T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/2325
Karar No : 2025/4370
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALILAR): 1- ... Bakanlığı
2- ... Genel Komutanlığı
DAVALI İDARELER VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; Antalya İl Jandarma Komutanlığı emrinde ... olarak görev yapan davacının, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla, "hırsızlık" suçundan 5237 sayılı Kanun'un 141/1 maddesi uyarınca 10 ay hapis cezasıyla cezalandırılması, cezanın ertelenmesi ve kesinleşmesi nedeniyle, 657 sayılı Kanun'un 48/A-5 maddesine atfen 98/b maddesi ve 3446 sayılı Kanun'un 16/f maddesi, 2803 sayılı Kanun'un 15/2 maddesi uyarınca Jandarma Genel Komutanlığından çıkarılarak ilişiğinin kesilmesine ilişkin ... günlü, ... sayılı işlemin iptaline ve işlem nedeniyle yoksun kaldığını ileri sürdüğü parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla "hırsızlık" suçundan 5237 sayılı Kanun'un 141/1 maddesi uyarınca 10 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına ve cezanın ertelenmesine karar verildiği, 28/03/2011 tarihinde kararın kesinleştiği, davacının memurluğa alınmadaki şartları sonradan yitirmesi karşısında, 657 sayılı Kanun'un 48/A-5 maddesine atfen 98/b maddesi ve 3446 sayılı Kanun'un 16/f maddesi, 2803 sayılı Kanun'un 15/2 maddesi uyarınca görevine son verilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle; davanın reddine hükmedilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; istinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından; "hırsızlık” suçundan iki kez değil bir defa ceza aldığını, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun “Karşılıksız Yararlanma” başlıklı 163. maddesinde değişiklik yapıldığı ve lehe olan kanun değişikliğinin uygulanması gerektiği; 05/01/2023 tarihli ek beyan dilekçesi ile, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı ek kararı ile hırsızlık suçundan verilen erteli 10 ay hapis cezasının TCK'nın 165/1. maddesi gereğince hükmün kaldırılmasına, 5271 sayılı CMK'nın 254/2. maddesi uyarınca uzlaşma sağlanması nedeniyle hükmün düşürülmesine karar verildiği; dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından davacının yürütmeyi durdurma istemi hakkında bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Antalya İl Jandarma Komutanlığı emrinde ... olarak görev yapan davacı hakkında, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla "niteliksiz su hırsızlığı" suçundan 5237 sayılı Kanun'un 141/1 maddesi uyarınca 10 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına ve aynı Kanun'un 51/1 maddesi uyarınca cezanın ertelenmesine karar verilmiş ve bu karar 28/03/2011 tarihinde kesinleşmiştir.
Ceza Mahkemesince verilen bu mahkumiyet kararına istinaden, davacının 657 sayılı Kanun'un 48. maddesinin 5. fıkrasında belirtilen memurluğa alınma şartını kaybettiği değerlendirildiğinden, 3446 sayılı Kanun'un 16/f maddesi ve 2803 sayılı Kanun'un 15/2 maddesi uyarınca Jandarma Genel Komutanlığından çıkarılarak ilişiğinin kesilmesine ilişkin ... günlü, ... sayılı işlemin tesis edildiği anlaşılmaktadır.
Bilahare, ceza yargılaması sonucunda verilen söz konusu mahkumiyet kararı ile ilgili olarak, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 141/1 maddesinde düzenlenen hırsızlık suçunun 02/12/2016 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6763 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 34. maddesi ile uzlaştırma kapsamına girdiğinden, müştekinin şikayetinden vazgeçmesi üzerine tarafların uzlaşması sağlandığından, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı Ek Kararı ile, hırsızlık suçundan verilen erteli 10 ay hapis cezasının; TCK'nın 165/1. maddesi gereğince hükmün kaldırılmasına, 5271 sayılı CMK'nın 254/2. maddesi uyarınca uzlaşma sağlanması nedeniyle hükmün düşürülmesine karar verilmiş olup, itiraz edilmeden bu ek karar kesinleşmiştir.
