11. Daire 2003/755 E. , 2003/4283 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONBİRİNCİ DAİRE
Esas No : 2003/755
Karar No : 2003/4283
Kanun Yararına Temyiz Eden : Danıştay Başsavcılığı - ANKARA
Davacı : …
Davalı : …
İsteğin Özeti : Cezaevi katibi olarak 5.dereceli kadroda bulunan ancak, kazanılmış hak aylığını 4.dereceden alan davacının, %56 oranından ödenen adalet hizmetleri tazminatının %75 oranında ödenmesi talebiyle yaptığı başvurusunun reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan dava sonunda; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 570 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile değişik "Zam ve Tazminatlar" başlıklı ek maddesinin "Tazminatlar" bölümünde, bu tazminatların, görevin önemi, sorumluluk ve niteliği, görev yerinin özelliği, hizmet süresi, kadro unvanı ve derecesi ve eğitim seviyesi gibi hususların gözönüne alınarak bu kanunda belirtilen en yüksek Devlet memuru aylığının (ek gösterge dahil) brüt tutarı üzerinden kanundaki nispetleri aşmamak üzere ödeme yapılacağının hükme bağlandığı, 98/10548 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının "F - Adalet Hizmetleri Tazminatı" bölümünün (a/1) sırasında, zabıt katipleri alt başlığında; 1., 2., 3. derecede aylık alanların %100, 4. derecede aylık alanların % 75, 5-9. derecede aylık alanların %56, diğer dereceden aylık alanların %54 oranında Adalet Hizmetleri Tazminatından yararlanacaklarının belirtildiği, dosyanın incelenmesinden, davacının 5.dereceli cezaevi katibi kadrosunda 4.dereceden aylık aldığı, kendisine % 56 oranından adalet hizmetleri tazminatı ödendiğinin anlaşıldığı, dolayısıyla, % 75 oranında Adalet Hizmetleri Tazminatından yararlanmak için 4. dereceden aylık alma koşulunun bulunduğu, kadro şartının aranmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, 10.5.1999 tarihinden sonraki döneme ilişkin tazminat farklarının idareye başvurduğu 9.7.1999 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine, 10.5.1999 tarihinden önceki döneme ilişkin parasal hak isteminin ise süre aşımı nedeniyle reddine dair … İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararı temyiz incelemesinden geçmeyerek kesinleşmiştir. Danıştay Başsavcılığınca; Diyarbakır İdare Mahkemesi kararının iptale ilişkin kısmının yürürlükteki hukuka aykırı bulunduğu iddiasıyla temyizen kanun yararına bozulması istenilmektedir.
Danıştay Tetkik Hakimi : …
Düşüncesi : Dosyanın incelenmesinden; davacının Adalet Bakanlığına bağlı … Cezaevinde cezaevi katibi ünvanı ile görevli yaptığı ve 190 sayılı KHK ve eki cetvellerde, Adalet Bakanlığına ait cezaevi katipliği için 5 ve daha aşağı derecede kadrolar tahsis edildiği, 1 ile 4. dereceli kadrolarda cezaevi katipliği kadro unvanının yer almadığı anlaşıldığından, anılan düzenleme uyarınca, davacının yararlanması gereken özel hizmet tazminatı oranının anılan Bakanlar Kurulu Kararına ekli lll sayılı Cetvelin F- Adalet Hizmetleri Tazminatı- a/1 maddesi son fıkrasında sayılan "Diğerlerinden" ibareli kısmından faydalandırılması gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, davalı idare işleminde hukuka aykırılık bulunmadığından, … İdare Mahkemesi kararının kanun yararına bozulması isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Onbirinci Dairesince, … İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:... sayılı kararının, Danıştay Başsavcılığınca Kanun yararına temyiz edilerek bozulmasına ilişkin istem incelenerek Danıştay Tetkik Hakimi …'ın açıklamaları dinlenildikten sonra işin gereği görüşüldü:
657 sayılı Kanunun Mülga 213 üncü maddesinden sonra gelen Zam ve Tazminatlar başlıklı ek maddesinde, görevin önemi, sorumluluk ve niteliği, görev yerininin özelliği, hizmet süresi, kadro unvanı ve derecesi gibi ölçütler gözönüne alınarak Bakanlar Kurulu kararı ile zam ve tazminatların belirlenmesi öngörülmüştür.
