T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/6319
Karar No : 2024/2075
KARŞILIKLI TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNANLAR :
DAVALI : ... Bakanlığı
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...
DAVACI: ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçelerde yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istemlerinden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Kültür ve Turizm Bakanlığı ... Genel Müdürlüğünde daire başkanı olarak görev yapan davacı; bu görevinden alınarak Strateji Geliştirme Başkanlığı emrine mühendis olarak atanmasına ilişkin ... günlü, ... sayılı işlemin iptali ile maddi ve özlük haklarının kendisine iade edilmesine karar verilmesi istemiyle dava açmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; daire başkanlığı görevine son verilen davacı hakkında, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 18. maddesini yürürlükten kaldıran 703 sayılı KHK'nin Geçici 1. maddesinin 4. fıkrası uyarınca 375 sayılı KHK'nin mülga Ek 18. maddesinin uygulanmaya devam edileceğinin açık olduğu, dolayısıyla 5 yıl 4 ay süre ile daire başkanı olarak görev yapan davacı hakkında anılan KHK'nin Ek 18. maddesinin (c) fıkrasının 2. bendi ile aynı maddenin 2. fıkrasının uygulanması gerekirken, 375 sayılı KHK'nin Ek 18. maddesi hükümleri uygulanmayarak davalı Bakanlığın Strateji Başkanlığı emrine mühendis olarak atanmasına dair işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kalınan maddi ve özlük hakların davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Taraflarca istinaf yoluna başvurulması üzerine, istinaf başvurusunun reddi yolunda ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı karar, Danıştay İkinci Dairesinin 02/03/2023 günlü, E:2022/1691, K:2023/900 sayılı kararıyla; dava konusu işlemin, davacının görevinden alınmasına ilişkin kısmının iptaline yönelik talep yönünden herhangi bir inceleme yapılıp hüküm kurulmadığı görüldüğünden, davacının istemi hakkında eksik hüküm kuran İdare Mahkemesi kararı ile bahse konu karara yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle bozulmuştur.
Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince, bozma kararına uyularak, yeniden yapılan inceleme sonucu verilen temyize konu kararla; dava dosyasına sunulan bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, idarenin mevzuat uyarınca sahip olduğu takdir yetkisini, kamu yararına ve hizmetin gereklerine aykırı kullandığına dair herhangi bir bilginin ve belgenin bulunmadığı, dava konusu işlemin, davacının geçmiş hizmetleri ve görevin niteliği göz önünde bulundurularak, hizmetin daha etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini sağlamak amacıyla kamu yararı ile hizmet gereklerine uygun olarak tesis edildiği anlaşıldığından, kariyer ve liyakat ilkelerine uygun bir şekilde, sırasıyla alt görevlerde belli süreyle tecrübe elde ettikten sonra daire başkanlığı görevine atanmamış bulunan davacının, geçmiş hizmetleri, yürütülen hizmetin niteliği ile önem ve özelliği, bu göreve sınav, eleme gibi bir yöntemle gelmediği hususları da dikkate alındığında, daire başkanlığı görevinden alınmasında hukuka aykırılık bulunmadığı, dolayısıyla bu kısma yönelik olarak Mahkeme kararında hukuka uygunluk görülmediği,
Öte yandan, davacının, 30/06/2014 tarihinde Kültür ve Turizm Bakanlığı Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürlüğü emrine daire başkanı olarak 3600 ek gösterge ile atandığı, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Geçici 1. maddesinin 3. fıkrasında sayılan ve bu maddenin yürürlüğe girdiği 09/07/2018 tarihi itibarıyla görevleri sona eren üst kademe yöneticileri arasında bulunmadığı, bu nedenle 09/07/2018 tarihinden sonra, 08/11/2019 tarihinde daire başkanlığı görevi sona eren davacının atanacağı kadro ve pozisyonun, Geçici 1. maddenin 4. fıkrası uyarınca, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin mülga Ek 18. maddesi kapsamında belirleneceği anlaşıldığından, 3600 ek göstergeli daire başkanlığı görevi sona eren davacı, Ek 18. maddenin 1. fıkrasının (c) bendi hükmü kapsamında durumuna uygun bir kadroya atanması gerektiğinden, anılan madde hükmü uygulanmaksızın, mühendis olarak atanmasına ilişkin işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı,
Bu durumda, dava konusu işlem, mühendis olarak yapılan atama yönünden hukuka aykırı bulunduğundan, davacının bu işlem nedeniyle oluşan parasal hak kayıplarının (bu karar üzerine atanacağı görev ile mühendis görevinden dolayı oluşacak hakların) ödenmesinin, özlük haklarının iadesinin gerektiği,
Açıklanan nedenlerle; istinaf başvurusuna konu edilen karar, usul ve esas yönünden hukuka uygun olup, söz konusu kararın kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığından, tarafların istinaf başvurularının yukarıda belirtilen gerekçeyle reddine hükmedilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :
