T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/9347
Karar No : 2025/81
TEMYİZ EDEN (DAVACI) :...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem : Dava; ... Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapan davacının, Kırşehir Emniyet Müdürlüğü emrinde görevli olduğu döneme ilişkin fiilleri nedeniyle "Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak veya basına, haber ajanslarına, radyo ve televizyon kurumlarına bilgi, yazı demeç vermek" fiilini işlediğinden bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün 8/35. maddesi uyarınca "meslekten çıkarma" cezasıyla tecziyesine ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı işleminin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kalınan özlük ve parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının soruşturma kapsamında alınan ifadesinde, paylaşımların yapıldığı ... hesabının kendisine ait olduğu, ancak iddia edilen paylaşımları kendisinin yapmadığı, 21/11/2013 ve 02/12/2013 tarihlerinde facebook sayfasındaki bir oyuna yardım etmesi amacıyla ...'ye kullanıcı adını ve şifresini verdiği, sayfadaki paylaşımların bu kişi veya onun arkadaşları tarafından yapıldığı kanaatinde olduğu, adli yönden de bu kişi ve kişilerden 12/05/2015 tarihinde şikayetçi olduğu beyan edilmekte ise de, Kırşehir C. Başsavcılığının iddianamesinde yer aldığı şekliyle "şüphelinin hakkında idari soruşturma başlamasının ardından şikayette bulunduğu, facebook hesabını tanımadığı bir kişiye verse bile hesabında yapılan paylaşımları takip etmemesinin normal olmadığı, bir yılı aşkın bir süre şüphelinin facebook hesabından aynı nitelikli paylaşımların yapıldığı, suç teşkil eden paylaşımların uzun süre sitede kaldığı halde kaldırılmadığı" gerekçelerinden dolayı paylaşımların davacı tarafından yapıldığı ve savunmasında paylaşımların kendisine ait olmadığına dair beyanın gerçeği yansıtmadığının anlaşıldığı, dava konusu işleme dayanak teşkil eden facebook paylaşımlarına yönelik olarak ceza yargılaması sonucu verilen hüküm ve dosyadaki diğer bilgi/belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, sosyal paylaşım ağı üzerinden işlediği sabit olan Cumhurbaşkanına hakaret fiilinin, mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak veya basına, haber ajanslarına, radyo ve televizyon kurumlarına bilgi, yazı, demeç vermek kapsamında olduğu, öte yandan davacının eyleminin değerlendirildiği İl Polis Disiplin Kurulu ve dava konu Yüksek Disiplin Kurulu kararlarında yer alan ilgili Tüzük madde bentlerine yönelik davacının yeniden savunmasının alınması hususunun hukuken zorunlu olmayıp, işlemde bu yönüyle de hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine hükmedilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; İdare Mahkemesi kararında usul ve esas yönlerinden hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek, davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından; ilgili Tüzüğün dayanağı olan 3201 sayılı Kanun'un 83. maddesinin Anayasa Mahkemesince iptal edildiği, Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığınca düzenlenen raporda, ''hesabın kendisine ait olup olmadığı hususlarında bir değerlendirme yapılamadığı, hesabın/profilin adı geçenin bilgisi dışında, kişisel bilgileri ve/veya fotoğrafları kullanılarak başkaları tarafından oluşturulmuş sahte hesap/profil olabileceği, başkaları tarafından ele geçirilmiş ve şahsın rızası dışında kullanılmış olabileceği'' değerlendirmesinin yapılmasına rağmen hakkında usul ve yasaya aykırı olarak işlem tesis edildiği ileri sürülerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Polis memuru olan davacının, ... İl Emniyet Müdürlüğü emrinde görevli olduğu dönemde kendisine ait facebook hesabından yapılan paylaşımlar nedeniyle başlatılan disiplin soruşturması sonucunda düzenlenen 28/09/2015 günlü soruşturma raporu sonucunda; davacının, sayfadaki paylaşımları yaptığını düşündüğü kullanıcı adını ve şifresini verdiği kişi/kişilerden şikayetçi olması üzerine hazırlanan Kırşehir C. Başsavcılığının iddianamesinde; "...şüphelinin hakkında idari soruşturmanın başlamasının ardından Aydın'da Köşk Emniyet Amirliğine şikayette bulunduğu, facebook hesabı şifresini tanımadığı bir kişiye verse bile hesabında yapılan paylaşımları takip etmemesinin normal olmadığı, zira bir yılı aşkın bir süre şüphelinin facebook hesabından aynı nitelikli paylaşımların yapıldığı, suç teşkil eden paylaşımların uzun süre sitede kaldığı halde kaldırılmadığı" gerekçelerinden dolayı paylaşımların da davacı tarafından yapıldığı, savunmasındaki paylaşımların kendisine ait olmadığı yolundaki beyanının ise gerçeği yansıtmadığından bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün 8/35. maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezasıyla tecziye edilmesine ilişkin İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali ile işlem nedeniyle yoksun kalınan özlük ve parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle istemiyle temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/35. maddesinde, ''Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak veya basına, haber ajanslarına, radyo ve televizyon kurumlarına bilgi, yazı, demeç vermek'' fiili meslekten çıkarma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.