4.2.1998 gün 23248 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ve 1999 yılında da yürürlükte bulunan 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve aynı Kanunun Ek geçici 9 uncu maddesi kapsamına giren kurumlardan aylık alanlara 1.1.1998 tarihinden itibaren ne miktarda zam ve tazminat verileceğine ilişkin 19.1.1998 gün ve 98/10548 sayılı kararın 9. maddesinde "2182 sayılı Kanun ile 457 ve 458 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamelerle bir derece verilenlere; üst derecelerde boş kadro bulunmaması nedeniyle derece yükselmesi yapamayan ve kazanılmış hak aylıkları 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun değişik 37 ve 67 ncı maddeleri uyarınca bir üst dereceye yükseltilenlere; diğer Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerle getirilen intibak hükümleri gereğince üst derecelere yükselen memurların İş Güçlüğü, İş Riski, Temininde Güçlük ve mali sorumluluk zammı ile Özel Hizmet tazminatları, yükselinen derecede bulundukları kurumda aynı ünvanlı memurlar için öngörülen puan ve oranlar esas alınarak ödenir. Yükseldikleri derecede 190 sayılı KHK'ye ekli Kurumlarına ait cetvellerde kendileri ile aynı ünvanı taşıyan kadro ünvanı yoksa önceki zam ve tazminatların ödenmesine devam olunur." hükmüne yer verilmiştir.
Anılan madde kuralından yararlanabilmek için ilgililerin bulundukları kurumda yükseltildikleri derecede aynı unvanlı memurlar için özel hizmet tazminatı öngörülmüş olması gerektiği açık olup, bu kararın eki Diğer Tazminatlar başlıklı III sayılı cetvelin (F) Adalet Hizmetleri Tazminatı bölümünün a/1 fıkrasında belli kadro unvanları için kadroya atanmış olma şartının yer almadığı, anılan fıkranın son bendinde ise;
"Diğerlerinden (yukarıdaki sıradan faydalanmayanlardan):
1-4 üncü derece kadrolara atanmış olanlar'a100 puan,
5-9 uncu dereceli kadrolardan aylık alanlara 56 puan,
Diğer derecelerden aylık alanlara 54 puan,
Adalet Hizmetleri Tazminatı ödeneceği öngörülmüştür.
Görüldüğü üzere, Bakanlar Kurulu, bazı kadro unvanları (uzman, şef, programcı, çözümleyici, zabıt katipleri) için kadroya atanmış olma şartı aramamış, belirlenen derecelerden aylık alma koşulunu yeterli bulmuştur.
Öte yandan, yukarıdaki sıralardan faydalanmayanlardan; 1.-4. derece kadroya atanmış olanlara 100, 5.-9. dereceli kadrolardan aylık alanlara 56 puan Adalet Hizmetleri Tazminatı ödeneceği öngörülerek, sayılanlar arasında yer almayan kadro unvanları için ise ikili bir düzenleme getirmiştir.
Olayda, … Nolu Cezaevinde 5. derece kadroda 4. dereceden aylık alan ve cezaevi katibi olarak görev yapan davacının, adalet hizmetleri tazminatının %75 oranında ödenmesi için yapmış bulunduğu başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali ve ödenmeyen tazminat farklarının ödenmesi istemiyle açılan davada, davacının Adalet Bakanlığına bağlı … Cezaevinde cezaevi katibi ünvanı ile görevli yaptığı, 190 sayılı KHK ve eki cetvellerde, Adalet Bakanlığına ait cezaevi katipliği için 5 ve daha aşağı derecede kadrolar tahsis edildiği, 1 ile 4. dereceli kadrolarda cezaevi katipliği kadro unvanının yer almadığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda 5. dereceli cezaevi katipliği kadrosunda bulunan ve 4. dereceden maaş alan davacının, "cezaevi katibi" kadro ünvanının 98/10548 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının "Diğer Tazminatlar - lll Sayılı Cetvel - F Adalet Hizmetleri Tazminatı " bölümünde sayılmaması nedeniyle anılan bölümün a-1. fıkrasının son bendinde bulunan ve "Diğerlerinden" ibareli kısımda yer alan 5 ve 9 dereceli kadrolara atanmış olma şartının uygulanarak % 56 oranındaki tazminattan yararlanması gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle Danıştay Başsavcılığının temyiz isteminin kabulü ile … İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 51. maddesi hükmü uyarınca kanun yararına ve hükmün hukuki sonuçlarına etkili olmamak koşulu ile bozulmasına, kararın birer örneğinin Danıştay Başsavcılığı'na, Adalet Bakanlığı'na ve ilgili idare olan … Valiliği'ne gönderilmesine ve Resmi Gazete'de yayımlanmasına, 22.10.2003 tarihinde oybirliği ile karar verildi.