1. Daire 2003/112 E. , 2003/134 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
BİRİNCİ DAİRE
Esas No : 2003/112
Karar No : 2003/134
… Belediye Meclisinin, bazı üyelerin Meclis üyeliği sıfatları devam ettiği halde bunların yerine yedek üyelerin davet edildiği toplantılarda almış olduğu 7.4.2003 günlü ve 3/1 ile 3/2 sayılı, 29.4.2003 günlü ve 4 sayılı, 6.5.2003 günlü ve 5 sayılı, 4.6.2003 günlü ve 6 sayılı, 18.6.2003 günlü ve 7 sayılı kararlarının 1580 sayılı Belediye Kanununun 74 üncü maddesi uyarınca iptali istemi hakkındaki İçişleri Bakanlığının 23.7.2003 günlü, Mahalli İdareler Genel Müdürlüğü 57673 sayılı yazısında aynen:
"… Valiliğinden alınan 27 Haziran 2003 tarih ve 2029 sayılı yazısında;
a) … Belediye Meclisinin almış olduğu 07.04.2003 tarih ve 3/1 ve 3/2 sayılı, 29.04.2003 tarih ve 4 sayılı, 6.5.2003 tarih ve 5 sayılı, 04.06.2003 tarih ve 6 sayılı, 18.6.2003 tarih ve 7 sayılı Belediye Meclis kararlarının, belediye meclis üyeliğinden istifa eden Meclis Üyesi …'ın istifasının belediye meclisince 1580 sayılı Kanunun 30. maddesi uyarınca görüşülerek kabulü ile ilgili bir karar alınmamış olmasına rağmen, Belediye Başkan vekili … imzasıyla … Merkez İlçe Seçim Kurulu Başkanlığından istifa eden üye yerine yedek üyenin isminin bildirilmesi talep edilerek İlçe Seçim Kurulunca yedek üye olarak bildirilen …'ın katılımıyla alındıkları, dolayısıyla 1580 sayılı Kanunun 30 ve 45 inci maddeleri ile 2972 sayılı Kanunun 28. maddelerine aykırı oldukları gerekçesiyle 1580 sayılı Kanunun 73. maddesi gereğince iptali için işlem yapılması;
b) Yine … Belediye Meclisinin almış olduğu 04.06.2003 tarih ve 6 sayılı karar ile 18.06.2003 tarih ve 7 sayılı Belediye Meclis kararlarının belediye meclis üyeleri …, … ve …'ın meclis üyeliği sıfatları devam ettiği halde Belediye Başkan vekili … tarafından meclis toplantılarına davet edilen yedek üyeler …, … ve …'in katılımıyla alınmış oldukları, dolayısıyla 1580 sayılı Kanunun 69. maddesine aykırı oldukları gerekçesiyle 1580 sayılı Kanunun 73. maddesi gereğince işlem yapılması talep edilmekte ise de,
Bakanlığımızca, 73. maddede ön görülen 10 günlük başvuru süresinin aşılmış olmasından dolayı, 1580 sayılı Kanunun 30 ve 45, 2972 sayılı Kanunun 28 ve 1580 sayılı Kanunun 69. maddelerine aykırı olarak alındıkları anlaşılan söz konusu meclis kararlarıyla ilgili olarak 1580 sayılı Kanunun 74. maddesi uyarınca işlem yapılmasının uygun olacağı düşünülmektedir.
Bu hususta düzenlenen evrak ilişikte sunulmuştur.
Gereğini takdirlerinize arz ederim." denilmekte olduğundan,
Gereği Görüşülüp Düşünüldü :
1580 sayılı Belediye Kanununun 74 üncü maddesinde, olağan ve olağanüstü toplantılar veya görev ve yasal yetki dışında veya kanun ve tüzüklere aykırı olarak alınan belediye meclisi kararlarından, il merkezi dışındaki belediye meclislerince alınanların valinin istemi üzerine il idare kurulunca, il merkezi olan yerlerin belediye meclislerince alınanların ise İçişleri Bakanlığının istemi üzerine Danıştayca tasdik veya iptal olunacağı hükmü yer almaktadır.
