T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/9741
Karar No : 2025/3974
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem: Dava; ... Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapmakta iken, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün 8/47 maddesinde düzenlenen "Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Türkiye Büyük Millet Meclisini, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini, Devletin yargı organlarını, Devletin askerî veya emniyet teşkilatını alenen aşağılamak." fiilini işlediğinden bahisle davacının meslekten çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin ... günlü, ... sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu işleminin istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K... sayılı kararıyla; davacı hakkında Cumhurbaşkanına hakaret ettiği iddiasıyla açılan davada, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla 10 ay hapis cezasıyla cezalandırıldığı, ayrıca davacı hakkında, 'Türkiye Büyük Millet Meclisini Ortadan Kaldırmaya veya Görevini Yapmasını Engellemeye Teşebbüs Etme, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini Ortadan Kaldırmaya veya Görevini Yapmasını Engellemeye Teşebbüs Etme, Silahlı Terör Örgütüne Üye Olma, Anayasal Düzeni Ortadan Kaldırmaya Teşebbüs Etme' suçunu işlediği iddiasıyla açılan davada ise, ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla 12 yıl 6 ay hapis cezasıyla cezalandırıldığı, söz konusu kararın istinaf edildiği ve ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin ... günlü, E:... sayılı kararla davacının cezasının 7 yıl 6 ay hapis cezası olarak belirlendiği; bu durumda; gerek davacı hakkında açılan davalar ve gerekse disiplin cezasına ilişkin soruşturma raporuyla, darbeyi destekleyici ve Cumhurbaşkanına hakaret içerikli konuşmalar yaptığı ispatlanan davacı hakkında, söz konusu söylemlerinin/eylemlerinin karşılığı olarak, "Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Türkiye Büyük Millet Meclisini, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini, Devletin yargı organlarını, Devletin askerî veya emniyet teşkilatını alenen aşağılamak" fiiline tekabül eden, "meslekten çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; istinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, dedikodu mahiyetinde tanık beyanlarıyla hüküm kurulduğu, Mahkeme tarafından somut delillerin ortaya konulamadığı, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı tarafından, ... Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapmakta iken, "Cumhurbaşkanına hakaret" iddiası nedeniyle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün 8/47 maddesinde düzenlenen "Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Türkiye Büyük Millet Meclisini, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini, Devletin yargı organlarını, Devletin askerî veya emniyet teşkilatını alenen aşağılamak." fiilini işlediğinden bahisle meslekten çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin ... günlü, ... sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu işleminin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan işbu dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/47. maddesinde; "Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Türkiye Büyük Millet Meclisini, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini, Devletin Yargı Organlarını, Devletin Askeri veya Emniyet Teşkilatını alenen aşağılamak" fiili, meslekten çıkarma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.
Anayasa Mahkemesinin 13/01/2016 günlü, E:2015/85, K:2016/3 sayılı kararı ile; Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü uyarınca verilen dava konusu disiplin cezasının yasal dayanağı olan, 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 83. maddesinin birinci cümlesinin, "yaptırım konusu eylemleri yasal düzeyde belirlememesi ve bireylerin hangi somut olguya hangi hukuksal yaptırımın veya sonucun bağlandığını belirli bir açıklık ve kesinlikte öngörebilmelerine yasal çerçevede imkan tanımaması nedeniyle, Anayasa'nın 38. ve 128. maddelerine aykırı olduğu" gerekçesiyle iptaline karar verilmiş ve anılan madde, 08/03/2018 günlü, 30354 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7068 sayılı "Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin Kabul Edilmesine Dair Kanun"un 37. maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır.
Öte yandan, 7068 sayılı Kanun'un Geçici 1. maddesinin 1. fıkrasında, "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce 657 sayılı Kanun, 6413 sayılı Kanun ve 3201 sayılı Kanun ile 23/3/1979 tarihli ve 7/17339 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü hükümlerine göre resen veya yetkili disiplin kurullarınca verilmiş olan disiplin cezaları, bu Kanun hükümleri uyarınca verilmiş addolunur." hükmüne yer verilmiştir.
Bununla birlikte, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/47. maddesinde yer alan "Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Türkiye Büyük Millet Meclisini, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini, Devletin Yargı Organlarını, Devletin Askeri veya Emniyet Teşkilatını alenen aşağılamak" fiilinin meslekten çıkarma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmasına ilişkin düzenlemeye 7068 sayılı Kanunda meslekten çıkarma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında yer verilmemiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Ceza Hukuku kökenli olan, lehe olan hükmün uygulanması ilkesi; işlendiği zamanın hukuki normları uyarınca suç sayılan bir fiil sonradan yürürlüğe giren bir düzenleme ile suç olmaktan çıkarılmış bulunuyorsa veya sonradan yürürlüğe giren düzenleme suçun işlendiği zaman mevcut olan düzenlemeye göre suçlunun lehinde ise, sonraki normun daha önce işlenmiş olan fillere uygulanmasını öngörmektedir.
İdari işlemlerin yargısal denetimi, tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılmaktadır. Bu anlamda, idari işlem niteliğindeki disiplin yaptırımının da tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yargısal denetiminin yapılması gerekmekte ise de, yukarıda anılan lehe olan hükmün uygulanması ilkesinin disiplin cezaları yönünden de geçerli olduğunun kabulü gerekmektedir.
Davacının disiplin cezası ile cezalandırılmasına temel alınan ve Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/47. maddesinde yer alan "Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Türkiye Büyük Millet Meclisini, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini, Devletin Yargı Organlarını, Devletin Askeri veya Emniyet Teşkilatını alenen aşağılamak" fiiline, 7068 sayılı Kanun'un meslekten çıkarma cezasını gerektiren; fiil, işlem, tutum ve davranışlarını saymak suretiyle belirlendiği 8/6. maddesinde yer verilmemiştir.
Bu durumda, davalı idarece "Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Türkiye Büyük Millet Meclisini, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini, Devletin Yargı Organlarını, Devletin Askeri veya Emniyet Teşkilatını alenen aşağılamak" fiil tipi esas alınarak disiplin cezası verilemeyeceğinden, davacı hakkında Tüzüğün 8/47. maddesi kapsamında tesis edilen meslekten çıkarma cezasında bu yönüyle hukuka uyarlık, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.
Bununla birlikte, davalı idarece, davacının fiiline uyan başka bir disiplin cezası verilebileceği de açıktır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 25/09/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.