T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/14217
Karar No : 2025/4579
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1- ... Bakanlığı
2- ... Genel Müdürlüğü
VEKİLLERİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU :...Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; Samsun İl Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapmakta iken, kamu görevinden çıkarılan davacının, görevde bulunduğu döneme ilişkin olarak hakkında başlatılan disiplin soruşturması sonucunda, "Menşei belli olmayan, bulundurulması ve taşınması yasak olan her çeşit silah, mühimmat ve benzerlerini bulundurmak" fiilini işlediğinden bahisle 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-y maddesi uyarınca meslekten çıkarılmasına ilişkin... günlü, ...sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin ...günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı hakkında yapılan ceza yargılaması sonucunda ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararında, ibraz edilen 73 adet 9 mm çaplı kısa mermiler üzerinde yapılan inceleme üzerine düzenlenen uzmanlık raporunda, mermilerin 6136 sayılı Kanun kapsamında bulunduğu, vehamet arz etmediği, 51 adetinin patlatıldığı, sanığın zati tabancasına ait olmayan suça konu mermileri ikametinde bulundurarak 6136 sayılı Kanun'a muhalefet ettiğinin anlaşıldığı, 6136 sayılı Kanun'un 13/3. maddesi uyarınca, sanığın lehine olan indirimin uygulanması suretiyle 10 ay hapis ile 20 gün adli para cezasıyla cezalandırılmasına ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, disiplin soruşturması kapsamında alınan ifadelerin incelenmesi sonucunda, davacının teslim ettiği 73 adet 9 mm çaplı mermilerin kendisine ait olmadığı ve anılan mermilerin davacı tarafından muhafaza edildiği hususunun sabit olduğu, bu durumda, gerek ceza yargılaması sonucunda verilen karar gerek disiplin soruşturması kapsamında alınan ifadeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde, davacı hakkında iddia olunan, menşei belli olmayan, bulundurulması ve taşınması yasak olan her çeşit silah, mühimmat ve benzerlerini bulundurmak fiilinin sübuta erdiği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararla; uyuşmazlık konusu olayda, mermilerin davacının zati silahında kullanılabilecek mermiler ile aynı çapta (9 milimetre) olması, menşeinin belli olmadığına dair bir iddianın bulunmaması, söz konusu mermilerin davacı tarafından teslim edilmiş olması dikkate alındığında, davalı idare tarafından disiplin cezası tesis edilirken 7068 sayılı Kanun'un 6. maddesinde göz önüne alınacağı belirtilen fiilin "işleniş biçimi, hizmete olumsuz etkisinin ağırlığı, meydana gelen zarar veya tehlikenin ağırlığı, davacının kasıt veya taksire dayalı kusurunun ağırlığının" dikkate alınmadığı, bir başka deyişle davacının üzerine atılı eylemlerinin verilen disiplin cezasıyla örtüşmediği, fiil ile ceza arasında orantılılık bulunmadığı, dolayısıyla polis olan davacının kendi iradesiyle teslim etmiş olduğu mermileri bulundurmasının "menşei belli olmayan, bulundurulması ve taşınması yasak olan her çeşit silah, mühimmat ve benzerlerini bulundurmak" disiplin cezası kapsamında değerlendirilemeyeceği gerekçesiyle; davacının istinaf başvurusunun kabulü ile Mahkeme kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idareler tarafından; davacının kendisine ait olmayan mermileri muhafaza etmek suretiyle evinde bulundurmasının kusurlu bir hareket olduğu, adli yönden de bu fiili nedeniyle cezalandırıldığı, tesis edilen dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından, davalı idarelerin yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dava dosyasının incelenmesinden; Samsun İl Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacının, 26/04/2017 tarihinde görevden uzaklaştırılmasıyla birlikte, kendisinde bulunan silah ve mermilerin istenmesi üzerine, davacının teslim ettiği 73 adet kısa 9 mm fişekle ilgili olarak Pol-Net Silah-Ruhsat projesinde yapılan sorgulamada bunların kendisi ve aile fertleri adına kayıtlı silahlar arasında bulunmadığından hakkında 6136 sayılı Kanun'a muhalefet suçundan adli işlem başlatıldığı, yine bu kapsamda başlatılan disiplin