T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/5203
Karar No : 2025/140
DAVACILAR : 1-... Sendikası
2- ...
VEKİLLERİ : Av. ...
DAVALI : ...
DAVANIN KONUSU : Davacılar tarafından, 30/10/2024 günlü, 32707 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in;
1- 3. maddesinin tamamı,
2- 5. maddesindeki ''... aynı fıkranın (b) bendinde yer alan "% 14'ünün" ibaresi "% 17,4'ünün" şeklinde değiştirilmiş ve (c) bendinin (1) numaralı alt bendinin sonuna aşağıdaki cümleler eklenmiştir.
"1) Kayıtlı kişilerden;
i) Gebeler ve lohusalar için (3) katsayısı,
ii) Cezaevlerindeki tutuklu ve hükümlüler için (2,25) katsayısı,
iii) 0 - 28 gün nüfus grubu için (5) katsayısı,
iv) 29 gün - 5 yaş nüfus grubu için (2) katsayısı,
v) 65 yaş ve üstü nüfus grubu için (1,6) katsayısı,
vi) 6-18 yaş grubu için (1,2) katsayısı,
vii) Diğer kişiler için ... (0,79) olan katsayısı esas alınır...
...
''12)Aile hekimine;
i) Günlük muayene ... olması halinde tavan ücretin %44,1'i,
ii) Kronik hastalıklar için ... tavan ücretin %37,8'i,
iii) Yıl içerisinde aile hekimliği birimine kayıtlı kişilerin ... yapmış oldukları kişi başı hekime müracaat sayısının bir önceki yılın aynı dönemi içerisinde yaptıkları kişi başı başvuru sayısına eşit olması ya da bu sayıdan düşük olması veya ... müracaat sayısı 7 den az olması durumunda ücretin %31,5'i,
v) Aile hekiminin akılcı ilaç kullanım oranının ... olması halinde tavan ücretin % 6,3’ü, oranında teşvik ödemesi yapılır."
...
ibareleri hariç kalan ibarelerin tamamının,
3- 8. maddesindeki ''... aynı fıkranın (b) bendinde yer alan ''% 7’sinin'' ibaresi ''% 8,7’sinin'' şeklinde değiştirilmiştir.
''1) Kayıtlı kişilerden; i) Gebeler ve lohusalar için (3) katsayısı, ii) Cezaevlerindeki tutuklu ve hükümlüler için (2,25) katsayısı, iii) 0 - 28 günlük nüfus grubu için (5) katsayısı, iv) 29 - 365 gün nüfus grubu için (2) katsayısı, v) 13 - 59 yaş nüfus grubu için (1,75) katsayısı, vi) 65 yaş üstü nüfus grubu için (1,75) katsayısı, vii) Diğer kişiler için ... (0,80) olan katsayısı, esas alınır...
12) (Ek:RG-25/8/2022-31934-C.K-5988/3 md.) (Değişik:RG-30/10/2024-32707-CK-9073/8 md.)3 Aile sağlığı çalışanına;
i) Günlük muayene sayısının; ... halinde tavan ücretin % 4’ü,
ii) Kronik hastalıklar ... taraması halinde tavan ücretin % 3’ü,
iii)Yıl içerisinde aile hekimliği birimine kayıtlı kişilerin ... yapmış oldukları kişi başı hekime müracaat sayısının bir önceki yılın aynı dönemi içerisinde yaptıkları kişi başı başvuru sayısına eşit olması ya da bu sayıdan düşük olması veya ... müracaat sayısı 7 den az olması durumunda tavan ücretin % 2,5’i,
... oranında teşvik ödemesi yapılır.''
