T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/10350
Karar No : 2025/4030
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:...sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; İzmir İli, Bayraklı İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapmakta iken emekli olan davacının, görevde olduğu dönemde “mesleğin saygınlığını zedeleyecek şekilde uygunsuz yerlere gitmek” fiilini işlediğinden bahisle 7068 sayılı Kanun'un 8/6-i maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun... günlü, ...sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : ...İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; davacıya isnat edilen ve dava konusu işleme dayanak yapılan en son fiillerin, davacının 21/02/2017 tarihinde ... ve ... isimli bara gitmesi olduğu, dava konusu Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun ...günlü, ... sayılı kararının ise İçişleri Bakanının 24/07/2019 tarihli oluru ile aynı gün kesinleştiği dikkate alındığında, en son fiillerin işlenme tarihi olan 21/02/2017 tarihinden itibaren 7068 sayılı Kanun'un 29. maddesinin 2. fıkrasında belirtilen iki yıllık süre içinde en son 21/02/2019 tarihine kadar meslekten çıkarma disiplin cezasının verilmesi gerekirken bu süre geçtikten sonra verilen disiplin cezasında ceza verme yetkisi zaman aşımına uğradığından, davacının meslekten çıkartılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle; dava konusu işlemin iptaline hükmedilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; istinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; davacının “mesleğin saygınlığını zedeleyecek şekilde uygunsuz yerlere gitmek” fiilini işlediği sübuta erdiğinden dava konusu işlemin usule ve hukuka uygun olduğu, istinaf isteminin reddine dair kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
İzmir ili, Bayraklı İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapmakta iken Nisan 2018 tarihinde emekli olan davacının, görevde olduğu döneme ilişkin olarak, hakkında yürütülen disiplin soruşturmasında; 2010-2016 yılları arasında Basmane Polis Karakolunda görev yaptığı, bu dönemde mesai haricinde bölgesinde bulunan ..., ... Bar, ... Müzikhol, ... Müzikhol, ... Müzikhol gibi içkili mekanlara sıklıkla gittiği, son olarak 21/02/2017 tarihinde önce ... isimli işyerine gittiği, daha sonra oradan ayrılarak ... isimli pavyona gitmiş olması sebebiyle, sürekli adli ve idari işleme konu olan, vatandaş nezdinde kötü imaja sahip bu tür yerlere sıklıkla gitmek suretiyle “mesleğin saygınlığını zedeleyecek şekilde uygunsuz yerlere gitmek” fiilini işlediğinin sübuta erdiğinden bahisle getirilen teklif doğrultusunda; İzmir Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ...günlü, ...sayılı kararı ile davacının, “mesleğin saygınlığını zedeleyecek şekilde uygunsuz yerlere gitmek” suçunu işlediğinin sübuta erdiğinden bahisle meslekten çıkarma cezasıyla tecziye edilmesine karar verildiği, anılan kararın, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun... günlü,... sayılı kararı ile uygun görülmesini müteakip 24/07/2019 günlü Bakan onayı ile kesinleştiği anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
Dava konusu işlem tarihi itibarıyla yürürlükte olan haliyle 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un; 7/1-e maddesinde "meslekten çıkarma"; personelin emniyet, jandarma ve sahil güvenlik teşkilatlarında bir daha çalıştırılmamak üzere meslekten çıkarılması olarak tanımlanmış; 8/6-i maddesinde ise, "Mesleğin saygınlığını zedeleyecek şekilde uygunsuz yerlere gitmek'" fiili meslekten çıkarma cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmıştır.
Anılan Kanun'un "Emniyet teşkilatı disiplin kurullarının görev ve yetkileri" başlıklı 17. maddesinde; "(1) Emniyet teşkilatı disiplin kurullarının disiplin cezası verebilecekleri personel ve uygulamaya yetkili oldukları cezalar aşağıda gösterilmiştir. a) İl polis disiplin kurulları, kuruldukları il emniyet kadrosundaki; 1) Polis memurları, çarşı ve mahalle bekçileri ile atanması il makamlarına ait personele bütün disiplin cezalarını, 2) Komiser yardımcısı, komiser ve başkomiserlere meslekten çıkarma cezası dışında kalan diğer disiplin cezalarını, b) Eğitim ve öğretim kurumlarındaki polis disiplin kurulları, kurum kadrosunda görevli polis memuru ile kurumda öğrenim gören polis memuru ve adaylarına bütün disiplin cezalarını, ... verebilir.";
"Emniyet teşkilatı disiplin kurullarınca verilen kararların kesinleşmesi" başlıklı 18. maddesinde;
"(1) Disiplin kurullarınca verilen kararlardan;
a) İl polis disiplin kurulunun polis memurları hakkında verdiği meslekten çıkarma cezası dışındaki kararları valinin onayıyla; meslekten çıkarma cezası kararları valinin önerisi, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun görüşü ve Bakanın onayıyla,
...
kesinleşir. ... ";
"Zamanaşımı" başlıklı 29. maddesinde; "(1) Bu Kanunda sayılan fiilleri işleyenler hakkında bu fiillerin işlendiğinin disiplin amiri tarafından öğrenildiği tarihten itibaren;
a) Uyarma, kınama, aylıktan kesme ve kısa ve uzun süreli durdurma cezalarında bir ay içinde,
b) Meslekten çıkarma cezası ve Devlet memurluğundan çıkarma cezasında altı ay içinde, disiplin soruşturmasına başlanmadığı takdirde disiplin cezası verme yetkisi zamanaşımına uğrar.
