/47’nci maddesinde yer alan “Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Türkiye Büyük Millet Meclisini, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini, Devletin vargı organlarını, Devletin askeri veya emniyet teşkilatını alenen aşağılamak” fiilini oluşturmadığı hususları dikkate alındığında tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali ile bu işlemden doğan zararlarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine hükmedilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; davacının disiplin soruşturmasına konu söylemleri nedeniyle "Cumhurbaşkanına hakaret" suçu sebebiyle yapılan yargılama sonucunda ... Asliye Ceza Mahkemesince verilen, ... tarihinde kesinleşen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararı ile "sübut bulan eylemi sebebiyle davacının 1 yıl 9 ay 25 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, kurulan hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği", davacının "...'liler Cumhurbaşkanı konuşma yaparken meclisi terk ettiler, Cumhurbaşkanı mort oldu" şeklinde beyanda bulunduğunun tanık H.A ve A.A'nın beyanı ile sabit olduğu, "... oğlu hırsız ...'ı İtalya'ya kaçırmış, paraları İtalya'da sıfırlayacakmış, seçimden sonra kendisi de kaçacakmış, adamları kaçacakları ülkeyi ayarlıyormuş" şeklinde beyanda bulunduğunun tanık K.A ve A.A'nın beyanı ile sabit olduğu, yine "bu Devletin de, sistemin de yönetenin de ...(sinkaf)" şeklinde beyanda bulunduğunun tanık H.A.B'nın beyanı ile sabit olması karşısında, davacının sübuta eren bu filleri sebebiyle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/47. maddesi gereğince meslekten çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık, işlemin iptali ile tazminat talebinin kabulüne ilişkin idare mahkeme kararında ise hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulü ile istinafa konu mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, ceza yargılamasında HAGB kararı verildiği, kendisini şikayet eden kişiyle husumeti olduğu ve tanık beyanlarında çelişki bulunduğu, tesis edilen işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz istemin reddi gerektiği ileri sürülmektedir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
... olarak görev yapan davacı tarafından, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/47. maddesi gereğince meslekten çıkarma cezasıyla tecziyesine ilişkin ... günlü, ... sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu kararının iptali ile bu işlemden doğan zararlarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenmekte olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/47. maddesinde yer alan; "Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Türkiye Büyük Millet Meclisini, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini, Devletin Yargı Organlarını, Devletin Askeri veya Emniyet Teşkilatını alenen aşağılamak" fiili, meslekten çıkarma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmış, 7068 sayılı Kanun'da bu fiile yönelik bir hükme yer verilmemiştir.
Anayasa Mahkemesinin 13/01/2016 günlü, E:2015/85, K:2016/3 sayılı kararı ile Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün yasal dayanağı olan 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 83. maddesinin birinci cümlesinin iptaline karar verilmiş; anılan madde, Emniyet Genel Müdürlüğü teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen ve 08/03/2018 günlü, 30354 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7068 sayılı "Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin Kabul Edilmesine Dair Kanun"un 37. maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır.
7068 sayılı Kanun'un Geçici 1. maddesinin 1. fıkrasında; "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce 657 sayılı Kanun, 6413 sayılı Kanun ve 3201 sayılı Kanun ile 23/3/1979 tarihli ve 7/17339 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü hükümlerine göre resen veya yetkili disiplin kurullarınca verilmiş olan disiplin cezaları, bu Kanun hükümleri uyarınca verilmiş addolunur." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Ceza hukuku kökenli bir ilke olan lehe olan hükmün uygulanması ilkesi; işlendiği zamanın hukuki normları uyarınca suç sayılan bir fiil sonradan yürürlüğe giren bir düzenleme ile suç olmaktan çıkarılmış bulunuyorsa veya sonradan yürürlüğe giren düzenleme suçun işlendiği zaman mevcut olan düzenlemeye göre suçlunun lehinde ise, sonraki normun daha önce işlenmiş olan fiillere uygulanmasını öngörmektedir.
Kural olarak idari işlemlerin yargısal denetimi, tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılmaktadır. Bu anlamda, idari işlem niteliğindeki disiplin yaptırımının da tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yargısal denetiminin yapılması gerekmekte ise de, ilke olarak suç ve cezada lehe olan normun uygulanması kuralının disiplin cezaları yönünden de geçerli olduğunun kabulü gerekmektedir.
Dolayısıyla fiilin işlendiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuat ile daha sonra yürürlüğe giren mevzuat hükümleri farklı ise, disiplin cezası ile cezalandırılacak olan kişilerin lehine olan mevzuat hükmü dikkate alınmalıdır.
Bu açıklamalar çerçevesinde mevzuat hükümleri incelendiğinde; 7068 sayılı Kanun'un 8. maddesinde, disiplin cezası verilmesini gerektirecek fiillerin sayma suretiyle belirlendiği, ancak bu fiiller arasında "Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Türkiye Büyük Millet Meclisini, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini, Devletin yargı organlarını, Devletin askerî veya emniyet teşkilatını alenen aşağılamak" fiiline yer verilmeyerek, anılan fiilin disiplin suçu olmaktan çıkarıldığı görülmüştür.
Bu bağlamda, davacıya isnat edilen, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/47. maddesinde yer alan fiilin, mevcut hukuki durum itibarıyla 7068 sayılı Kanun ile herhangi bir cezai yaptırıma bağlanmayarak disiplin suçu olmaktan çıkarıldığı dikkate alındığında, davacı hakkında tesis edilen disiplin cezasında hukuka uyarlık, dava konusu işlemin iptali, işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal hakların ödenmesi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin kabulü ile istinafa konu mahkeme kararı kaldırılarak, davanın reddine ilişkin verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Mükerrer yatırılan temyiz başvuru, karar ve yürütmeyi durdurma harcı toplamı olan ... TL'nin ve kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 14/10/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.