8. Daire 2005/5787 E. , 2006/2248 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No: 2005/5787
Karar No: 2006/2248
Temyiz İsteminde Bulunan : … Üniversitesi Rektörlüğü
Vekili : …
Karşı Taraf : …
İstemin Özeti : … Üniversitesi Orman Fakültesi … Anabilim Dalı araştırma görevlisi olan davacının, doktorasını tamamladığından bahisle mecburi hizmetini nakden ödemesi şartıyla kadro ile ilişiğinin kesilmesine ilişkin … Üniversitesi Rektörlüğünün 4.12.2003 gün ve … sayılı işleminin, Orman Fakültesi Dekanlığının 10.12.2003 gün ve … sayılı ve 4.12.2003 gün ve … sayılı işlemlerin iptali ve ilişiğinin kesildiği 4.12.2003 tarihinden itibaren özlük haklarının yasal faiziyle birlikte tazmini istemiyle açılan davada; davacının 1996 yılında lisansüstü eğitim yapmak amacıyla Amerika Birleşik Devletlerinde görevlendirildiği, görev süresinin uzatılmaması nedeniyle müstafi sayılması işleminin iptali istemiyle dava açtığı ve bu işlemin Mahkemelerince iptali üzerine davacının tekrar göreve başlatıldığı, ancak müstafi sayıldığı dönemden önceki gibi 2547 sayılı Yasanın 33. maddesi uyarınca görevlendirilmesi gerekirken 50/d maddesi uyarınca görevlendirilmesinin yapıldığı, görev süresinin uzatıldığı 12.6.2003 tarihinden önce 13.12.2001 tarihinde doktorasını tamamladığı yani doktorasını tamamladığı halde görev süresi uzatıldığından bu haliyle yurtdışı eğitiminden doğan mecburi hizmetini nakden ödemesi koşuluyla kadroyla ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline ve davacının ilişiğinin kesildiği 4.12.2003 tarihinden itibaren ödenmeyen maaş ve özlük haklarının dava tarihinden itibaren hesaplanarak yasal faiziyle tazminine karar veren ... İdare Mahkemesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının; davacının 2547 sayılı Yasanın 50/d maddesi uyarınca 6.8.2002 tarihinde yapılan atamasına hiç bir itirazda bulunmadığı öne sürülerek, 2577 sayılı Yasanın 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istemidir.
Savunmanın Özeti : Savunma verilmemiştir.
Danıştay Tetkik Hakimi … 'in Düşüncesi : İstemin reddi gerekeceği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı …'nin Düşüncesi : İdare ve vergi mahkemelerince verilen kararların temyizen incelenerek bozulabilmesi için, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49 uncu maddesinin birinci fıkrasında belirtilen nedenlerin bulunması gerekmektedir.
Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, söz konusu maddede yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından, istemin reddi ile temyiz edilen Mahkeme kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü:
Uyuşmazlık; davacının doktorasını tamamladığı nedeniyle, yurtdışı eğitiminden doğan mecburi hizmetini nakden ödemesi şartıyla kadro ile ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemlerden doğmuştur.
