T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/16493
Karar No : 2025/4065
TEMYİZ EDEN (DAVACI) :...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- ... Bakanlığı
2- ... Genel Müdürlüğü
VEKİLLERİ : Hukuk Müşaviri ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:...sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Konya ili, Kulu İlçe Emniyet Amirliği emrinde polis memuru olarak görev yapan davacı, 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-ç maddesinde yer alan; "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak" hükmü uyarınca iki kez ayrı ayrı meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin 02/08/2019 Bakan onayı tarihli Konya Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ... günlü,...sayılı kararının uygun bulunmasına ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun ...günlü,... sayılı kararının iptali istemiyle dava açmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti :... İdare Mahkemesinin... günlü, E:..., K:... sayılı kararı kararıyla; disiplin cezasının dayanağı soruşturma raporu içeriği bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacıya isnat edilen 1) M.A. isimli şahsın parmak izi ihlali yapması nedeniyle ceza almasını engellemek vaadiyle 2.500,00-TL para aldığı iddiasına ilişkin olarak; adı geçen şahsın belirtilen tarihlerde parmak izi ihlali olması nedeniyle Denetimli Serbetslik Şube Müdürlüğü tarafından herhangi bir para cezası verilmeyerek uyarı cezası verildiği, söz konusu cezanın ise şahsın Kulu Polis Merkezi Amirliğine verilen dilekçe ve söz konusu dilekçeye istinaden davacı ile birlikte düzenlenen tutanakta belirtilen mazerete istinaden Komisyon kararı ile geri alındığı, ancak söz konusu dilekçe ve tutanağın Polis Merkezi arşivlerinde bulunmadığı, diğer taraftan anılan şahsın davacıya ait banka hesap numarasını (IBAN numarası) bildiği, ayrıca şahsın ve annesinin ifadelerinde davacıya elden para verildiğine ilişkin aynı yöndeki beyanları dikkate alındığında bu fiil yönünden suçun subuta erdiği; 2) İ.K. isimli şahsın eşini rahatsız eden numarayı tespit etme vaadiyle 2.000,00-TL para aldığı iddiasına ilişkin olarak; 15/05/2017 tarihinde İ.K. İsimli şahıs tarafından PTT Konya Adliye Şubesine davacı adına para gönderildiği ve söz konusu paranın davacı tarafından çekildiği hususları dikkate alındığında, davacıya isnat edilen bu fiil yönünden de disiplin suçunun sübuta erdiği sonuç ve kanaatine varıldığından, davacının 7068 Kanun'un 8/6-(ç) maddesi uyarınca yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak fiilinden ayrı ayrı iki kez meslekten çıkarma cezası ile tecziyesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; istinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, deliller toplanmadan karar verilmesi nedeniyle eksik inceleme yapıldığı, şikayetçi olduğu ... Asliye Ceza Mahkemesinin E:... Ceza davası dosyasında yargılamanın devam ettiği, savunma hakkının kısıtlandığı, Mahkemece yalnızca M.A.'nın soyut ve asılsız iddilarına itibar edilerek hüküm kurulduğu, M.A.'nın log kayıtlarından kendisine ait banka hesap numarasını öğrendiğinin belgelerle sabıt olduğu, İ.K. ile ilgili iddianın da tamamen yersiz olduğu; anılan kişiyle Ayrancı tesislerinde açığa alındığı dönemde birlikte çalıştığı ve kendisinden aldığı borç parayı kendisine geri ödediğini, banka ekstresinin bu durumu ispat eder nitelikte olduğu, İ.K.'nin ifadesinde geçen 2000,00-TL'nin de bu şekilde kendisine gönderildiği, anılan kişinin yaptığı örtülü tefeciliği örtmek maksadıyla kendisine iftira attığı, soruşturmanın 1 ay içinde başlamamış olması nedeniyle zamanaşımının söz konusu olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFLARIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dava, Konya ili, Kulu İlçe Emniyet Amirliği emrinde polis memuru olarak görev yapan davacı tarafından, kendisi tarafından işlendiği ileri sürülen fiilleri nedeniyle 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-ç maddesinde yer alan; "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak" hükmü uyarınca iki kez ayrı ayrı meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin 02/08/2019 Bakan onayı tarihli Konya Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ... günlü,... sayılı kararının uygun bulunmasına ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun ...günlü, ... sayılı kararının iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-ç maddesinde; "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak." meslekten çıkarma cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Kamu görevlilerinin disiplin cezasıyla cezalandırılabilmeleri için; disipline aykırı eylem veya işlemlerinin sübut bulup bulmadığının, usulüne uygun olarak yapılacak soruşturma ile ortaya konulması, soruşturma aşamasında kamu görevlisinin lehinde ve aleyhinde olan her türlü bilgi ve belgenin toplanması, bilahare, disipline aykırı davranış olarak tespit edilen eylemin, hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde ispatlanarak, bu eyleme uygun olan disiplin cezası maddesinin tayini ve uygulanması gerekmektedir.
