3. Daire 2007/1148 E. , 2009/3020 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2007/1148
Karar No: 2009/3020
Temyiz Eden :Vergi Dairesi Müdürlüğü-KARESİ
Karşı Taraf : …
İstemin Özeti : Tuz imalatı ve ticareti yapan ve 2002 yılı işlemleri incelenen davacı şirket adına, motorin giderlerinin fazla gösterilmesi ve 2001 yılından devreden yatırım indirimi tutarının 2001 yılı için düzenlenen inceleme raporunda hesaplanan tutardan yüksek beyan edilmesi suretiyle dönem kazancının noksan beyanı nedeniyle re'sen salınan kurumlar vergisi ile verginin bir katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezasına karşı, vergi ve ceza ihbarnamesinin tebliğinden önce açılan davada; yazılı bildirimin amacının ilgilileri işlemden haberdar etmek ve dava açmalarına olanak sağlamak olduğu gözönünde bulundurulduğunda, adına düzenlenen inceleme raporunda belirlenen tutarda vergi salınacağı ve ceza kesileceğini tarhiyat öncesi uzlaşma toplantısında uzlaşmaya varılamaması nedeniyle öğrenen davacının kendisine ihbarname düzenlenip tebliğ edilmeden açtığı davanın incelenmesine yasal bir engel bulunmadığından, davalı idarenin aksi yoldaki iddiasına itibar edilemeyeceği, düzenlenen inceleme raporunda davacının ... adlı yükümlü tarafından düzenlenen motorin faturalarını gider kayıtlarına aldığının saptanması üzerine yapılan incelemede faturaların ... tarafından da hasılat kayıtlarında gösterildiğinin tespit edildiği, şirketin akaryakıt kullanımına ilişkin olarak hazırlanan belgede jeneratörün bir saatte 54 litre, günde ortalama 5 saat çalıştığında 250 litre, ayda 26 gün çalışma esasına göre 6.500 litre motorin tükettiği, işletme aktifine kayıtlı kamyonet, kamyon, kepçe, panelvan, forklift ve traktörde aylık motorin sarfiyatının 1.500-2000 litre olduğu belirtildiğinden, davacı şirketin pazarlama-satış-dağıtım giderlerine kaydettiği motorin tutarının doğru olduğunun kabulu gerektiği, ancak ... 'dan alınıp genel üretim giderlerine kaydedilen motorinin bir kısmının kabul edilemeyeceği sonucuna varılarak aylık motorin tüketiminin jeneratör için 6.600 litre, diğer iktisadi kıymetler için 1.100 litreden oluşan toplam 7.700 litre olduğu kabul edilerek yapılan hesaplama sonucu belirlenen 6.291.942.585 liranın gider kaydedilemeyeceği, öte yandan, 2001 yılı için düzenlenen inceleme raporunda 2002 yılına devreden yatırım indirimi tutarı 5.607.360.352 lira olarak saptandığı halde davacı tarafından bu tutarın 11.365.476.086 lira olarak hesaplanması ve bu tutarın yeniden değerlemeye tabi tutulması suretiyle 9.155.404.016 lira dönem kazancın haksız mahsup edildiği ileri sürülerek hesaplanan matrah farkı üzerinden tarhiyat yapıldığının anlaşıldığı, davacının gider kayıtlarına aldığı motorin faturalarının düzenleyicisi ... tarafından hasılat kayıtlarına alınmış olması ve davalı idarece sarfedilen elektriğin durumuna göre jeneratörün devreye girdiği ve tüketilen motorin miktarının değişken olduğu gözönünde bulundurulmadan işletmede kullanılan taşıtların kayıtlara alınan miktarda motorin sarfetmediği yolunda bir tespite dayanılmadan jeneratör için aylık 6600 litre, araçlar için 1.100 litre motorin tüketildiği kabul edilerek belirlenen matrah farkının hukuka uygun görülmediği, öte yandan 2002 yılında dönem kazancından fazla mahsup edildiği sonucuna varılan 2002 yılına devreden yatırım indirimi tutarı 2001 yılı için düzenlenen inceleme raporuna dayandığından ve 2001 yılı için davacı adına yapılmış bir tarhiyat bulunmadığından 2002 yılı için yapılan tarhiyata esas matrah farkının hukuka uygun olup olmadığının tespiti bakımından bu raporda yer verilen saptamaların incelenmesi gerektiği, sözü edilen inceleme raporunda davacı şirketin 3750 litre motorini yersiz gider kaydettiği ileri sürülerek matrah farkı hesaplanmış ise de; sahte olduğu yolunda bir tespit bulunmayan faturaların davacı şirket tarafından gider kayıtlarına alınmasında hukuka aykırılık görülmediğinden hesaplanan farkın terkini gerektiği, ancak 2000 yılına ilişkin elektrik tüketim faturasının 2001 yılında gider kaydedilmesi hukuka aykırı olduğundan hesaplanan 3.450.720.240 liranın 2001 yılı kazancına ilavesinin uygun bulunduğu, bu durumda 2002 yılına devreden yatırım indirimi tutarı 8.479.729.929 lira olup, davacının bu tutarı fazla göstermesi nedeniyle hesaplanan fark 4.588.336.388 lira hesaplandığından, bu tutar üzerinden yapılan vergilendirmenin hukuka uygun görüldüğü gerekçesiyle tarhiyatı matrahı azaltarak değiştiren … Vergi Mahkemesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının; tarhiyata ilişkin ihbarnamelerin tebliğinden önce açılan davanın incelenemeyeceği, işletmede tüketilen motorin miktarı, davacı şirket tarafından sunulan belgelere göre hesaplandığından, motorin gideri yönünden belirlenen matrah farkında ve inceleme raporu uyarınca yapılan tarhiyatta kanuna aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek bozulması istenmiştir.
