3. Daire 2000/830 E. , 2001/2680 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No: 2000/1830
Karar No: 2001/2680
Temyiz Eden : …
Karşı Taraf : Seyhan Vergi Dairesi Müdürlüğü-ADANA
İstemin Özeti : Davacı şirket adına kesilen özel usulsüzlük cezasına karşı açılan davayı; 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 256.maddesinde; mükelleflerin muhafaza etmek zorunda oldukları her türlü defter ve belgeleri muhafaza süresi içerisinde yetkili makam ve memurların talebi üzerine ibraz etmeye mecbur olduklarının belirtildiği, Kanunun mükerrer 355.maddesinde ise bu zorunluluğa uymayanlar hakkında özel usulsüzlük cezası kesileceğinin hükme bağlandığı, dosyanın incelenmesinden defter ve belgelerin ibraz edilmesine ilişkin … gün ve … sayılı yazının 14.11.1998 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen ibraz yükümlülüğünün yerine getirilmemesi üzerine kesilen özel usulsüzlük cezasının;ibrazı istenilen defter ve belgelerin şirket ortağı …'ın muhasebe işlemlerini yürüttüğü idare binasının 27.6.1998 tarihinde meydana gelen depremde yıkılması nedeniyle zayi olduğu, olayda mücbir sebep halinin bulunduğu ileri sürülerek dava konusu edildiğinin anlaşıldığı, ancak defter ve belgelerin deprem nedeniyle zayi olduğu yolunda herhangi bir tespit veya mahkeme kararı bulunmadığından ibraz yükümlülüğünü yerine getirmeyen davacı kurum adına kesilen cezada isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle reddeden … Vergi Mahkemesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının; deprem nedeniyle ibraz yükümlülüğünün yerine getirilemediği ileri sürülerek bozulması istemidir.
Savunmanın Özeti : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
Tetkik Hakimi : …
Düşüncesi : Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar Vergi Mahkemesi kararının bozulmasını sağlayacak durumda bulunmadığından, temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
Savcı : …
Düşüncesi : Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Yasasının 49.maddesinin 1.fıkrasında belirtilen nedenlerden hiçbirisine uymayıp Vergi Mahkemesince verilen kararın dayandığı hukuki ve yasal nedenler karşısında anılan kararın bozulmasını gerektirir nitelikte görülmemektedir.
Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin reddiyle Vergi Mahkemesi kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Üçüncü Dairesince işin gereği görüşülüp düşünüldü:
Davacının 1997 yılı defter ve belgelerini verilen sürede inceleme elemanına ibraz etmemesi nedeniyle kesilen özel usulsüzlük cezasına karşı açılan davayı reddeden Vergi Mahkemesi kararı temyiz edilmiştir.
213 sayılı Vergi Usul Kanununun 13.maddesinde mücbir sebepler; vergi ödevlerinden herhangi birinin yerine getirilmesine engel olacak derecede ağır kaza, ağır hastalık ve tutukluluk, yangın, yer sarsıntısı ve su basması gibi afetler, kişinin iradesi dışında vukua gelen mecburi gaybubetler, sahibinin iradesi dışındaki sebepler dolayısıyla defter ve vesikalarının elinden çıkmış bulunması gibi haller olarak sayılmış, 15.maddesinde de 13.maddede yazılı mücbir sebeplerden herhangi birinin bulunması halinde bu sebep ortadan kalkıncaya kadar sürelerin işlemeyeceği belirtilerek bu hükmün uygulanması için mücbir sebebin malum olması veya ilgililer tarafından ispat veya tevsik edilmesi gerektiği kurala bağlanmıştır.
İncelenen olayda da 1997 yılı defter ve belgelerinin 27.6.1998 tarihinde meydana gelen depremde zayi olduğu ileri sürülerek ibraz edilememesi üzerine kesilen özel usulsüzlük cezasına karşı açılan dava, konuyla ilgili tespit veya mahkeme kararı bulunmadığı gerekçesiyle reddedilmiş ise de çok sayıda insanın ölmesine ve yaralanmasına neden olan deprem de bir çok binanın yıkıldığı ya da oturulamaz hale geldiği, halkın uzun süre çadırlarda yaşadığı, kişilerin normal zamanlarda yapabildikleri işleri yapamayacak bir ortamda bulunduklarının dikkate alınması durumunda mücbir sebebin malum olduğunun ve davacının defter ve belgelerini ibraz etmesi için tanınan sürenin mücbir sebep nedeniyle işlemediğinin kabulü gerekmektedir. Bu durumda defter ve belgeleri süresi içinde ibraz etmeme fiili gerçekleşmediğinden kesilen özel usulsüzlük cezasına karşı açılan davayı reddeden vergi mahkemesi kararında isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle temiz isteminin kabulü ile … Vergi Mahkemesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının bozulmasına, yargılama giderinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine 4.7.2001 gününde oyçokluğuyla karar verildi.
X- K A R Ş I O Y:
Temyiz istemine ilişkin dilekçede ileri sürülen iddialar isteme konu yapılan kararın dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında kararın bozulmasını sağlayacak durumda ulunmadığından, temyiz isteminin reddi gerektiği görüşüyle karara katılmıyoruz.