Uyuşmazlık konusu olayda, disiplin cezasının dayanağı soruşturma raporu içeriği bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacıya isnat edilen 1) M.A. isimli şahsın parmak izi ihlali yapması nedeniyle ceza almasını engellemek vaadiyle 2.500,00-TL para aldığı aldığı iddiası ileri sürülmüş ise de, davacının M.A.'dan denetimli serbestlik işlemi ile ilgili para aldığı iddiasının ispatının dayanağı olarak, anılan şahsın tutarsız beyanları ile annesinin beyanlarının esas alındığı, M.A'nın isnad edilen fiil konusunda adli yargıda ve savcılıktaki beyanları arasında farklılıklar olduğu, bu haliyle dava konusu meslekten çıkarma cezasını gerektirir fiilin açık ve somut bir şekilde ortaya konulamadığının anlaşıldığı; 2) İ.K. isimli şahsın eşini rahatsız eden numarayı tespit etme vaadiyle 2.000,00-TL para aldığı iddiasına ilişkin olarak ise; davacının anılan parayı aldığı sabit ise de, söz konusu parayı borç aldığını ve İ.K'yi tanıdığını, geçmişte de kendisiyle para alışverişinin olduğunu beyan ettiği, davacının istihbaratçılara bilinmeyen numarayı tespit ettirme konusunda ne gibi bir fiilinin olduğunun ortaya konulamadığı, bu haliyle anılan hususun iddia boyutunda kaldığı; sonuç itibarıyla işbu fiil kapsamında da davacının nüfuzunu kendisine veya başkasına çıkar sağlama şeklinde ne gibi bir fiilinin olduğunun somut bir şekilde ortaya konmadığı, bu konuda dosya kapsamında başka bir delilin de bulunmadığı; yukarıda yer verilen disiplin cezalarına konu fiillerle ilgili Kulu Cumhuriyet Başsavcılığınca "Kamu görevlisinin resmi belgede sahteciliği ve rüşvet vermek" iddiasıyla yürütülen ceza soruşturmasında... günlü, Soruşturma No. ..., Karar No:... sayılı kararla "Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair Karar" verildiği; anılan kararda; "Şüpheli...'ün İ.K.'dan özel numara tespiti amacıyla para istediği hususunda, Emniyet Genel Müdürlüğü Teftiş Kurulu Başkanlığı'nın 21/02/2018 tevdi raporunda yer alan ...'e ait ifade ile H.S.'in bilgi sahibi beyanı mukayesse edildiğinde, ...'ün İ.K ile ekonomik saik ile geçmişte maddi münasebette olduğu, şüpheli ...'ün doğrudan veya dolaylı olarak özel numara tespit ettirmeye yönelik cezai sorumluluğunu aleni kılabilecek destekleyici delil mahiyetinin bulunmadığı, Emniyet Genel Müdürlüğü Teftiş Kurulu Başkanlığı'nın 21/02/2018 tevdi raporunun 3. sayfasının 3. paragrafında yapılan tespite istinaden ...'ün Denetimli Serbestlik Tedbirine dair el yordamıyla hazırlanan tutanak üzerinden değil otomasyona tabi elektronik sistem üzerinden takibi yapılan sisteme harici bir tutanak ile tesir oluşturamadığı, M.A'nın kendisine yönelik para verme iddiasına yönelik şüphelinin para isteme şekli açısından M.A'nın anlattığı para isteme şekillerinde tutarsızlık olduğu,..." gerekçelerine yer verildiği görülmüş olup, bu haliyle her iki fiil yönünden dava konusu işlemin somut ve hiçbir şüpheye yer vermeyecek şekilde ortaya konulamadığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda; davacıya isnat edilen suçun sübut bulduğuna ilişkin her türlü şüpheden uzak, kesin, somut ve inandırıcı delil elde edilemediği sonucuna varılmakla dava konusu işlemde hukuka uyarlık; davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince verilen... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. madde uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 01/10/2025 tarihinde gerekçe yönünden oyçokluğuyla karar verildi.
