T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/284
Karar No : 2025/197
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Valiliği
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; İstanbul ili, ... İlçe Sağlık Müdürlüğüne bağlı ... Nolu Aile Sağlığı Merkezi ... Nolu Aile Hekimliği Biriminde sözleşmeli aile hekimi (kamu dışı) olarak görev yapan davacının, Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliği'nin 7. maddesinin 1. ve 2. fıkraları uyarınca sözleşmesi yenilenmeyerek görevinden ayrılmasına ilişkin İstanbul İl Sağlık Müdürlüğünün ... günlü, ... sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; 5258 sayılı Aile Hekimliği Kanunu'nun 8/2. maddesinde yer alan sözleşmenin feshini gerektiren nedenlerin Cumhurbaşkanınca çıkarılacak bir yönetmelikle düzenleneceğine ilişkin düzenlemenin, Anayasa Mahkemesince iptal edildiği ve bu kararın da Resmi Gazete'de yayımlandığı 05/08/2022 tarihinden dokuz ay sonra yürürlüğe gireceğinin kararlaştırıldığı, Anayasa'nın 153. maddesinde yer alan Anayasa Mahkemesi kararlarının bağlayıcı olduğuna dair hüküm ile Danıştayın yerleşmiş içtihatlarıyla istikrarlı bir şekilde belirtildiği üzere, Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edilmiş olduğu bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa'ya aykırılığı saptanmış hükümler dikkate alınarak çözümlenmesinin, Anayasa'nın üstünlüğü ve hukuk devleti ilkesine aykırılık oluşturacağı, dolayısıyla Anayasa'ya aykırılığı nedeniyle iptal edilmiş olan Kanun hükmüne göre yürürlüğe konulan Yönetmeliğin 7. maddesinin 1. ve 2. fıkralarına göre tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline hükmedilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla, istinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; davacı hakkında birçok şikayet alındığı, çalışma arkadaşlarını aşağılayıcı tavırlar sergilediği, birçok hastanın sağlık hizmeti alamadığı, yürütülen soruşturma sonucunda getirilen teklif doğrultusunda sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmüştür.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
MADDİ OLAY :
Dava dosyasının incelenmesinden; İstanbul ili, ... İlçe Sağlık Müdürlüğüne bağlı ... Nolu Aile Sağlığı Merkezi ... Nolu Aile Hekimliği Biriminde sözleşmeli aile hekimi (kamu dışı) olarak görev yapan davacının, hakkında yürütülen soruşturma neticesinde hazırlanan soruşturma raporundaki idari yönden yapılan değerlendirmede, toplam 280 ihtar ceza puanına ulaştığından sözleşmesinin sona erdirilmesi ve 2023 yılı için sözleşmesinin yenilenmemesi yönünde teklif getirildiği, bu teklifin Sağlık Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığının ... günlü, ... sayılı yazısı ile bildirimi üzerine, İstanbul İl Sağlık Müdürlüğünün ... günlü, ... sayılı dava konusu işlemiyle, Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliği'nin 7. maddesinin 1. ve 2. fıkraları uyarınca davacının sözleşmesi yenilenmeyerek görevinden ayrılmasına karar verildiği, anılan işlemin de il sağlık müdürü tarafından imzalandığı görülmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT :
5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'nun 3. maddesinde, illerin idaresinin yetki genişliği esasına dayandığı; 4. maddesinde, il genel idaresinin başı ve merciinin vali olduğu, bakanlıkların kuruluş mevzuatına göre illerde lüzumu kadar teşkilat bulunacağı, bu teşkilatın her birinin başında bulunanların il idare şube başkanları olduğu; 9. maddesinde, valinin ilde Cumhurbaşkanının temsilcisi ve idari yürütme vasıtası olduğu, valilerin bu sıfatla ilin genel idaresinden Cumhurbaşkanına karşı sorumlu oldukları, Bakanlıklar ve tüzel kişiliği haiz genel müdürlüklerin, il genel idare teşkilatına ait bütün işleri doğrudan doğruya valiliklere yazacakları, valiliklerin de illere ait işler için ilgili bakanlık veya tüzel kişiliği haiz genel müdürlüklerle doğrudan doğruya muharebede bulunacakları, ancak valilerin hesabata ve teknik hususlara ait işlerde idare şube başkanlarına vali adına imza yetkisi verebilecekleri düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Her idari merciin idare adına irade açıklama yetkisi olmayıp, idare adına irade açıklayabilecek olan idari mercilerin sayısı belirli ve sınırlıdır. Buna göre merkezi idarede idare adına irade açıklamaya yetkili makamlar; Cumhurbaşkanı ve bakanlar, taşra teşkilatında ise yetki genişliği ilkesi nedeniyle valilerdir. Kaymakamların idare adına irade açıklayarak idari kararlar alabilmeleri ancak kanunlarda açıkça öngörülmesi halinde mümkündür.
Yukarıda ilgili hükümlerine yer verilen 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu’na göre vali, Devlet tüzel kişiliğinin ildeki temsilcisidir. Aynı zamanda bakanlıkların ildeki temsilcisi olan vali, Devlet adına her türlü işlemi yapmaya yetkilidir. İldeki Devlet memurlarından bir kısmını doğrudan atamak, bir kısmının atanması konusunda görüşünü bildirmek ve bir kısmının da görev yerlerini belirlemek ve değiştirmek valinin görev ve yetkileri arasındadır. Kanun’a göre il idaresinin ikinci bölümünü il idare şube başkanları oluşturur. Valinin emri altında olan il idare şube başkanları, kendi görev alanlarına giren işlerin yürütülmesinden valiye karşı sorumludurlar. Anılanların, doğrudan doğruya işlem yapma yetkileri ise yoktur. Bunlar, kendi görev alanına giren konularda işlem ve kararları hazırlar, valiye önerir ve ancak valinin onayını aldıktan sonra uygulamaya koyabilirler. İl idare şube başkanları ilgili bakanlıklarla olan yazışmalarını vali aracılığıyla yaparlar. İl sağlık müdürü, Sağlık Bakanlığının ildeki teşkilatının başında yer almakta olup, il idare şube başkanı olarak görev yapmaktadır.
Yukarıdaki açıklamalar ışığı altında; illerde merkezi idare adına irade açıklamaya tek yetkili vali olduğundan, il sağlık müdürü imzası ile tesis edilen davacının sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin dava konusu işlemde yetki unsuru yönünden hukuka uyarlık, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararında da sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7035 sayılı Kanun ile değişik 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın, kararı veren ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 14/01/2025 tarihinde esasta oybirliği, gerekçede oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Temyize konu karar ve gerekçesi hukuk ve usule uygun olup, kararın aynen onanması gerektiği görüşüyle Daire kararına gerekçe yönünden katılmıyorum.