2547 sayılı Yükseköğretim Yasasının 33. maddesinin (a) bendinde, lisansüstü eğitim-öğretim için yurt dışına gönderilecek araştırma görevlileri ile ilk defa bu amaçla bu göreve atanacaklarda aranacak nitelikler ve diğer hususların Yükseköğretim Kurulunca tespit edileceği belirtilmiş ve Yükseköğretim Yürütme Kurulunca alınan kararla bu konuya ilişkin esaslar belirlenmiş, "Öğretim elemanı yetiştirme" başlıklı 35. maddesinde Yükseköğretim Kurumlarının; kendilerinin ve yeni kurulmuş ve kurulacak diğer yükseköğretim kurumlarının ihtiyacı için yurt içinde ve dışında kalkınma planı ilke ve hedeflerine ve Yükseköğretim Kurulunun belirteceği ihtiyaca ve esaslara göre öğretim elemanı yetiştirecekleri, öğretim elemanı yetiştirilmesi amacıyla üniversitelerin araştırma görevlisi kadrolarının, araştırma veya doktora çalışmaları yaptırmak üzere başka bir üniversiteye, Yükseköğretim Kurulunca geçici olarak tahsis edilebileceği, bu şekilde doktora veya tıpta uzmanlık veya sanatta yeterlik payesi alanların, bu eğitimin sonunda kadrolarıyla birlikte kendi üniversitelerine dönecekleri, yurt içi veya yurt dışında yetiştirilen öğretim elemanlarının, genel hükümlere göre bağlı oldukları yükseköğretim kurumlarında mecburi hizmetlerini yerine getirmek zorunda oldukları, bu yükümlülüğü yerine getirmeyenlere, yükseköğretim kurumlarında görev verilmeyeceği, özel kanunlarla getirilen mecburi hizmet çalışmalarının bu hüküm dışında olduğu ifade edilmiştir.
2547 sayılı Yasanın, Lisans Üstü Öğretim başlıklı 50. maddesinin (d) bendinde ise, lisans üstü öğretim yapan öğrencilerin, kendilerine tahsis edilebilecek burslardan yararlanabilecekleri gibi, her defasında bir yıl için olmak üzere öğretim yardımcılığı kadrolarından birine de atanabilecekleri öngörülmüştür.
Dosyanın incelenmesinden, davacının 1996 yılında lisansüstü eğitim yapmak üzere Amerikan Birleşik Devletlerinde görevlendirildiği, yurtdışında doktora unvanını alamadığı, 2000 yılında yurda döndüğü ve … Üniversitesinde doktorasını 13.12.2001 tarihinde tamamladığı, yurtdışı görev süresiyle ilgili olarak davalı idarece müstafi sayıldığı, ancak bu işlemin dava konusu edilmesi üzerine idare mahkemesince iptal edildiği, yargı kararı uyarınca davacının 2547 sayılı Yasının 50/d maddesi uyarınca 22.08.2002 tarihinde 1 yıllık süre ile atanmasının yapıldığı, davacının bu atama işlemine herhangi bir itirazının olmadığı, iptali yönüne gitmediği, 22.08.2003 tarihinde 1 yıl süreyle anılan atamanın yenilendiği, ancak davalı idarenin davacının doktorasını tamamlamış olması nedeniyle 2547 sayılı Yasanın 50/d maddesinden yararlanamayacağını farketmesi üzerine yurtdışındaki eğitiminden doğan mecburi hizmetini nakden ödemesi koşuluyla dava konusu işlemlerle ilişiğinin kesildiği anlaşılmıştır.
Yurtdışında yaptığı yüksek lisans çalışmasında başarılı olamadığı açık olan davacı, yasal düzenlemeler uyarınca kefalet senedi hükümlerinde belirlenen yurtdışı borcunu nakden ödemekle yükümlü bulunmakta olup, bu borcun çalışarak ödenebilmesi olanağı bulunmadığı gibi konuyla ilgili Af Yasası hükmünde olan 4584 sayılı Yasada da bu yönde bir hüküm bulunmadığı açıktır.
Her ne kadar, İdare Mahkemesince, davalı idarece davacının 22.08.2002 tarihinden önce doktorasını tamamladığı hususunun davalı idarece bilindiği, davacının müstafi sayılması işleminin Mahkemelerince iptal edildiği gerekçesiyle hüküm kurulmuş ise de; davalı idarenin hatalı işlemini geri alabileceği gibi, yurtdışı eğitimde başarısız olan davacının bu eğitimden doğan borcunu nakden ödemesi gerekmektedir.
Bu durumda, davalı idarece yapılmış işlemde hukuka ve yasal düzenlemelere aykırılık olmadığından, iptali yönünde verilen kararda hukuki isabet bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, ... İdare Mahkemesi kararının bozulmasına, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine 29.05.2006 gününde oybirliği ile karar verildi.