T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/17243
Karar No : 2025/71
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- ... Bakanlığı
2- ... Genel Komutanlığı
DAVALILAR VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Davacı, Şanlıurfa İl J. Komutanlığı, JÖH Tb. Komutanlığı emrinde J. Asb. Bçvş. rütbesinde görev yapmakta iken, 13/11/2016 tarihinde gerçekleştirilen operasyon esnasındaki fiilleri nedeniyle hakkında başlatılan soruşturma sonucunda, "Görevde kullanılan telsiz haberleşme araçlarıyla amir ya da üstleri hakkında olumsuz yönde eleştirici nitelikte konuşmalar yapmak" fiilini işlediğinden bahisle 682 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 8. maddesinin 6. fıkrasının (ee) bendi uyarınca "meslekten çıkarma" cezası ile tecziyesine ilişkin Jandarma Genel Komutanlığı Merkez Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali ile yoksun kalınan parasal hakların yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle dava açmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; disiplin cezasına konu eylemin oluş şekli, olay mahalli ve dosya kapsamında yer alan bilgi/belge ve ifadelerin incelenmesinden, Şanlıurfa İl J.K.lığı, JÖH Tb.K.lığı emrinde J.Asb.Bçvş. rütbesinde görev yapmakta iken, 13/11/2016 tarihinde Lice, Kulp, Hani üçgeninde gerçekleştirilen ... Şehit J. Teğmen Recep ERDOĞAN Operasyonunda görevlendirilen ve telsiz kodu ... olan davacının, operasyon/intikal esnasında ilk amirini atlayarak operasyon komutanına telsizden ''ne acelen var bir yere mi yetişeceksin'' şeklinde çağrı yaptığı, telsizi olan veya telsizi duyabilecek mesafede olan operasyonda/intikalde görevli bütün personelin söz konusu ifadeleri duyacağı/duyabileceği hususu ve söz konusu ifadenin davacının amiri ve üstü olan operasyon komutanına yönelik olarak telsizde sarf edilmesi hususlarının birlikte değerlendirilmesinden; eylemin "Görevde kullanılan telsiz haberleşme araçlarıyla amir ya da üstleri hakkında olumsuz yönde eleştirici nitelikte konuşmalar yapmak" kapsamında kaldığı sonucuna varıldığı; davacının, dosya muhteviyatından sübuta erdiği anlaşılan fiile karşılık gelen "meslekten çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Jandarma Genel Komutanlığı Merkez Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine hükmedilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; istinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, cezaya konu konuşmayı yapıp yapmadığının şüpheli olduğu, Mahkemece şüpheli olma hali irdelenmeden ve tartışılmadan karar verildiği, disiplin cezasının ön yargılı, objektiflikten uzak değerlendirmelerden kaynaklandığı; anılan işlemde amacın disiplinin sağlanması olmadığı; aksine amacın kendisinin meslekten çıkarılmasının olduğu, bilgi sahibi olan kişiler ile işlem taraflarının maddi gerçeklikten farklı bir beyanda bulunduğu; disiplin soruşturması kapsamında, maiyetinin operasyon sırasında yaşadıklarından bahsedilmediği, kendisine karşı yapılan hakaretlere ve saygınlığa aykırı tutumlara hiç yer verilmediği, sadece ve sadece "yavaş gidelim" diye çağrıda bulunduğu; "ne acelen var bir yere mi yetişeceksin" diye herhangi bir beyanda bulunmadığı, anılan cümleyi kurduğu dahi şüpheliyken takdir yetkisinin kendisi aleyhine işletilerek şüpheli kalan bir olguda aleyhine yorum yapılmasının idari tahkikatın objektif olmadığına karine teşkil ettiği, işlemin amaç unsurunun hukuka aykırı olduğu; amacın amirlerinin tamamen kişisel hırs ve ihtirasları sebebiyle kendisinin cezalandırılması olduğu; kabul anlamına gelmemekle birlikte; yalnızca serzenişten ibaret olan ""Ne acelen var bir yere mi yetişeceksin" cümlesinin eleştiri olarak nitelendirilmesinin mümkün olmadığı; anlık bir serzenişten ibaret bu eylem dolayısıyla disiplin cezası ile cezalandırılmasının 682 sayılı KHK'nin ruhuna aykırı olduğu gibi ölçülü ve orantılı olmadığı, Anayasa Mahkemesinin 28/05/2019 günlü, B.No.: 2015/7942 sayılı M.G. ve R.E.'nin bireysel başvuruları kararında (R.G.: 05/07/2019/30822); "ölçülülük ilkesi" durumun gerektirdiği ölçüde kullanılması koşuluyla haklı bir temele oturabileceği, bireylerin hak ve özgürlüklerinin somut koşulların gerektirdiğinden daha fazla sınırlandırılmasının kamu otoritelerine tanınan yetkinin aşılması anlamına geleceğinden hukuk devletiyle bağdaşmayacağı şeklinde değerlendirildiği, Danıştayın disiplin hukukuna ilişkin kararlarına da aykırı olduğu, kendisi hakkında 682 sayılı KHK hükümlerinin uygulanamayacağı, Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edildiği için Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün de uygulanamayacağı; aksi durumun idari işlemin geriye yürümezliği ve kazanılmış hak ilkelerinin ihlali sonucunu doğuracağı, işlediği iddia edilen eylemin karşılığının 6413 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Kanunu'nun 20. maddesinde yer alan silahlı kuvvetlerden ayırmaya dair hiçbir hükme denk gelmediği, bir derece hafif olan cezanın verilmesi gerektiği; varsa şartları zamanaşımının değerlendirilmesi gerektiği, sonuç itibarıyla; tesis edilen hukuka aykırı işlemle takdir yetkisi hukuka uygun olarak kullanılmadığı kamu yararı ile