Davalı idare tarafından; 657 sayılı Kanun'un açıkça tanıdığı takdir yetkisi çerçevesinde, kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda, hukuka uygun olarak tesis edilen dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararı ile ilgili istinaf isteminin gerekçeli reddi yolundaki Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı;
Davacı tarafından; bir kısım personelin, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 18. maddesi doğrultusunda atamalarının yapıldığı, buna karşın kendisine anılan madde hükmünün uygulanmamasının eşitliğe uygun olmadığı; hakkında açılmış disiplin soruşturması, verilmiş ceza, tespit edilmiş başarısızlık bulunmadığı halde görevinden alınmasının hukuka uygun olmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVAPLARI :
Davacı tarafından; davalı idarenin temyiz isteminin reddine karar verilmesi gerektiği,
Davalı idare tarafından; daire başkanı ve üstü kadrolara atama yapılırken, kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda, hukuka uygun olarak kullanıldığı varsayılan takdir yetkisinin, aynı kadrolardan başka kadrolara yapılan atamalarda da hukuka uygun olarak kullanıldığının kabul edilmesi gerektiği yolunda cevap verilmiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz taleplerinin kabulü ile temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmüştür.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından, davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dava dosyasının incelenmesinden, Orta Doğu Teknik Üniversitesi Mühendislik Fakültesi mezunu olan ve 08/08/2000-30/06/2014 tarihleri arasında, mühendis kadrosunda çeşitli görevler ifa ettikten sonra atandığı daire başkanı kadrosundaki görevini dava konusu işleme kadar sürdüren davacının, bu görevinden alınarak Strateji Geliştirme Başkanlığı emrine mühendis olarak atanması üzerine, söz konusu atama işlemine ilişkin ... günlü, ... sayılı işlemin iptali ile maddi ve özlük haklarının kendisine iade edilmesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen davayı açtığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 71. maddesinin 2. fıkrasında, kurumların, memurlarını meslekleri ile ilgili sınıftan genel idare hizmetleri sınıfına veya genel idare hizmetleri sınıfından meslekleri ile ilgili sınıfa, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle atayabilecekleri; 76. maddesinde ise, kurumların, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68. maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst veya kurum içinde aynı veya başka yerdeki diğer kadrolara naklen atayabilecekleri hükme bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda aktarılan 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümleri ile memurların sınıfları da değiştirilerek, unvan değişikliği suretiyle atanmaları konusunda idareye takdir yetkisi tanındığı açık olup, bu yetkinin ancak, kamu yararı ve hizmet gerekleri göz ardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde, sözü edilen bu durumun, dava konusu idari işlemin, sebep ve maksat yönlerinden hukuka aykırılığı nedeniyle iptalini gerektireceği yargı içtihatlarıyla kabul edilmiş bulunmaktadır.
Uyuşmazlık konusu olayda; davacının, geçmiş hizmetlerinin değerlendirilmesinden, kariyer ve liyakat ilkelerine uygun olarak daire başkanlığına atandığı, 08/08/2000-30/06/2014 tarihleri arasında daire başkanı olarak görev ifa ettiği, daire başkanı olarak görev yaptığı süre zarfında, söz konusu göreviyle ilgili hakkında hiçbir adli ve idari soruşturma açılmadığı gibi, disiplin cezası da almadığı ve görevinde başarısız veya yetersiz olduğu yönünde, nesnel ve hukuken kabul edilebilir, herhangi bir bilginin ve belgenin dava dosyasında bulunmadığı görülmektedir.
Bu durumda; davalı idarece, davacının daire başkanlığı görevinden alınmasını gerektirecek somut bir sebebin sunulamaması karşısında, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı olarak tesis edildiği sonucuna varılan ve sebep ve maksat yönlerinden hukuka aykırı olan dava konusu işlemde hukuka uyarlık; dava konusu işlemin iptali, işlem nedeniyle yoksun kalınan maddi ve özlük hakların davacıya ödenmesi yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik, tarafların istinaf başvurularının gerekçeli reddi yolunda ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen kararda ise hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
1. TARAFLARIN TEMYİZ İSTEMLERİNİN KABULÜNE,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun, 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek, yeniden bir karar verilmek üzere, dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. madde uyarınca, karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 16/04/2024 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY : Bölge İdare Mahkemesince verilen temyize konu karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir neden de bulunmadığından, söz konusu kararın onanması gerektiği görüşüyle, aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyoruz.