T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/15761
Karar No : 2025/4332
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR): 1- ... Bakanlığı
2- ...Komutanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince verilen... günlü, E:..., K... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava Konusu İstem : Dava; jandarma uzman çavuş olarak görev yapan davacının, hakkında yapılan disiplin soruşturması sonucunda "Devlet malı araç, gereç, hayvan, silah, mermi ve mühimmatı satmak veya mal edinmek, personel kimlik kartını, araç, gereç, hayvan, silah, mermi ve mühimmatı başkalarının kullanımına vermek" fiilini işlediğinden bahisle 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6(ğ) maddesi uyarınca "meslekten çıkarma" cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin ... günlü,... sayılı Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulu kararının onaylanmasına ilişkin... günlü, ... sayılı Bakan Olurunun iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti :... İdare Mahkemesinin...günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; dava dosyasının incelenmesinden; İstanbul ili, Çekmeköy İlçe Jandarma Komutanlığı emrinde uzman jandarma çavuş olarak görev yapmakta olan davacının, 04/07/2018 tarihinde önleyici kolluk devriyesi olarak görevini ifa ettiği sırada "Devlet malı araç, gereç, hayvan, silah, mermi veya mühimmatı satmak veya mal edinmek, personel kimlik kartını, araç, gereç, hayvan, silah ve mühimmatı başkalarının kullanımına vermek" suçlarını işlediği iddiasıyla başlatılan soruşturma neticesinde düzenlenen soruşturma raporu doğrultusunda tesis edilen ve 15/08/2019 günlü Bakan Oluruyla onaylanan Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulu kararıyla üzerine atılı fiillerin sabit olduğundan bahisle “meslekten çıkarma” cezası ile cezalandırılması üzerine anılan işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı; olayda davacının 04/07/2018 tarihinde önleyici kolluk devriyesi olarak görevlendirildiği, bu görevini ifa ettiği sırada Y.A ve H.Y isimli kadınları jandarma devriye aracına alarak bu şahıslara jandarma yeleği giydirdiği, şahıslarla birlikte görev bitimine kadar devriye faaliyetine devam ettiği, yol kenarındaki şüpheli bir araçla ilgili aramaya bu şahısların da katıldığı hususlarının soruşturma raporu ve bizzat davacı beyanlarıyla sabit olduğu, bununla birlikte davacının fiilinin sevk maddesi kapsamında olup olmadığının incelenmesi gerektiği, davacının asıl amacının jandarma personeli olmayan şahıslara jandarma yeleği giydirmek suretiyle jandarma personeli görüntüsü vermek olduğu, nitekim şahısların bu suretle jandarma aracına bindikleri, devriyeye çıktıkları, araç aramasına katıldıkları sabit olup, bunun dışında, davacının jandarma yeleğini ilgili şahısların kullanımına sunmak ve onların bundan faydalanmasını, menfaat temin etmesini sağlamak gibi bir niyetinin olmadığı, aksi yorumun "ölçülülük" ilkesine aykırı düşeceği, dolayısıyla davacı fiilinin 7068 sayılı Kanun'un 8/6-ğ maddesi kapsamına girmediği sonucuna varıldığı, davacının ilgisiz kişileri jandarma yeleği giydirmek suretiyle devriye aracına alması, devriye ve araç araması yaptırması fiillerinin karşılığı olarak 7068 sayılı Kanun'un (8/5-b-2) maddesi uyarınca cezalandırılması gerekirken, sevk maddesinde yanılmak suretiyle aynı Kanun'un (8/6-ğ) maddesi uyarınca tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; Mahkeme kararının usul ve hukuka uygun bulunduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı idareler tarafından; davacı hakkında yapılan disiplin soruşturması kapsamında yer alan bilgi belge ve beyanlar incelendiğinde, davacının H.Y. ve Y.A. isimli kadınları devriye aracına alarak devriye görevini sürdürdüğü, devriye sırasında müdahale ettikleri olaylarda adı geçen kadınlara personel yelekleri giydirerek vatandaşlar nezdinde jandarma personeli gibi tanınmasına sebebiyet verdiğinin tespit edildiği, araçta bulunan yeleğin Jandarma Genel Komutanlığı mülkiyetinde olduğu, yeleğin korunması ve yeleğe bir şey olması halinde sorumlu sıfatıyla ilgili personele gidilebilmesi için zimmet müessesesinin oluşturulduğu, 7068 sayılı Kanun'un 8/6(ğ) maddesinde korunan hukuki değerin, devletin mülkiyetinde olan bir eşyanın başkasının kullanımına verilmemesi ya da özel işlerde kullanılmaması olduğu, davacının eyleminin açık bir şekilde ilgili disiplinsizliğe vücut verdiği, davacı hakkında tesis edilen işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı, idarelerinin harçtan muaf olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ:...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli olarak onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, davalı idarelerin yürütmenin durdurulması istemli temyiz talebinin davacının cevabının alınmasından ya da yasal cevap verme süresi geçtikten sonra görüşülmesi yolunda verilen Dairemizin 12/04/2021 günlü ara kararının davacı vekiline 25/05/2021 gününde tebliğ edildiği ve davacı tarafından yasal süresi içerisinde cevap verilmeyerek dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından, davalı idarelerin yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin, işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