ibareleri dışında kalan ibarelerin tamamının iptali istenilmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hâkimi ...'ın açıklamaları dinlenildikten ve dava dilekçesi 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
İLGİLİ MEVZUAT :
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesinin 1/a bendinde, iptal davaları; idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılacak davalar olarak tanımlanmış; 3. maddesinin 2. fıkrasının (b) bendinde, dilekçelerde davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin gösterileceği; 14. maddesinin 3/g bendinde, dilekçeler üzerinde bu Kanun'un 3 ve 5. maddelerine uygun olup olmadığı yönünden inceleme yapılacağı; 15. maddesinin 1/d bendinde de, 14. maddenin 3/g bendinde yazılı halde otuz gün içinde 3 ve 5. maddelere uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanları tamamlanmak üzere dilekçelerin reddine karar verileceği kuralları yer almış; aynı maddenin 5. bendinde ise, 1. fıkranın (d) bendine göre dilekçenin reddedilmesi üzerine, yeniden verilen dilekçelerde aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde davanın reddedileceği hükme bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
2577 sayılı Kanun'un 3. maddesinin 2/b bendi uyarınca davacı tarafından, davanın konusu ve sebeplerinin, dayanaklarıyla birlikte, belirgin bir biçimde ve duraksamaya yer bırakmayacak şekilde açıklığa kavuşturulması zorunlu olup, uyuşmazlığın, ancak bu şekilde yargı yerlerince hukuki irdelemesinin yapılmasından sonra hükme bağlanabileceği tartışmasızdır.
Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri taleple bağlılıktır. Bu ilke uyarınca iptali istenen idari işlemle sınırlı inceleme yapılması gerekmekte olup, talebin incelemeye konu olabilecek nitelikte açık, belirli ve somut olması gerektiği kuşkusuzdur.
Öte yandan, bir düzenleyici işleme karşı açılan iptal davasında, idari işlemde hukuka aykırılık bulunduğu ileri sürülerek düzenleyici işlemin tamamının iptali istenebileceği gibi, belirli kısmının iptalinin istenebilmesi de mümkündür. Ancak her durumda, düzenleyici işlemin iptali istenilen madde ya da kısımlarının, davacının menfaatini nasıl etkilediğinin ve hukuka aykırılık sebeplerinin, her madde bakımından ayrı ayrı açıklanmak suretiyle ortaya konulması gerekmektedir.
Dava dilekçesinin ''Konu'' ile ''Sonuç ve İstem'' kısmında, Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliği'nin, 30/10/2024 günlü, 32707 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Aile Hekimliği Sözleşme ve Ödeme Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 5. maddesindeki ''... aynı fıkranın (b) bendinde yer alan "% 14'ünün" ibaresi "% 17,4'ünün" şeklinde değiştirilmiş ve (c) bendinin (1) numaralı alt bendinin sonuna aşağıdaki cümleler eklenmiştir.
"1) Kayıtlı kişilerden;
i) Gebeler ve lohusalar için (3) katsayısı,
ii) Cezaevlerindeki tutuklu ve hükümlüler için (2,25) katsayısı,
iii) 0 - 28 gün nüfus grubu için (5) katsayısı,
iv) 29 gün - 5 yaş nüfus grubu için (2) katsayısı,
v) 65 yaş ve üstü nüfus grubu için (1,6) katsayısı,
vi) 6-18 yaş grubu için (1,2) katsayısı,
vii) Diğer kişiler için ... (0,79) olan katsayısı esas alınır...
...
''12)Aile hekimine;
i) Günlük muayene ... olması halinde tavan ücretin %44,1'i,
ii) Kronik hastalıklar için ... tavan ücretin %37,8'i,
iii) Yıl içerisinde aile hekimliği birimine kayıtlı kişilerin ... yapmış oldukları kişi başı hekime müracaat sayısının bir önceki yılın aynı dönemi içerisinde yaptıkları kişi başı başvuru sayısına eşit olması ya da bu sayıdan düşük olması veya ... müracaat sayısı 7 den az olması durumunda ücretin %31,5'i,
v) Aile hekiminin akılcı ilaç kullanım oranının ... olması halinde tavan ücretin % 6,3’ü, oranında teşvik ödemesi yapılır."
