5. Daire 2000/6870 E. , 2004/482 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No: 2000/6870
Karar No: 2004/482
Davacı: …
Davalı: Adalet Bakanlığı
Davanın Özeti: Davacı Sendika, Adalet Bakanlığı Memur Sınav-Atama ve Nakil Yönetmeliğinin 17.10.2000 tarihli, 24203 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelikle değişik 43. maddesinin son fıkrasının iptalini istemektedir.
Savunmanın Özeti: Sendikaların üyelerinin genel menfaatini ilgilendiren konularda yargı mercilerine başvurabilecekleri, üyelerin lehine olan bir düzenlemenin iptalini isteyemeyecekleri, bu nedenle Sendikanın dava açma ehliyetinin varlığının kabul edilemeyeceği, söz konusu değişiklikten önce, hizmet gereği naklen atanan sakıncalı personelin önceki görev yerinin merkez ve mülhakatlarına yeniden atamalarının yapılamayacağı şeklinde olan hükmün anılan değişiklikle on yıllık süre dolmadan yeniden atanamayacakları şeklinde düzenlendiği, bu değişiklikle on yıllık bir süreden sonra atanabilme olanağı getirildiği, bundan önceki daha aleyhe olan düzenlemenin davacı Sendikaca iptalinin istenilmemiş olmasının dikkat çekici olduğu, bir yerdeki çalışma ortamının bozulmasına ve kamu hizmetinin işleyişinin bir şekilde aksamasına ya da kamu hizmetiyle ilgili olarak çalışanlarda, bölge halkında ve hatta bütün bir kamuoyunda olumsuz düşünce ve kanaatler oluşmasına neden olan ve bu nedenle başka bir yere atanan bir memurun çok kısa bir süre sonra aynı yere atanabilmesi durumunda aynı bozuklukların ve aksaklıkların tekrar ortaya çıkmasının büyük ihtimal olduğu, bundan daha önemlisinin "hizmet gereği atama" dan beklenen faydanın sağlanamaması ve bu müessesenin amacına uygun olarak kullanılamaması gibi bir sonuca yol açabileceği, bu düzenlemenin hizmetin verimi ve işleyişi açısından gerekli ve hatta zorunlu olduğu, bu nedenle davanın reddi gerektiği savunulmuştur.
Danıştay Tetkik Hakimi: …
Düşüncesi: Davanın reddi gerektiği düşünülmüştür.
Danıştay Sacısı: …
Düşüncesi: … Sendikası Genel Merkezi tarafından dava konusu edilen Yönetmelik, 10.7.2003 günlü, 25164 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliği ile yürürlükten kaldırıldığı anlaşılmakla, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Beşinci Dairesi'nce işin gereği düşünüldü:
Davacı, Adalet Bakanlığı Memur Sınav-Atama ve Nakil Yönetmeliğinin 17.10.2000 tarihli 24203 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmeliğin 5. maddesiyle değişik 43. maddesinin son fıkrasının, böyle bir değişiklikte kamu yararı bulunmadığını, tamamen keyfi bir düzenleme olduğunu ileri sürerek iptalini istemektedir.
T.C. Anayasanın 123. maddesinde; idarenin kuruluş ve görevleriyle bir bütün olduğu ve kanunla düzenleneceği, ilkesi getirilmiştir. 124. maddesiyle ise Başbakanlık, Bakanlıklar ve Kamu Tüzel Kişilerine kendi görev alanlarını ilgilendiren konularda yönetmelik çıkarma yetkisi verilmiştir. İdareler bu yetki çerçevesinde yönetmelik çıkarabilecekleri gibi kamu hizmetinin daha etkin ve verimli yürütülmesi amacıyla yönetmeliklerde değişiklikler de yapabilirler. Yönetmeliklerin Anayasa, yasa, tüzük ve hukukun genel ilkelerine aykırı hükümler içermemesi ve öngörülen biçim ve yetki koşullarına uyularak çıkarılması dışında, söz konusu düzenleme yetkisinin kullanılmasına kamu hukuku yönünden herhangi bir engel bulunmadığı açıktır.
Adalet Bakanlığı Memur Sınav-Atama ve Nakil Yönetmeliği'nin 43. maddesinde, "Atamaları bu Yönetmelik hükümlerine göre yapılanlar hakkında adli, idari veya disiplin soruşturması sonucunda o yerde kalmaları sakıncalı görülmüş olması veya sicil sonuçlarına göre olumsuzluğunun tesbit edilmesi veya bağlı bulundukları Ağır Ceza Cumhuriyet Başsavcılıklarınca tutum ve davranışları itibariyle lüzum gösterilmesi halinde, bu hususta alınacak ilgisine göre Adli ve İdari Yargı Adalet Komisyonu kararı üzerine başka yerlere atanabilirler...
Hizmet gereği naklen atanan personel, önceki görev yerinin merkez ve mülhakatlarına 10 yıllık süre dolmadan yeniden atanamaz." hükmü getirilmiştir.
Anılan bu hükmün, adalet hizmetlerinin önemi ve hassasiyeti gözetilerek hizmetin güvenli ve sağlıklı yürütülmesi ve hizmeti gören kişilerden kaynaklanabilecek olumsuzlukların ve aksamaların önüne geçebilmesi amacıyla ve on yıllık bir sürenin geçmesinden sonra memura yeniden eski görev yerine dönme olanağı sağlayacak şekilde konulduğu anlaşılmış olup, anılan hükümde gerek yukarıda belirtilen Anayasa hükmüne gerekse dayandığı yasa hükümlerine aykırılık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, noksan yatırılan …-lira posta pulu ücretinin davacıya tamamlattırılmasına, 17.2.2004 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.