Aynı Kanunun 30 uncu maddesinde, üyeden birinin istifa etmiş sayılmasına veya istifasının kabulüne meclisin karar vereceği, 45 inci maddesinde, meclis üyeliklerinden herhangi bir sebeple boşalma olduğu takdirde belediye başkanının meclise katılacak olan yedek üyenin adını ilçe seçim kurulu başkanlığından yazılı olarak soracağı ve alınacak cevaba göre sırası gelmiş olanı üyeliğe davet edeceği, bunların geri kalan süreyi tamamlayacağı belirtilmiş, 69 uncu maddesinde de birbirini izleyen üç toplantı gününde mazeretsiz olarak toplantılarda hazır bulunmayan üyenin meclis kararıyla istifa etmiş sayılacağı, 55 inci maddesinde, belediye meclisi toplantı gündeminin tüm belediye meclisi üyelerinin adreslerine gönderileceği hüküm altına alınmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, 25 üyeden oluşan … Belediye Meclisinde …'ın 28.3.2003 günlü dilekçe ile Belediye Başkanlığına başvurarak Meclis üyeliğinden istifa ettiğini bildirdiği, bu istifa Belediye Meclisince karara bağlanmadan, Belediye Başkanvekili tarafından 31.3.2003 tarihinde İlçe Seçim Kurulu Başkanlığına adı geçen üyenin yerine yedeğinin adının sorulduğu, İlçe Seçim Kurulu Başkanlığının 1.4.2003 günlü ve 25 sayılı yazısı ile de bu üyenin yerine yedeği olan …'ın adının bildirildiği, iptali istenilen kararların alındığı Meclis toplantılarına …'ın üye sıfatıyla davet edildiği; diğer taraftan, Belediye Başkanvekili tarafından Meclisin 28.3.2003 , 7.4.2003, 29.4.2003 ve 6.5.2003 günlü toplantılarına mazeretsiz olarak katılmayan Meclis üyeleri …, … ve …'in yerine bunların istifa etmiş sayılacaklarına ilişkin meclis kararı alınmadan yedeklerinin belirlenmesi için ilçe Seçim Kurulu Başkanlığına başvuruda bulunulduğu, İlçe Seçim Kurulu Başkanlığın 5.5.2003 günlü ve 40 sayılı yazısıyla ….'in yerine …'ın, 22.5.2003 günlü ve 45 sayılı yazısıyla …'in yerine …'nun, …'ın yerine …'in adlarının bildirildiği, sözkonusu yedek üyelerin üye sıfatıyla Meclis toplantılarında davet edildikleri, …Valiliğince 27.6.2003 günlü, 2029 sayılı yazı ile İçişleri Bakanlığına başvurularak, gerek istifa eden üyenin, gerekse mazeretsiz olarak üstüste dört toplantıya katılmayan üyelerin Meclis üyeliği sıfatları devam ettiği halde bunların yerlerine yedeklerinin katıldığı toplantılarda alınan kararların 1580 sayılı Kanunun 73 üncü maddesi uyarınca iptalinin gerektiğinin belirtildiği, Bakanlıkça da Valiliğin isteminin 1580 sayılı Kanunun 73 üncü maddesinde öngörülen 10 günlük başvuru süresini aşması nedeniyle sözü edilen kararların aynı Kanunun 74 üncü maddesi uyarınca iptali istemiyle Dairemize başvurulduğu anlaşılmaktadır.
Olayda, Meclis üyesi …'nın 28.3.2003 günlü dilekçesiyle üyelikten istifa etmesine ilişkin istemi ile Meclisin birbirini izleyen dört toplantısına mazeretsiz olarak katılmayan Meclis üyeleri …, … ve …'ın istifa etmiş sayılmaları hakkında Belediye Meclisince, Belediye Kanununun yukarıda belirtilen maddeleri uyarınca istifanın kabulü ve istifa etmiş sayılma yönünde bir karar verilmediğinden anılan meclis üyelerinin üyeliklerinin devam ettiği açıktır. Bir başka deyişle, Kanunun 30 uncu maddesi, istifanın kabulüne ve bir üyenin istifa etmiş sayılmasına karar verme yetkisini Belediye Meclisine tanıdığından, istifa dilekçesinin ve birbirini izleyen üç toplantıya özürsüz olarak katılmama eyleminin kendiliğinden sonuç doğurması, yani üyeliğin hiçbir işleme gerek kalmaksızın düşmüş sayılması hukuken mümkün değildir.
Bu nedenle, üyelik sıfatları devam eden üyelerin 55 inci madde hükmüne uygun bir şekilde meclis toplantılarına davet edilmeleri gerekirken, bunların yerine yedek üyelerin davet edilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı anlaşıldığından, usule uygun toplanılmadan alınan … Belediye Meclisinin 7.4.2003 günlü ve 3/1 ile 3/2 sayılı, 29.4.2003 günlü ve 4 sayılı, 6.5.2003 günlü ve 5 sayılı, 4.6.2003 günlü ve 6 sayılı, 18.6.2003 günlü ve 7 sayılı kararlarının iptaline ve dosyanın Danıştay Başkanlığına sunulmasına 13.10.2003 gününde oybirliğiyle karar verildi.