8. Daire 2004/628 E. , 2004/3527 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No: 2004/628
Karar No: 2004/3527
Temyiz İsteminde Bulunan : … Kaymakamlığı
Karşı Taraf : …
Vekili : …
İstemin Özeti : Davacının … İli, … İlçesi … Köyü sınırları içinde … ve … mevkilerinde olup, köy halkından 13 kişiden kiralanan alanda kum ocağı işletilmek üzere ruhsat verilmesine ilişkin başvurusunun reddine ilişkin … İlçe İdare Kurulunun 30.09.2003 gün ve … sayılı kararının iptali istemiyle açılan davada; dava dosyasında yer alan bilgi ve belgeler ile Mahkemelerince yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapora göre, bilirkişi raporunda 1 numara ile gösterilen II. sınıf sulu tarım arazisi niteliğinde olan sahaya kum ocağı ruhsatı verilmemesinde hukuka aykırılık bulunmadığı, ancak bilirkişi raporunda 2 numara ile gösterilen ve tarım arazisi özelliği kalmayıp Kızılırmak yatağı dışında kalan sahaya ilişkin olarak kum ocağı ruhsatı verilmemesi işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin 2 numaralı sahaya kum ocağı ruhsatı verilmemesine ilişkin kısmının iptaline, 1 numaralı sahaya kum ocağı ruhsatı verilmemesine ilişkin kısmına yönelik davanın reddine karar veren … İdare Mahkemesinin … gün ve E…., K:… sayılı kararının; davalı idare tarafından iptale ilişkin kısmının; dava konusu yerlerin zilyetlikle iktisap edilebilecek yerlerden olmadığı, ırmak yatağı olduğu öne sürülerek, 2577 sayılı Yasanın 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istemidir.
Savunmanın Özeti : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hakimi ... 'ın Düşüncesi : İstemin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı … 'in Düşüncesi : Davacının kum ocağı işletmek amacı ile Kaymakamlığa yaptığı başvurunun ilçe idare kurulu kararı ile reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada, bilirkişi raporuna dayalı olarak taşkın havzası olarak belirlenen alana yönelik davanın kısmen kabulü yolundaki İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
178 sayılı Maliye Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun Hükmünde Kararnamenin 13.maddesini değiştiren 543 sayılı K.H.K.nin 6.maddesinde, Devletin özel mülkiyetindeki taşınmaz malların satışı kiraya verilmesi, trampası ve mülkiyetin gayri ayni hak tesisi, Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerin gerekli görülen hallerde kiraya verilmesi mülkiyetin gayri aynı hak tesisi, ormanlar ve devletin hüküm ve tasarru'fu altındaki diğer yerler ile Devletin özel mülkiyetindeki yerlerde bulunan su ürünleri üretim yerleri, kaynak suları ve taş kum çakıl ve toprak ocaklarının kiraya verilmesi Milli Emlak Genel Müdürlüğünün görevleri arasında sayılmıştır.
Diğer taraftan, taşocakları Tüzüğü işlemin tesis olunduğu sırada yürürlükte bulunmaktadır.
Bu hale göre, sonradan yürürlüğe giren 543 sayılı KHK uyarınca taşocağı işletilebilmesi için hazinenin özel mülkiyetindeki araziler veya Devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğu ileri sürülen yerler için önce Milli Emlak Genel Müdürlüğünden arazinin kiralanması (veya ilişiksizlik belgesinin alınması) bundan sonra anılan Tüzük kuralları uyarınca İl Özel İdaresinden ruhsat alınması gerekmektedir.
Olayda ise, ruhsat başvurusunun ilgilisi olan mercilere iletilmeksizin kaymakamlıkca ruhsat istenilen yerin devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğu gerekçesiyle ilçe idare kurulu kararı ile reddi üzerine davanın açıldığı görülmekte olup, anlatılan hukuksal durum çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken işin esasına girilerek karar verilmesinde hukuka uyarlık bulunmamıştır.
Açıklanan nedenle, temyiz konusu kararın bozulmasının uygun olacağı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü :
Uyuşmazlık; davacının … İli, … İlçesi … Köyü sınırları içinde … ve … mevkilerinde olup, köy halkından 13 kişiden kiralanan alanda kum ocağı işletilmek üzere ruhsat verilmesine ilişkin başvurusunun reddine ilişkin İlçe İdare Kurulunun 30.09.2003 gün ve … sayılı kararının iptali isteminden doğmuştur.
Taşocakları Nizamnamesine göre, Taşocağı ruhsatı için kaymakamlığa başvurulduktan sonra, İlçe İdare Kurullarınca gerekli incelemeler yapılıp sonra dosyanın karar mercii olan İl Daimi Encümenine gönderilmesi ve kesin kararın İl Daimi Encümenince verilmesi gerektiği açık olup, kaymakamlığın bu konuda nihai bir karar verme yetkisi bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle … İdare Mahkemesi kararının bozulmasına, dosyanın yeniden bir karar verilmek üzere anılan Mahkemeye gönderilmesine, 29.09.2004 gününde oybirliği ile karar verildi.