08/03/2018 günlü, 30354 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8-6/ü maddesinde de, "Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini olumsuz yönde eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak ya da basın, haber ajansları, radyo ve televizyon kurumları ve diğer iletişim kanalları vasıtasıyla kamuoyuna yönelik bilgi, yazı ve demeç vermek" fiilinin, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nde olduğu gibi meslekten çıkarma cezasını gerektirdiği hüküm altına alınmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Disiplin cezaları, kamu görevlilerinin mevzuata, çalışma düzenine, hizmetin gereklerine aykırı fiillerine karşı düzenlenen idari yaptırımlardır. Kamu hizmetlerinden sürekli uzaklaştırılabilmek gibi ağır sonuçlara neden olabilen disiplin cezaları, ağırlığı ve önemi sebebiyle Anayasa'nın 38. maddesindeki suç ve cezalara ilişkin kurallara tabi tutulmuşlardır.
"Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesi uyarınca, ceza yaptırımına bağlanan her bir fiilin tanımının yapılması ve kanunun ne tür fiilleri suç sayarak yasakladığının hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Sözü edilen suç tanımlaması yapıldıktan sonra, suçun karşılığı olan cezanın ve suç sayılan fiili gerçekleştiren kamu görevlisinin hangi disiplin kuralını ihlal ettiğinin açık bir şekilde ortaya konulması da zorunludur. Sözkonusu fiil, mevzuatta öngörülen tanıma uymuyorsa verilen disiplin cezası hukuka aykırı olacaktır.
Dava dosyası kapsamındaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, davacı tarafından sosyal medya hesabı üzerinden herkese açık olarak yayınlanan paylaşımların içeriklerinin, mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici nitelikte olup, devlet büyüklerine hakaret nitelikli unsurlar taşıdığı, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün 8/35. maddesinde düzenlenen ''Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak veya basına, haber ajanslarına, radyo ve televizyon kurumlarına bilgi, yazı, demeç vermek'' fiillerinin gerçekleştiğinden bahisle dava konusu işlem tesis edilmiş ise de; davacı eyleminin, maddede tanımlanan ''... tek başına veya topluca bildiri dağıtmak veya basına, haber ajanslarına, radyo ve televizyon kurumlarına bilgi, yazı, demeç vermek'' şeklinde seçimlik hareketlerle gerçekleştirilebilecek fiillerden hiç birini sağlamadığı gibi, sosyal medya hesabından yapılan paylaşımların anılan maddede yer alan "basın, haber ajansı, radyo ve televizyon kurumu" olarak değerlendirilemeyeceği de açıktır.
Bu sebeple; davacının fiilinin Tüzüğün 8/35. maddesiyle örtüşmediği ve disiplin hukukunda yer alan "tipiklik" şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddi yolundaki idare mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin bölge idare mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi, ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 08/01/2025 tarihinde gerekçede oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Sosyal medya üzerinden yapılan paylaşımlarla, “Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini olumsuz yönde eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak ya da basın, haber ajansları, radyo ve televizyon kurumlarına bilgi, yazı ve demeç vermek" fiilinin işlenildiğinden bahisle, meslekten çıkarma cezası verilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada verilen kararın, temyiz yolu ile incelenilmesi istenmektedir.
