7. Daire 2006/57 E. , 2007/733 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2006/57
Karar No : 2007/733
Temyiz İsteminde Bulunan: Başbakanlık Gümrük Müsteşarlığı adına …
Karşı Taraf : ... Elektronik Bilgi İşlem Sistemleri Sanayi ve Dış Ticaret Anonim Şirketi
Vekili : Av. ...
İstemin Özeti : Davacı Şirket adına tescilli 14.1.2005 gün ve … sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşyanın kıymetinin, 7.1.2005 tarih ve … numaralı faturanın beyannameye eklenmemesi nedeniyle noksan beyan edildiği yolundaki davacı Şirket başvurusu üzerine tahakkuk ettirilen katma değer vergisinin üç katı tutarında hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine ilişkin işlemi; 4458 sayılı Gümrük Kanununun 234'üncü maddesine göre, ceza kesilebilmesi için, maddede sözü edilen farklılıkların İdarenin yaptığı muayene, denetleme veya kontrol sonucunda tespit edilmesi gerektiği; oysa, olayda, İdarenin herhangi bir tespiti olmadan, davacı Şirket tarafından, 25.1.2005 günlü dilekçe ile İdareye başvurularak düzeltme yapılmasının istenildiği; dolayısıyla, ceza kesilmesi koşulunun oluşmadığı gerekçesiyle iptal eden ... Vergi Mahkemesinin ...gün ve E:...; K:...sayılı kararının; davacı Şirket beyanının onaylanmak suretiyle sistem tarafından kırmızı hatta yönlendirildiğinden tesis edilen işlemin yerinde olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti: Savunma verilmemiştir.
Tetkik Hakimi ...'ın Düşüncesi: Dosyanın incelenmesinden, davacı Şirket tarafından, ithale ilişkin ikinci faturanın mevcut olduğu halde sehven beyan edilmediği yolundaki bildirimin, beyanname kapsamında bildirilen eşyaların kırmızı hatta sevkinden sonra yapıldığı dosyadaki belge ve bilgilerin incelenmesinden anlaşılmıştır.
Olayda; eşyanın kıymetinin noksan beyan edildiği yolundaki bildirimin, eşyanın muayene ve belgelerin incelemesine geçildikten sonra yapılmış olması karşısında, davalı İdarece, davacının düzeltme talebinin kabul edilmemesinde ve para cezası kararı alınmasında, hukuka aykırılık bulunmadığından; işlemi iptal eden mahkeme kararında isabet görülmemiştir.,
Bu nedenle, temyiz isteminin kabulü ile kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı ...'ın Düşüncesi: İdare ve vergi mahkemelerince verilen kararların temyizen incelenerek bozulabilmesi için, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49'uncu maddesinin 1'inci fıkrasında belirtilen nedenlerin bulunması gerekmektedir.
Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, söz konusu maddede yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından, istemin reddi ile temyiz edilen mahkeme kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Yedinci Dairesince işin gereği görüşüldü:
Temyiz başvurusu; ithal edilen eşyanın gümrük vergisine esas kıymetinin 7.1.2005 tarih ve … numaralı faturanın beyannameye eklenmemesi nedeniyle noksan beyan edildiğinin, beyanname tescil olunarak eşyanın muayeneye sevkinden sonra, davacı tarafından gümrük idaresine bildirilmesi üzerine, hesaplanan katma değer vergisi farkı üzerinden, 4458 sayılı Gümrük Kanununun 234'üncü maddesinin 1'inci fıkrasının (b) bendi uyarınca üç kat olarak hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemi iptal eden vergi mahkemesi kararının bozulması istemine ilişkindir.
4458 sayılı Gümrük Kanununun 234'üncü maddesinin 1'inci fıkrasının (b) bendinde; kıymeti üzerinden gümrük vergisine tabi eşyanın beyan edilen kıymetinin, muayene ve denetleme sonucunda bu Kanunun 23 ila 31'inci maddelerinde yer alan hükümler çerçevesinde belirlenen kıymete göre noksan bulunduğu takdirde, bu noksanlığa ait gümrük vergisinden başka bu vergi farkının üç katı para cezası alınacağı; 63'üncü maddesinde; beyannamelerin tescilden sonra düzeltilemeyeceği; ancak, beyan sahibinin talebi üzerine, tescilden sonra da, eşyanın cins, nevi ve niteliği ile marka ve numaraları dışında beyannamede yer alan ağırlık, adet, ölçü yahut kıymet yönlerinden bir veya daha fazla bilginin düzeltilmesine gümrük idarelerince izin verileceği; bu düzeltmelerin, idare amirinin izni ile yapılacağı ve beyanda bulunan ile birlikte imzalanarak resmi mühürle mühürleneceği; ancak; beyan sahibine eşyanın muayene edileceğinin bildirilmesinden; söz konusu bilgilerin yanlış olduğunun tespit edilmesinden ve 73'üncü madde hükümleri saklı kalmak üzere, eşyanın teslim edilmesinden sonra beyannamede düzeltme yapılmasına izin verilmeyeceği; 65'inci maddesinin 1'inci fıkrasında da, Gümrük İdarelerinin, beyanın doğruluğunu araştırmak üzere; beyanname ile ilgili ve beyannameye ekli belgeleri kontrol edebilecekleri ve beyannamenin içerdiği bilgilerin doğruluğunu araştırmak amacı ile beyan sahibinden diğer belgeleri de vermesini isteyebilecekleri, eşyayı muayene edebilecekleri ve ayrıntılı muayene ve tahlil amacıyla numune alabilecekleri belirtilmiştir.
