T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/9404
Karar No : 2025/4080
DAVACI : ...
DAVALI : ... Genel Komutanlığı
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : Jandarma Genel Komutanlığı emrinde jandarma astsubay kıdemli başçavuş olarak görev yapan davacı tarafından, Jandarma Genel Komutanlığının ... günlü, PER:...sayılı "Sıralı Hizmet Garnizonlarına Gidiş Sayısı ve Hizmet Sürelerinde Yapılan Değişiklik" konulu emrinin iptali istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI : Sıralı hizmet garnizonlarına gidiş sayısına ve hizmet sürelerine ilişkin Subay ve Astsubay Atama Yönetmeliği’nde 25/02/2014 tarihinde yapılan değişiklik üzerine uygulamaya ilişkin esasların belirlendiği, bu esaslar uyarınca yeni atama döneminde 3. kez sıralı hizmet garnizonu görevini 2014 yılından önce 2 yıllık hizmet süresiyle bitirmiş ve 4. kez sıralı hizmet garnizonuna atanacak personel ile 2015 yılında 3. sıralı hizmet görevini, hizmet süresi 4 yıl olacak şekilde Batman ilinde tamamlayacak olan kendisinin durumu kıyaslandığında, hizmet süreleri ve 4. kez sıralı hizmet görevine atanan personele ödenecek yan ödemelerin daha fazla oluşu nedeniyle hak kaybı yaşadığı, bu durumun aynı statüde bulunan personele farklı işlem tesis edilmesi nedeniyle eşitlik ilkesine aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
DAVALI İDARENİN SAVUNMASI : Usul yönünden; davanın süreaşımı nedeniyle reddi gerektiği, esas yönünden; Jandarma Genel Komutanlığı personelinin sıralı hizmet bölgesi görev sayıları ve hizmet sürelerinin Subay ve Astsubay Atama Yönetmeliği ve JGY 52-12 Jandarma Genel Komutanlığı Atama Yönergesi hükümleri doğrultusunda yürütüldüğü, sıralı hizmet bölgesi hizmet sürelerinin 25/02/2014 günlü, 28924 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Subay ve Astsubay Atama Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelikle yeniden düzenlendiği ve bu değişikliğin JGY 52-12 Jandarma Genel Komutanlığı Atama Yönergesine ithal edildiği, yapılan değişiklik kapsamında 2014 yılı genel atamalarından itibaren, personelin kendi talebi olmadığı takdirde 4. kez sıralı hizmet bölgesine gönderilmeyeceğine, müteakip yıllarda hizmetin gereği ve zaruri sebeplerle 4. kez sıralı hizmet bölgesine ilave personel atanması gerektiğinde, atama tebligatlarının üçüncü hizmetini 4. dereceli hizmet bölgelerinde iki yıl olarak yapan personelden başlamak üzere verileceğine ilişkin olarak dava konusu emrin yayınlandığı, yapılan düzenleme kapsamında 3. sıralı hizmet bölgesi görevindeyken hizmet süresi kadar kalma talebinde bulunan personelden en uzun süreli kalan personelin, 4. sıralı hizmet bölgesine en geç gidecek personel olacağı, süreli hizmet bölgesinde görev yapan personelin hizmet süresinin Yönerge doğrultusunda davacının kaçıncı sıralı hizmet garnizonunda olduğuna, sınıfına, branşına ve ihtisasına göre farklılık arz ettiği, bu nedenle bir hizmet bölgesinde her personel için farklı hizmet süresi söz konusu olabileceği, davacı yönünden de bir hak mahrumiyetinin söz konusu olmadığı emir iptal edilse dahi Subay ve Astsubay Atama Yönetmeliği ve JGY 52-12 Jandarma Genel Komutanlığı Atama Yönergesindeki düzenlemelere istinaden mevcut uygulamaya devam edilmesinin gerekeceği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Davanın süre aşımı nedeniyle reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : ...