soruşturması sonucunda hazırlanan soruşturma raporunda; bilgi sahibi olarak ifadesi alınan U.Z'ye ait kısa 9 tabir edilen Kırıkkale marka ruhsatlı tabancanın bulunduğu, ruhsat süresinin sona ermesi üzerine anılan silahı teslim ettiği, ancak Giresun ili, İnce Köyünde bulunan, eşinin amcasının oğlu olan davacının babasının evinde 73 adet 9 mm mermiyi unuttuğu, bu mermilerin muhafaza edilmesini davacıdan istediği, araya zaman girmesiyle de mermileri emniyete teslim etmeyi unuttuğu ancak mermilerin kendisine ait olduğunu beyan ettiği, söz konusu mermilerin davacı tarafından muhafaza edildiği ve istem üzerine kendine ait beylik tabancası ve mermileriyle birlikte görevlilere unutulan mermilerin de teslim edildiği, davacının bulundurma fiili nedeniyle 6136 sayılı Kanun'a muhalefetten 10 ay hapis cezası, 20 gün adli para cezasıyla cezalandırıldığı ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verildiği şeklinde tespitlere yer verildiği; disiplin hukuku yönünden davacının, 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-y maddesinde yer alan "Menşei belli olmayan, bulundurulması ve taşınması yasak olan her çeşit silah, mühimmat ve benzerlerini bulundurmak" fiilini işlediğinden bahisle Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararıyla meslekten çıkarılması üzerine, temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-y maddesinde; "Menşei belli olmayan, bulundurulması ve taşınması yasak olan her çeşit silah, mühimmat ve benzerlerini bulundurmak" fiili "meslekten çıkarma" cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Kamu görevlilerinin disiplin cezasıyla cezalandırılabilmeleri için; disipline aykırı eylem veya işlemlerinin sübut bulup bulmadığının usulüne uygun olarak yapılacak soruşturma ile ortaya konulması, soruşturma aşamasında kamu görevlisinin lehinde ve aleyhinde olan her türlü bilgi ve belgenin toplanması, bilahare disipline aykırı davranış olarak tespit edilen eylemin hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde ispatlanarak bu eyleme uygun olan disiplin cezası maddesinin tayini ve uygulanması gerekmektedir.
Somut uyuşmazlıkta; davacıdan muhafaza etmesi istenilen 73 adet 9 mm çaplı kısa mermiler üzerinde yapılan inceleme sonucunda düzenlenen uzmanlık raporunda, mermilerin 6136 sayılı Kanun kapsamında bulunduğu, 51 adetinin patlatıldığı, mermilerin vahamet arz etmediği ancak sanığın zati tabancasına ait olmayan suça konu mermilerin ikametinde bulundurulmasının 6136 sayılı Kanun'a muhalefet suçunu oluşturduğu, bu fiili nedeniyle ...Asliye Ceza Mahkemesinin... günlü, E:..., K:... sayılı (itiraz edilmeden kesinleşen) kararıyla, 10 ay hapis, 20 gün adli para cezasıyla cezalandırılarak hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, disiplin soruşturması kapsamında alınan ifadelerde de davacının teslim ettiği 73 adet merminin kendisine ait olmadığını kabul ettiği, mermilerin asıl sahibi U.Z'nin de mermilerin kendisine ait olduğunu beyan ettiği, görevi gereği böyle bir fiilin suç oluşturacağını herkesten daha çok bilmesi gereken davacının anılan fiilinin sübut bulduğu anlaşılmakla dava konusu işlemde hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptali yolunda ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararda ise hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARELERİN TEMYİZ İSTEMLERİNİN KABULÜNE,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 20/10/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Dosyada yer alan bilgi ve belgelere göre davacıya isnat edilen fiil sübuta ermekle birlikte; mevzuatta öngörülen zamanaşımı süresi içinde disiplin cezası verilip verilmediği hususunun ayrıca incelenmesi gerekmektedir.
7068 sayılı Kanun'un; "Emniyet teşkilatı disiplin kurullarınca verilen kararların kesinleşmesi" başlıklı 18. maddesinde; "(1) Disiplin kurullarınca verilen kararlardan; a) İl polis disiplin kurulunun polis memurları hakkında verdiği meslekten çıkarma cezası dışındaki kararları valinin onayıyla; meslekten çıkarma cezası kararları valinin önerisi, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun görüşü ve Bakanın onayıyla, kesinleşir. ... " hükmüne yer verilmiştir.