İLGİLİ MEVZUAT:
Anayasa'nın 38. maddesinde, "Suçluluğu hükmen sabit oluncaya kadar, kimse suçlu sayılamaz." hükmüne yer verilerek masumiyet karinesi anayasal güvence altına alınmıştır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48/A-5. maddesinde yer alan, "Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkûm olmamak" koşulu, Devlet memurluğuna alınacaklarda aranan genel şartlar arasında sayılmıştır.
Anılan Kanun'un 98/b. maddesindeki, "Memurluğa alınma şartlarından her hangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması veya memurlukları sırasında bu şartlardan her hangi birini kaybetmesi" hükmü de, Devlet memurluğunun sona erme sebepleri arasında belirtilmiştir.
2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu'nun "Disiplin ve soruşturma usulleri" başlıklı 15. maddesinin 2. fıkrasında; "Ertelenmiş, seçenek yaptırımlara çevrilmiş, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş, affa uğramış veya 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; Devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, milli savunmaya karşı suçlar, Devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, zimmet, irtikâp, rüşvet, iftira, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından ya da kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına mahkûm olan Jandarma Genel Komutanlığında görevli subay, astsubay, sözleşmeli subay, sözleşmeli astsubay, uzman jandarma ve uzman erbaşların Komutanlıkla ilişikleri İçişleri Bakanının onayı ile kesilir." hükmüne yer verilmiştir.
3466 sayılı Uzman Jandarma Kanunu'nun "İlişik Kesme" başlıklı 16. maddesinde; "Uzman jandarmaların aşağıda yazılı herhangi bir durumun ortaya çıkması halinde Jandarma Genel Komutanının onayı ile ilişkileri kesilir... (f) (Ek: 12/6/2003-4892/5 md.) Ertelenmiş, seçenek yaptırımlardan birine çevrilmiş, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmiş ve affa uğramış olsa bile, Devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlarla, Askerî Ceza Kanununun 131. maddesinin birinci fıkrasında belirtilen az vahim hali hariç, basit veya nitelikli zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas, iftira gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyet kırıcı nitelikteki suçlardan veya istimal ve istihlak kaçakçılığı hariç kaçakçılık, resmî ihale ve alım satımlara fesat karıştırma suçlarından hüküm giyenler. (1) (Ek fıkra: 1/7/1992 - 3829/4 md.; Mülga fıkra: 20/11/2017-KHK-696/68 md.) (Ek fıkra: 12/6/2003-4892/5 md.) 15. maddeye göre meslekten çıkarılan veya bu madde gereğince ilişikleri kesilen uzman jandarmalar yedekte, er kaynağına alınırlar." düzenlemesi yer almaktadır.
03/02/2015 günlü, 29256 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 22/01/2015 günlü, 6586 sayılı Kanun'un 80. maddesiyle 3466 sayılı Kanun'un 16/f maddesinde yer alan “Ertelenmiş, para cezasına veya tedbire çevrilmiş,” ibaresi “Ertelenmiş, seçenek yaptırımlardan birine çevrilmiş, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmiş ve” şeklinde değiştirilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlık konusu olayda; davacının ceza yargılaması sonucunda almış olduğu mahkumiyet hükmü nedeniyle görevine son verilmiş ise de, söz konusu mahkumiyet kararı verilen davada netice itibariyle uzlaşma sağlanması nedeniyle mahkumiyet hükmünün kaldırılmasına ve davanın düşürülmesine karar verilmiş olup; bu bağlamda, mahkumiyetin hukuken ortadan kalktığı, davacının üzerine atılı suçtan dolayı halihazırda herhangi bir ceza almamış durumda olduğu ve dolayısıyla işlemin dayanağının kalmadığı anlaşıldığından, davacının anılan mahkumiyet kararı nedeniyle göreve atanma şartlarını kaybettiği gerekçesiyle 657 sayılı Kanun'un 48/A-5. maddesine atfen 98/b maddesi ve 3446 sayılı Kanun'un 16/f ve 2803 sayılı Kanun'un 15/2 maddesi uyarınca tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının davacıya iadesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 13/10/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.