İstanbul ili, Çekmeköy İlçe Jandarma Komutanlığı emrinde uzman jandarma çavuş olarak görev yapmakta olan davacı tarafından, hakkında yapılan disiplin soruşturması sonucunda "Devlet malı araç, gereç, hayvan, silah, mermi ve mühimmatı satmak veya mal edinmek, personel kimlik kartını, araç, gereç, hayvan, silah, mermi ve mühimmatı başkalarının kullanımına vermek" fiilini işlediğinden bahisle 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6(ğ) maddesi uyarınca "meslekten çıkarma" cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin 08/04/2019 günlü, 2019/78 sayılı Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulu kararının onaylanmasına ilişkin ... günlü, ... sayılı Bakan Olurunun iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
08/03/2018 günlü, 30354 sayılı (Mükerrer) Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-ğ maddesinde; "Devlet malı araç, gereç, hayvan, silah, mermi ve mühimmatı satmak veya mal edinmek, personel kimlik kartını, araç, gereç, hayvan, silah, mermi ve mühimmatı başkalarının kullanımına vermek" fiili, meslekten çıkarma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
"Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesi uyarınca, ceza yaptırımına bağlanan her bir fiilin tanımının yapılması ve kanunun ne tür fiilleri suç sayarak yasakladığının hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Sözü edilen suç tanımlaması yapıldıktan sonra, suçun karşılığı olan cezanın ve suç sayılan fiili gerçekleştiren kamu görevlisinin hangi disiplin kuralını ihlal ettiğinin açık bir şekilde ortaya konulması da zorunludur. Söz konusu fiil, mevzuatta öngörülen tanıma uymuyorsa verilen disiplin cezası hukuka aykırı olacaktır.
Uyuşmazlıkta; davacının, önleyici kolluk devriyesi olarak görevli olduğu tarihte H.Y. ve Y.A. isimli kadınları jandarma devriye aracına alarak bu şahıslara jandarma yeleği giydirdiği, şahıslarla birlikte görev bitimine kadar devriye faaliyetine devam ettiği, yol kenarındaki şüpheli bir araçla ilgili aramaya bu şahısların da katıldığı hususları sabit ise de, bu haliyle davacının fiilinin 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-ğ maddesinde yer alan "Devlet malı araç, gereç, hayvan, silah, mermi ve mühimmatı satmak veya mal edinmek, personel kimlik kartını, araç, gereç, hayvan, silah, mermi ve mühimmatı başkalarının kullanımına vermek" şeklindeki suç tanımına uymadığı, anılan fiil yönünden disiplin hukukunda yer alan "tipiklik" şartının gerçekleşmediği, davacının eylemine uyan başka bir disiplin cezası verilebileceği açık olmakla birlikte, kamu görevlilerinin disipline aykırı fiillerine verilecek cezanın tayininde yetkili makamın ilgili disiplin otoritesi olduğu gözetildiğinde, Mahkemece davacının eylemine uyan disiplin cezasının da tespitinin yapılmasının yerinde olmadığı, disiplin cezasının uyuşmazlık konusu yapıldığı durumlarda yargı yerlerince sadece disiplin soruşturmasının usulüne uygun yapılıp yapılmadığı, isnat edilen fiilin sübut bulup bulmadığı, sübut bulmuş ise ilgilinin eylemine uyan disiplin cezasıyla cezalandırılıp cezalandırılmadığı yönünden hukukilik denetimi yapılabileceği, ayrıca ilgilinin eylemine uyan disiplin cezasının da tespitinin yapılmasının disiplin otoritesinin yetki alanına girilmesi ve hukukilik denetiminin sınırlarının aşılması sonucunu doğuracağı hususları birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu işlemde hukuka uyarlık, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararında da sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARELERİN TEMYİZ İSTEMLERİNİN REDDİNE,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen... günlü, E:... K:... sayılı kararın yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idareler üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7035 sayılı Kanun ile değişik 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ...... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın, kararı veren ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 09/10/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Uyuşmazlıkta; dava dosyasındaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacının üzerine atılı eylemlerin sübuta erdiği anlaşıldığından, davacı hakkında "Devlet malı araç, gereç, hayvan, silah, mermi ve mühimmatı satmak veya mal edinmek, personel kimlik kartını, araç, gereç, hayvan, silah, mermi ve mühimmatı başkalarının kullanımına vermek" fiilini işlediğinden bahisle 7068 sayılı Kanun'un 8/6-ğ maddesi uyarınca "meslekten çıkarma" cezasıyla tecziyesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ...günlü, E:..., K:... sayılı kararın bozulması gerektiği düşüncesiyle kararın onanması yolundaki çoğunluk kararına katılmıyoruz.