DÜŞÜNCESİ : Dava, Jandarma Genel Komutanlığı emrinde jandarma astsubay kıdemli başçavuş olarak görev yapmakta olan davacı tarafından, Jandarma Genel Komutanlığının ... tarih ve PER:... sayılı "Sıralı Hizmet Garnizonlarına Gidiş Sayısı ve Hizmet Sürelerinde Yapılan Değişiklik"konulu emrinin iptali istemiyle açılmıştır.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesinin 1. fıkrasında, dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gün olduğu; hükümleri yer almaktadır.
Dosyanın incelenmesinden; Jandarma Genel Komutanlığı tarafından, 18/0/2014 tarihinde davaya konu emirle; Sıralı Hizmet Garnizonlarının hizmet sürelerinin Subay ve Astsubay Atama Yönetmeliği ile yeniden düzenlendiği ve buna ilişkin uygulama esaslarının belirtilerek, emrin tüm personele tebliğinin sağlanmasının belirtilmesi üzerine, davacı tarafından hak mahrumiyetine uğradığından bahisle 09/05/2017 tarihli dilekçe ile başvurulduğu, anılan başvuruya idarece bir yanıt verilmemesi üzerine 18/09/2017 tarihinde yeniden başvurularak,dilekçesinin incelenerek yazılı olarak yanıt verilmesinin istenilmesi üzerine Jandarma Genel Komutanlığınca cevap verilmesinden sonra davacı tarafından, bu kez 07/05/2018 tarihinde yeni bir dilekçe verilerek ,davaya konu emrin eşitlik ilkesine aykırı olduğunu ileri sürülmüş,davalı idare tarafından bu başvuruya verilen ... tarih ve ... sayılı cevap üzerine anılan emrin iptali istemiyle görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Bu durumda, davacının davaya konu Jandarma Genel Komutanlığının ...tarih ve PER:... sayılı "Sıralı Hizmet Garnizonlarına Gidiş Sayısı ve Hizmet Sürelerinde Yapılan Değişiklik" konulu emirden, en geç anılan emir hükümleri nedeniyle hak mahrumiyetine uğradığından bahisle davalı idareye başvurduğu 09/05/2017 tarihinde haberdar olduğu kabul edilerek,bu başvuruya davalı idarece yukarıda aktarılan Yasa maddeleri hükmü gereği 60 gün içerisinde cevap verilmemesi üzerine başlayan dava açma süresinin 06/09/2017 tarihinde sona ermesinden sonra 24/05/2018 tarihinde açılan davada süre aşımı bulunmaktadır.
Öte yandan; dava dilekçesinin içeriği göz önünde bulundurulduğunda, yukarıda anılan süre geçtikten sonra davalı idareye yapılan başvuruların, dava açma süresini ihya etmeyeceği açıktır.
Açıklanan nedenlerle, davanın süre aşımı nedeniyle reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Batman İdare Mahkemesinin 29/05/2018 günlü, E:2018/374, K:2018/406 sayılı "görev ret" kararı ile Dairemize iletilen dosyada, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14/6. maddesi uyarınca, Tetkik Hakimi ...'ın açıklamaları dinlenildikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği düşünüldü:
MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
Dava dosyasının incelenmesinden, 25/02/2014 günlü, 28924 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Subay ve Astsubay Atama Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik’in 11. maddesi ile aynı Yönetmelik’in 78. maddesinin 2. fıkrasının (b) bendinde yer alan; “Sıralı hizmet garnizonu görevini iki defa tamamlayıp bu garnizonlara üç ve daha fazla giden her sınıf personelin görev süresi iki yıldır.” hükmünün, “Sıralı hizmet garnizonu görevini üç defa tamamlayıp bu garnizonlara dört ve daha fazla giden her sınıf personelin görev süresi iki yıldır” şeklinde değiştirildiği, bu değişikliğin JGK:52-12 Jandarma Genel Komutanlığı Atama Yönergesine de yansıtılıp, Jandarma Genel Komutanlığının ...günlü, PER:... sayılı emri ile uygulamaya yönelik bir kısım esaslar getirildiği, Batman ilinde 2015 yılında üçüncü sıralı hizmet garnizonu görevine başlayan davacının, idareye yapmış olduğu 09/05/2017 tarihli başvuruyla dava konusu emir dolayısıyla hak mahrumiyetine uğradığından bahisle idareden bilgi talep ederek, hak kaybının giderilmesini talep ettiği, bu başvuruya cevap verilmemesi üzerine başvurusuna cevap verilmesi istemiyle yapmış olduğu 18/09/2017 tarihli ikinci başvurunun Jandarma Genel Komutanlığının ...günlü, ... sayılı işlemiyle reddedildiği, davacı tarafından aynı coğrafi bölgede aynı hizmeti yapan personelin hizmet sürelerinin ve aldıkları ek ödemelerin farklı olmasının eşitlik ilkesine aykırı olduğu gerekçesiyle dava konusu Jandarma Genel Komutanlığının... günlü, PER:... sayılı emrinin iptal edilmesi, uğradığı hak kaybının tespit edilerek iadesi yönünde yapılan 07/05/2018 tarihli üçüncü başvurunun ise davacının sıralı hizmet bölgesinde görev sayıları ve hizmet sürelerine ilişkin önceki talebine 17/10/2017 tarihli yazıyla cevap verildiği, davacının emsalleriyle kıyaslandığında herhangi bir hak kaybının bulunmadığı gerekçesiyle 23/05/2018 tarihli işlemle reddi üzerine, davacı tarafından Jandarma Genel Komutanlığının ... günlü, PER:... sayılı emrinin iptali istemiyle 24/05/2018 tarihinde görülmekte olan işbu davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE :
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Dava açma süresi" başlıklı 7. maddesinin birinci fıkrasında, dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış gün olduğu belirtilmiş; dördüncü fıkrasında, "İlanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresi, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlar. Ancak, bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililer, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilirler. Düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olması bu düzenlemeye dayalı işlemin iptaline engel olmaz." hükmü öngörülmüştür. Aynı Kanun'un "Dilekçeler üzerine ilk inceleme" başlıklı 14. maddesinin üçüncü fıkrasında, dilekçelerin, Danıştayda daire başkanının görevlendireceği bir tetkik hakimi, idare ve vergi mahkemelerinde ise mahkeme başkanı veya görevlendireceği bir üye tarafından: a) Görev ve yetki, b) İdari merci tecavüzü, c) Ehliyet, d) İdari davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı, e) Süre aşımı, f) Husumet, g) 3. ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları yönlerinden sırasıyla inceleneceği; altıncı fıkrasında, bu hususların ilk incelemeden sonra tespit edilmesi halinde de davanın her safhasında 15. madde hükmünün uygulanacağı; "İlk inceleme üzerine verilecek karar" başlıklı 15. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde de davanın yasal süresi içinde açılmamış olması durumunda davanın reddine karar verileceği kurala bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca düzenleyici işlemlere karşı ilan tarihinden itibaren altmış gün içinde Danıştay nezdinde dava açılabileceği açık olmakla birlikte, 18/03/2014 günlü dava konusu emrin 2. maddesi gereğince davacıya tebliğ edilmesi gereken emrin tebliğ edildiği tarihin dava dosyasına sunulan belgelerde yer almadığı görüldüğünden, anılan işlemin en geç davacının bahsi geçen emir nedeniyle hak kaybına uğradığı iddiasıyla davalı idareye ilk başvurduğu tarih olan 09/05/2017 tarihinde öğrenildiğinin kabulü gerekmiştir.
Bu durumda, davacı hakkında dava konusu emir üzerine tesis edilen bir uygulama işleminin bulunmadığı ve davacı tarafından farklı tarihlerde dava konusu emir hakkında davalı idareye yapılan başvuruların dava açma süresini canlandırmayacağı dikkate alındığında; anılan emrin davacı tarafından öğrenildiği 09/05/2017 tarihinden itibaren 60 gün içinde dava açılması gerekirken, bu sürenin geçirilmesinden çok sonra 24/05/2018 tarihinde açılan davanın süre aşımı nedeniyle incelenmesine olanak bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 15/1-b maddesi uyarınca DAVANIN SÜRE AŞIMI NEDENİYLE REDDİNE,
2. Aşağıda dökümü yapılan...-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, ...-TL posta gideri eksikliğinin davacıya tamamlattırılmasına, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen ...-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
3. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen otuz (30) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 01/10/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.