(2) Disiplin cezasını gerektiren fiillerin işlendiği tarihten itibaren iki yıl içinde disiplin cezası verilmediği takdirde ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrar.
(3) Zamanaşımı, tamamlanmış suçlarda suçun işlendiği, kesintisiz suçlarda kesintinin gerçekleştiği, zincirleme suçlarda ise son suçun işlendiği tarihten itibaren işlemeye başlar." hükümleri yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Yukarıda belirtilen yasal düzenleme incelendiğinde; kanun koyucu tarafından, Disiplin Kurulunca cezanın teklif edildiği ve Bakanlık makamınca cezanın verildiği bir sistemin öngörülmediğinin, ceza verme yetkisinin doğrudan disiplin kuruluna ait olduğunun; ancak bu noktada, sonuç cezanın meslekten çıkarma cezası olması durumunda, personel bakımından ikinci bir incelemeden sonra bu yaptırımın uygulanmasının amaçlandığı anlaşılmaktadır.
Nitekim, 19/02/1980 günlü, 2261 sayılı Kamu Güvenliğine ve Kolluk Hizmetlerinle İlişkin Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması ve Bunlara Yeni Hükümler Eklenmesi Hakkında Kanun ile 3201 sayılı Kanun'a "Ek Madde 2" olarak eklenen ve daha sonra 11/09/1987 günlü, 291 sayılı KHK ile "Ek Madde 5" olarak teselsül edilmiş olan; ancak 7068 sayılı Kanun'la yürürlükten kaldırılmış olmakla birlikte benzer düzenlemeleri içeren maddenin gerekçesinde; "Emniyet örgütünde kurulacak disiplin kurullarının ceza verebilecekleri personel ve uygulayacakları cezalar bakımından yetki sınırlarını belirlemektedir. Maddeye egemen olan görüşe göre, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunundaki, disiplin kurullarını ceza vermek için sadece görüş bildiren bir yer kabul eden ve ceza verme yetkisini merkezdeki atamaya yetkili amire bırakan sistem bırakılmakta ve disiplin kurulları, gösterilen yetki sınırları çerçevesinde disiplin cezası vermede birer karar yeri durumuna getirilmektedir. Böylece 657 sayılı Kanuna göre bugüne kadar uygulamada karşılaşılan, işlerin merkezde toplanması yüzünden disiplin cezalarının geç verilmesinden doğan sakınca giderilecek ve disiplin işleri büyük bir hız kazanmış olacaktır." şeklinde ifade edilen hususlar ile de bu duruma işaret edildiği ve işlerin merkezde toplanması yüzünden disiplin cezalarının geç verilmesinden doğan sakınca giderilerek, disiplin işlerine büyük bir hız kazandırılmasının amaçlandığı dikkate alındığında, iki yıllık zamanaşımı süresinin belirlenmesinde, meslekten çıkarma disiplin cezası vermeye yetkili olan disiplin kurulunca cezanın verildiği tarihin dikkate alınması gerektiği açıktır.
Nitekim, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 16/06/2025 günlü, E:2025/102, K:2025/1325 sayılı kararı da bu yöndedir.
Bu durumda; yukarıda aktarılan mevzuatta, eylem tarihinden itibaren iki yıl içerisinde disiplin cezası verilmediği takdirde ceza verme yetkisinin zamanaşımına uğrayacağı kuralına yer verilmiş olmakla birlikte, olayda, disiplin cezası verilebilmesi için Kanun'da öngörülmüş olan iki yıllık zamanaşımı süresi içerisinde, kuruldukları il emniyet kadrosundaki polis memurlarına bütün disiplin cezalarını verme yetkisine sahip il polis disiplin kurulu kararıyla davacıya disiplin cezası verilmiş olması karşısında; uyuşmazlığın esasının incelenerek karar verilmesi gerekirken, dava konusu işlemin, disiplin cezası verme yetkisi zamanaşımı süresi geçirildikten sonra tesis edildiği gerekçesiyle iptaline ilişkin Mahkeme kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2.... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 30/09/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Davalı idarenin temyiz isteminin reddi ile ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:...sayılı kararın onanması gerektiği oyuyla çoğunluk kararına katılmıyoruz.