(X) GEREKÇEDE KARŞI OY :
Dava; polis memuru olarak görev yapan davacının, 7068 sayılı Kanun'un 8/6-ç maddesi uyarınca "meslekten çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına yönelik işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
Dosyada yer alan bilgi ve belgelere göre davacıya isnat edilen fiil sübuta ermekle birlikte; mevzuatta öngörülen zamanaşımı süresi içinde disiplin cezası verilip verilmediği hususunun ayrıca incelenmesi gerekmektedir.
7068 sayılı Kanun'un; "Emniyet teşkilatı disiplin kurullarınca verilen kararların kesinleşmesi" başlıklı 18. maddesinde; "(1) Disiplin kurullarınca verilen kararlardan; a) İl polis disiplin kurulunun polis memurları hakkında verdiği meslekten çıkarma cezası dışındaki kararları valinin onayıyla; meslekten çıkarma cezası kararları valinin önerisi, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun görüşü ve Bakanın onayıyla, kesinleşir. ... " hükmüne yer verilmiştir.
Alıntılanan yasal düzenlemeye göre disiplin cezasına ilişkin işlemlerin, aynı idare içerisinde yer alan farklı idari birimlerin irade açıklamalarının ortaya konulması suretiyle birden çok aşamayı içeren işlem niteliğinde olduğu, meslekten çıkarma işlemlerinde işlemin son aşamasını teşkil eden Bakan onayı öncesindeki ara işlemlerin, işlemin gerçekleşmesinin zorunlu unsurunu oluşturmakla birlikte tek başına hukuksal sonuç doğurucu niteliklerinin bulunmadığı, Bakan onayı işlemi ile işlemin kesin ve yürütülebilir işlem niteliğini kazandığı görülmektedir.
Diğer yandan, aynı Kanun'un "Zamanaşımı" başlıklı 29. maddesinde; "(1) Bu Kanunda sayılan fiilleri işleyenler hakkında bu fiillerin işlendiğinin disiplin amiri tarafından öğrenildiği tarihten itibaren; a) Uyarma, kınama, aylıktan kesme ve kısa ve uzun süreli durdurma cezalarında bir ay içinde, b) Meslekten çıkarma cezası ve Devlet memurluğundan çıkarma cezasında altı ay içinde, disiplin soruşturmasına başlanmadığı takdirde disiplin cezası verme yetkisi zamanaşımına uğrar.
(2) Disiplin cezasını gerektiren fiillerin işlendiği tarihten itibaren iki yıl içinde disiplin cezası verilmediği takdirde ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrar. (3) Zamanaşımı, tamamlanmış suçlarda suçun işlendiği, kesintisiz suçlarda kesintinin gerçekleştiği, zincirleme suçlarda ise son suçun işlendiği tarihten itibaren işlemeye başlar." düzenlemesine yer verilmiştir.
Uyuşmazlıkta; disiplin cezasına konu eylemin gerçekleştiği tarihten itibaren iki yıllık süre geçtikten sonra verilen Bakan onayı ile dava konusu işlemin tesis edildiği anlaşılmaktadır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca, Bakan onayı ile kesin ve yürütülebilir nitelik kazanan disiplin işlemi, zamanaşımı yönünden de ancak bu onay tarihi itibarıyla sonuç doğurabilecektir.
Aksi kabulün; kesin ve yürütülebilir niteliği olmayan idari işlemlerin ilgililer hakkında sonuç doğurmasına ve Kanun'da düzenlenen zamanaşımı süresinin öngörülemez şekilde belirsizleştirilmesine neden olacağı açıktır.
Bu durumda; davacıya isnat olunan fiilin işlendiği tarihten itibaren iki yıllık zamanaşımı süresi geçirildikten sonra tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından, temyiz isteminin kabulü ile davanın reddine ilişkin Mahkeme kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği oyuyla, gerekçe yönünden çoğunluk kararına katılmıyoruz.