...
ibareleri hariç kalan ibarelerin tamamının, 8. maddesindeki ''... aynı fıkranın (b) bendinde yer alan ''% 7’sinin'' ibaresi ''% 8,7’sinin'' şeklinde değiştirilmiştir.
''1) Kayıtlı kişilerden; i) Gebeler ve lohusalar için (3) katsayısı, ii) Cezaevlerindeki tutuklu ve hükümlüler için (2,25) katsayısı, iii) 0 - 28 günlük nüfus grubu için (5) katsayısı, iv) 29 - 365 gün nüfus grubu için (2) katsayısı, v) 13 - 59 yaş nüfus grubu için (1,75) katsayısı, vi) 65 yaş üstü nüfus grubu için (1,75) katsayısı, vii) Diğer kişiler için ... (0,80) olan katsayısı, esas alınır...
12) (Ek:RG-25/8/2022-31934-C.K-5988/3 md.) (Değişik:RG-30/10/2024-32707-CK-9073/8 md.)3 Aile sağlığı çalışanına;
i) Günlük muayene sayısının; ... halinde tavan ücretin % 4’ü,
ii) Kronik hastalıklar ... taraması halinde tavan ücretin % 3’ü,
iii)Yıl içerisinde aile hekimliği birimine kayıtlı kişilerin ... yapmış oldukları kişi başı hekime müracaat sayısının bir önceki yılın aynı dönemi içerisinde yaptıkları kişi başı başvuru sayısına eşit olması ya da bu sayıdan düşük olması veya ... müracaat sayısı 7 den az olması durumunda tavan ücretin % 2,5’i,
... oranında teşvik ödemesi yapılır.''
ibareleri dışında kalan ibarelerin tamamının iptalinin istenildiği görülmüş ise de, düzenleyici işlemlere yönelik açılan iptal davalarında; davacı tarafından, düzenlemenin iptali istenen madde ya da kısımlarının açıkça belirtilmesi gerekmektedir. İncelenen dava dilekçesinde ise düzenlemenin hangi maddelerinin iptali istendiği açıkça belirtilmeden, iptali istenmeyen maddeler yazılmış, bunlar haricindeki kuralların iptali talep edilmek suretiyle davanın konusu tereddüte mahal vermeyecek açıklıkta ortaya konulmadığı gibi, iptali istenen düzenlemelerin her birinin davacıların menfaatini nasıl etkilediği ve hukuka aykırılık sebepleri de açıklanmamıştır.
Bu itibarla, 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun bulunmayan dava dilekçesinin; düzenleyici işlemin (Yönetmelik maddelerinin) iptali istenilen maddelerinin ayrı ayrı belirtilerek dava konusu istemin, tereddüte yer bırakmayacak şekilde açıkça ortaya konulması, ayrıca hem konu hem açıklamalar hem de sonuç kısmında ve her üç kısım birbirleri ile tutarlı olacak şekilde açık ve anlaşılır bir biçimde açıklığa kavuşturulması ve davacıların menfaatini nasıl etkilediğinin ve hukuka aykırılık sebeplerinin her bir madde yönünden belirtilmesi hususları dikkate alınmak suretiyle yeniden düzenlenmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 15/1-d maddesi uyarınca, bu kararın tebliğinden itibaren otuz (30) gün içinde, aynı Kanun'un 3. maddesine uygun şekilde düzenlenerek, noksanları tamamlandıktan sonra, dilekçe ret kararını veren yargı yeri sıfatıyla Danıştayda yeniden dava açmakta serbest olmak üzere DİLEKÇENİN REDDİNE,
2. 2577 sayılı Kanun'un 15/5. maddesi hükmüne göre, dilekçenin reddi üzerine yeniden verilecek dilekçede aynı yanlışlık yapıldığı takdirde, davanın reddedileceğinin davacılara tebliğine,
3. Davanın yenilenmesi halinde yeniden harç alınmamasına,
4. Davanın yenilenmemesi durumunda kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcı ile posta gideri avansından artan miktarın davacılara iadesine, 13/01/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.