birey yararı dengesinin korunmadığı, ikisi arasında denge kurulmaması nedeniyle ölçülülük ilkesi sınırlarının dışına çıkıldığı için işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFLARIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince,Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca doğrudan Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı tarafından, Şanlıurfa İl J. Komutanlığı, JÖH Tb. Komutanlığı emrinde J. Asb. Bçvş. rütbesinde görev yapmakta iken, 13/11/2016 tarihinde gerçekleştirilen operasyon esnasındaki fiilleri nedeniyle hakkında başlatılan soruşturma sonucunda, "Görevde kullanılan telsiz haberleşme araçlarıyla amir ya da üstleri hakkında olumsuz yönde eleştirici nitelikte konuşmalar yapmak" fiilini işlediğinden bahisle 682 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 8. maddesinin 6. fıkrasının (ee) bendi uyarınca "meslekten çıkarma" cezası ile tecziyesine ilişkin Jandarma Genel Komutanlığı Merkez Disiplin Kurulunun ... günlü,... sayılı kararının iptali ile yoksun kalınan parasal hakların yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle temyizen bakılmakta olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 83. maddesinin 1. cümlesi, 29/01/2016 günlü, 29608 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan, Anayasa Mahkemesinin 13/01/2016 günlü, E:2015/85, K:2016/3 sayılı kararıyla iptal edilmiş; devamında 23/01/2017 günlü, 29957 sayılı Resmi Gazete’de, 682 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname (KHK) yayımlanmış, anılan KHK, 31/01/2018 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüşülerek yasalaşmış ve 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun, 08/03/2018 günlü, 30354 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
682 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 8/6 maddesinin (ee) bendinde ; "Görevde kullanılan telsiz haberleşme araçlarıyla amir ya da üstleri hakkında olumsuz yönde eleştirici nitelikte konuşmalar yapmak." fiilinin meslekten çıkarma cezasını gerektirdiği hükme bağlanmış; anılan hüküm 08/03/2018 günlü, 30354 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7068 sayılı Kanun'un 8/6-(ee) maddesiyle aynı şekilde düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Kamu görevlilerinin disiplin cezasıyla cezalandırılabilmeleri için; disipline aykırı eylem veya işlemlerinin sübut bulup bulmadığının, usulüne uygun olarak yapılacak soruşturma ile ortaya konulması, soruşturma aşamasında kamu görevlisinin lehinde ve aleyhinde olan her türlü bilgi ve belgenin toplanması, bilahare, disipline aykırı davranış olarak tespit edilen eylemin, hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde ispatlanarak, bu eyleme uygun olan disiplin cezası maddesinin tayini ve uygulanması gerekmektedir.
Uyuşmazlıkta, disipline konu eylemin oluş şekli, olay mahalli ve dosya kapsamında yer alan bilgi/belge ve ifadelerin incelenmesinden, Şanlıurfa İl J.K.lığı, JÖH Tb.K.lığı emrinde J.Asb.Bçvş. rütbesinde görev yapmakta iken, 13/11/2016 tarihinde Lice, Kulp, Hani üçgeninde gerçekleştirilen ... Şehit J. Teğmen Recep ERDOĞAN Operasyonunda görevlendirilen ve telsiz kodu ... 23 olan davacının, operasyon/intikal esnasında ilk amirini atlayarak operasyon komutanına telsizden ''ne acelen var bir yere mi yetişeceksin'' şeklinde çağrı yaptığı, anılan çağrının davacının komutanı konumunda olan J.Ütğm H.K. tarafından teyid edildiği, telsizi olan veya telsizi duyabilecek mesafede olan operasyonda/intikalde görevli bütün personelin söz konusu ifadeleri duyacağı/duyabileceği hususu ve söz konusu ifadenin davacının amiri ve üstü olan operasyon komutanına yönelik olarak telsizde sarf edildiği gerekçesiyle dava konusu işlem tesis edilmiş ise de; disiplin soruşturmasının başlamasının dayanağının 14/11/2016 tarihli tutanak olduğu, J.Uz. Çvş İ.K.'nin ayrıntılı olarak düzenlenen tutanağa imza atmasına rağmen 02/02/2017 tarihli bilgi alma tutanağında bilgi ve görgüye dayalı ayrıntılı beyanda bulunmadığı, davacı ile tartıştığı iddia edilen kişi hakkında herhangi bir inceleme ve araştırma yapılmadığı, soruşturma kapsamında alınan ifadelerin çelişkili olduğu, davacı ile 14/11/2016 tarihli tutanağı düzenleyenlerden Diyarbakır JÖH Tb.K. Vek. J.Yzb. H.Ö.'nün karşlıklı şikayetçi olduğu soruşturma dosyasında Lice Cumhuriyet Başsavcılığının ... günlü, Soruşturma No:..., Karar No:... sayılı dosyasında tehdit ve hakaret suçu yönünden kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, anılan ceza soruşturmasında disiplin soruşturmasına konu fiillere yer verildiği; gelinen aşamada, tutanak ve çelişkili ifadeler dışında atfedilen suçun davacı tarafından işlendiğini net bir şekilde ortaya koyan somut delilin mevcut bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda; davacıya isnat edilen suçun sübut bulduğuna ilişkin her türlü şüpheden uzak, kesin, somut ve inandırıcı delil elde edilemediği sonucuna varılmakla dava konusu işlemde hukuka uyarlık; davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. ... Bölge ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 08/01/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.