İsnat edilen fiilin oluşmasında kullanılacak araçların madde metninde sayma yoluyla belirlendiği, disiplin cezası verilmesine ilişkin gerçekleştiği tarih itibariyle, sosyal medya hesabı aracılığı ile söz konusu halin işlenilmesini mümkün kılan bir düzenlemenin olmadığı, bu mutlak elverişsizlik nedeniyle, dava konusu disiplin cezası işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı açıktır.
Hukuksal olarak, sosyal medya hesabı üzerinden bu fiil işlenemeyeceğine göre, bu tür davalarda, sosyal medya hesabının/hesaplarının davacıya ait olup olmadığı veya diğer maddi vaka incelemelerinin yapılmaması gereklidir.
Aksi halin, bu disiplin cezasına konu halin, sosyal medya hesabı üzerinden de işlenebileceğinin kabul edildiği ve kullanılan sosyal medya hesabının davacıya ait olmaması nedeniyle eylemin sübut bulmadığı gerekçeli kararlar ile; kullanılan sosyal medya hesabının davacıya ait olması halinde verilecek kararlar arasında çelişki oluşturacağı gibi; fiilin sübutuna ilişkin yargı kararının, davacı veya davalı yönünden, uyuşmazlığın çerçevesini aşan sonuçlar doğurabileceği görülmektedir.
Açıklanan nedenler ile temyize konu davanın reddi yolunda verilen kararın, bu gerekçeyle bozulması gerektiği oyu ile çoğunluk kararına katılmıyorum.
(XX) KARŞI OY :
Dosyanın incelenmesinden, polis memuru olan davacının "facebook" adlı paylaşım sitesi üzerinden, çeşitli paylaşımlarda bulunduğu, disiplin cezasına konu eylemleri nedeniyle davacı hakkında Cumhurbaşkanına hakaret suçundan yapılan ceza yargılaması sonucu, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile; davacının sosyal paylaşım ağı olan Facebook adlı internet sitesi hesabından yaptığı paylaşımların
kişilerin şeref ve saygınlığına saldırı niteliğinde olduğu, Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanına karşı hakaret suçunun yasal unsurları itibarı ile oluştuğu gerekçesiyle atılı suçtan cezalandırılmasına ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, anılan eylemlerinin, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/35 maddesinde yer alan, "Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak veya basına, haber ajanslarına, radyo ve televizyon kurumlarına bilgi, yazı, demeç vermek" eylemleri kapsamında değerlendirildiği açıktır.
Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün dayanağı olan kanun maddesinin iptal edilmesi üzerine 08/03/2018 günlü, 30354 sayılı (Mükerrer) Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un meslekten çıkarma cezası gerektiren fiiller arasında sayılan 8/6-ü maddesinde ise; “Mesleğin onur ve saygınlığını zedeleyici veya amir ya da üstlerinin eylem ve işlemlerini olumsuz yönde eleştirici nitelikte tek başına veya topluca bildiri dağıtmak ya da basın, haber ajansları, radyo ve televizyon kurumları ve diğer iletişim kanalları vasıtasıyla kamuoyuna yönelik bilgi, yazı ve demeç vermek." şeklinde düzenlendiği, Tüzüğün 8/35 maddesinden farklı olarak "ve diğer iletişim kanalları vasıtasıyla" ibaresi eklenerek disiplin cezasına konu fiilin kapsamının genişletildiğinin görüldüğü, davacının sosyal paylaşım sitesinde yaptığı yorum tarihinde yürürlükte olan mevzuata göre disiplin cezası verilmesi gerektiği, davacıya sonradan yürürlüğe giren mevzuatla aleyhe ceza verilemeyeceği de açık olduğundan, davacının eyleminin, Tüzüğün 8/35 maddesi kapsamında değerlendirilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından, bu itibarla, temyize konu kararın bu gerekçeyle bozulması gerektiği oyu ile çoğunluk kararına gerekçe yönünden katılmıyorum.