Alıntılanan yasal düzenlemeye göre disiplin cezasına ilişkin işlemlerin, aynı idare içerisinde yer alan farklı idari birimlerin irade açıklamalarının ortaya konulması suretiyle birden çok aşamayı içeren işlem niteliğinde olduğu, meslekten çıkarma işlemlerinde işlemin son aşamasını teşkil eden Bakan onayı öncesindeki ara işlemlerin, işlemin gerçekleşmesinin zorunlu unsurunu oluşturmakla birlikte tek başına hukuksal sonuç doğurucu niteliklerinin bulunmadığı, Bakan onayı işlemi ile işlemin kesin ve yürütülebilir işlem niteliğini kazandığı görülmektedir.
Diğer yandan, aynı Kanun'un "Zamanaşımı" başlıklı 29. maddesinde; "(1) Bu Kanunda sayılan fiilleri işleyenler hakkında bu fiillerin işlendiğinin disiplin amiri tarafından öğrenildiği tarihten itibaren; a) Uyarma, kınama, aylıktan kesme ve kısa ve uzun süreli durdurma cezalarında bir ay içinde, b) Meslekten çıkarma cezası ve Devlet memurluğundan çıkarma cezasında altı ay içinde, disiplin soruşturmasına başlanmadığı takdirde disiplin cezası verme yetkisi zamanaşımına uğrar.
(2) Disiplin cezasını gerektiren fiillerin işlendiği tarihten itibaren iki yıl içinde disiplin cezası verilmediği takdirde ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrar. (3) Zamanaşımı, tamamlanmış suçlarda suçun işlendiği, kesintisiz suçlarda kesintinin gerçekleştiği, zincirleme suçlarda ise son suçun işlendiği tarihten itibaren işlemeye başlar." düzenlemesine yer verilmiştir.
Uyuşmazlıkta; disiplin cezasına konu eylemin gerçekleştiği tarihten itibaren iki yıllık süre geçtikten sonra verilen Bakan onayı ile dava konusu işlemin tesis edildiği anlaşılmaktadır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca, Bakan onayı ile kesin ve yürütülebilir nitelik kazanan disiplin işlemi, zamanaşımı yönünden de ancak bu onay tarihi itibarıyla sonuç doğurabilecektir.
Aksi kabulün; kesin ve yürütülebilir niteliği olmayan idari işlemlerin ilgililer hakkında sonuç doğurmasına ve Kanun'da düzenlenen zamanaşımı süresinin öngörülemez şekilde belirsizleştirilmesine neden olacağı açıktır.
Bu durumda; davacıya isnat olunan fiilin işlendiği tarihten itibaren iki yıllık zamanaşımı süresi geçirildikten sonra tesis edilen işlemde bu yönüyle hukuka uyarlık bulunmadığından, temyiz isteminin kabulü ile temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararın bozulması gerektiği oyu ile çoğunluk kararına katılmıyorum.
(XX) KARŞI OY :
Uyuşmazlık, davacının görevden uzaklaştırılmasıyla birlikte kendisinde bulunan silah ve mermilerin istenmesi üzerine teslim ettiği, kendisine ve aile fertleri adına kayıtlı bulunmayan 73 adet 9 mm çaplı kısa merminin 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun kapsamında kaldığı, bu sebeple davacı hakkında "Menşei belli olmayan, bulundurulması ve taşınması yasak olan her çeşit silah, mühimmat ve benzerlerini bulundurmak" fiilini işlediğinden bahisle "meslekten çıkarma" cezasıyla tecziyesine ilişkin işlemin iptali isteminden kaynaklanmaktadır.
Disiplin soruşturması kapsamında mermilerin asıl sahibi U.Z'nin alınan ifadesinde mermilerin kendisine ait olduğunu beyan ettiği ve mermiler üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen uzmanlık raporunda da mermilerin 6136 sayılı Kanun kapsamında bulunduğu, vehamet arz etmediğinin belirtildiği görülmektedir.
Bu durumda; teslim edilen mermilerin menşeinin belli olmadığından bahsedilemeyeceğinden, davacıya isnat edilen, menşei belli olmayan, bulundurulması ve taşınması yasak olan her çeşit silah, mühimmat ve benzerlerini bulundurmak fiilinin sübut bulmadığı anlaşılmakta olup açıklanan nedenlerle; ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararın bu gerekçeyle onanması gerektiği oyuyla, bozulması yönündeki çoğunluk kararına katılmıyorum.