Diğer taraftan; Gümrük Yönetmeliğinin 179'uncu maddesinde de beyanın kontrolüne ilişkin hükümlere yer verilmiş; üçüncü fıkrasında da, beyanın kontrolü amacıyla beyannamenin kabulünden sonra bilgisayar sistemi tarafından risk kriterlerine göre muayene türü ve görevli muayene memurunun otomatik olarak belirleneceği, muayenenin türünün kırmızı, sarı, mavi, yeşil hat kriterlerine göre belirleneceği; kırmızı hattın eşyanın fiziki muayenesi ile belge kontrolünün de yapıldığı hat olduğu hükmüne yer verilmiştir.
Yukarıda anılan hükümler, kıymeti üzerinden gümrük vergisine tabi eşyanın beyan edilen kıymetinin, muayene ve denetleme sonucunda noksan bulunması durumunda, bu noksanlığa ait gümrük vergisinden başka, bu vergi farkının üç katı para cezası alınacağı yolundadır. Noksan kıymet beyanlarında gümrük para cezası alınması, noksanlığın muayene ve denetleme sonucu tespit edilmiş olmasına bağlı bulunmaktadır. Bunun sebebi, gümrük idaresinin muayene ve denetim yetkisini kullanmasına gerek olmaksızın, mükelleflerin, kendi serbest iradeleri ile bildirecekleri noksanlıklar dolayısıyla cezaya muhatap olmamalarının temini; bir başka yönden de, bu tür noksanlıkları kendiliklerinden bildirmeleri konusunda mükelleflerin özendirilmeleridir. Ancak mükellefe ceza uygulanmaması için, mükellefin, noksan kıymet beyanında bulunduğunu, beyanın kontrol için muayeneye sevkinden önce bildirmesi gerekmektedir.Gümrük idaresince muayene ve denetim yapılmamakla birlikte, beyannamenin tescil edilip muayene türünün belirlenmesinden sonra, beyanname kapsamındaki eşyaların gümrükten çekilmesinden önce verilecek olan dilekçe ile bu olanaktan yararlanmak olanaksızdır. Beyannamenin kontrole sevkinden sonra, İdarece beyanname, sevk kriterine göre inceleneceğinden, bu aşamadan sonra iyiniyet kurallarına dayanarak bir hak da iddia edilemez. Çünkü bu aşamada İdare bilgisayar sistemi tarafından otomatik olarak seçilen hat kriterine göre beyanname ve eklerini kontrol etmeye başlamış, beyanın doğru olup olmadığının saptanması mümkün hale gelmiştir.
Olayda; eşyanın kıymetinin noksan beyan edildiği yolundaki bildirimin, Gümrük İdaresince muayene ve denetim sonucu herhangi bir tespit yapılmadan önce davacı Şirket tarafından verilen ve beyannamede düzeltme yapılması isteğini içeren dilekçe ile yapılmasına karşın, söz konusu bildirimin, beyanname kapsamında bildirilen eşyaların kırmızı hatta sevkinden sonra yapıldığı dosyadaki belge ve bilgilerin incelenmesinden anlaşılmıştır. Dolayısıyla, davalı İdarece, davacının beyannamesinin düzeltilmesi yolundaki isteğinin, kabul edilmemesinde ve para cezası kararı alınmasında, açıklanan hukuki duruma aykırılık bulunmadığından; işlemi iptal eden temyize konu kararda isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenle, temyiz isteminin kabulüne, mahkeme kararının bozulmasına, bozma kararı üzerine Mahkemece yeniden verilecek kararla birlikte yargılama giderleri de hüküm altına alınacağından, bu hususta ayrıca hüküm tesisine gerek bulunmadığına, 27.2.2007 gününde oybirliği ile karar verildi.