Savunmanın Özeti : Savunma verilmemiştir.
Tetkik Hakimi : …
Düşüncesi : Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar Vergi Mahkemesi kararının bozulmasını sağlayacak durumda bulunmadığından, temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
Savcı : …
Düşüncesi : İdare ve vergi mahkemelerince verilen kararların temyizen incelenerek bozulabilmesi için, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49'uncu maddesinin birinci fıkrasında belirtilen nedenlerin bulunması gerekmektedir.
Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, söz konusu maddede yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından, istemin reddi ile temyiz edilen Mahkeme kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Üçüncü Dairesince işin gereği görüşülüp düşünüldü:
Temyize konu yapılan vergi mahkemesi kararının yersiz motorin gideri kaydı nedeniyle hesaplanan farka isabet eden vergi ve cezanın kaldırılmasına ilişkin hüküm fıkrası aynı hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca Dairemizce de uygun görülmüştür.
Tarhiyatın dayanağı 24.4.2006 gün ve 1089/26 sayılı inceleme raporunda davacı şirketin 2002 yılı için verdiği kurumlar vergisi beyannamesinde 2001 yılından devreden yatırım indirimi tutarını, şirketin 2001 yılı işlemlerinin incelenmesi sonucu düzenlenen 24.4.2006 gün ve 2006/1089/24 sayılı inceleme raporunda saptanan 5.607.360.352 lira olarak esas alması gerekirken 11.365.476.080 lira olarak esas alıp, 2002 yılı kurum kazancından mahsup edilen yatırım indirimi tutarını 9.155.404.016 lira fazla göstermesi nedeniyle bu tutarın dönem kazancına ilave edildiği anlaşılmaktadır.
Vergi mahkemesince davacı şirket adına 2001 yılı için düzenlenen inceleme raporu uyarınca tarhiyat yapılmaması ve 2002 yılına ilişkin tarhiyatın 2001 yılından devreden yatırım indirimi tutarına bağlı olduğundan bu rapordaki tespitler irdelenerek karar verilmiş ise de; 2001 yılına ilişkin işlemlerin incelenmesi sonucu düzenlenen raporda yer verilen tespitler esas alınarak belirlenen matrah farklarının, vergi tarhedilmesi sonucunu doğurmasa dahi salt devreden yatırım indirimi tutarının miktarını belirlemesi nedeniyle dava konusu yapılması mümkün olup bu tespitlerle hesaplanan farkların hukuka uygun olup olmadığı hakkında ancak bu raporun dava konusu edilmesi halinde karar verilebilir.
Dava dilekçesi ve dosyada bulunan diğer belgelerin incelenmesinden davacı şirket tarafından 2002 yılı için düzenlenen inceleme raporunda önerilen kurumlar vergisi ve vergi ziyaı cezası için tarhiyat öncesi uzlaşma talebinde bulunulduğu ve toplantıda uzlaşmaya varılamaması üzerine tarhiyata karşı dava açıldığı, ancak 2001 yılı için düzenlenen inceleme raporunun dava konusu yapılmadığı anlaşıldığından, vergi mahkemesince dava konusu yapılmayan inceleme raporundaki tespitler irdelenerek 2001 yılı kazancına ilave edilmesi önerilen matrah farkının azaltılması ve 2002 yılına devreden yatırım indiriminin yeniden hesaplanması suretiyle verilen karar hukuka uygun görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin kısmen reddine ve … Vergi Mahkemesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının; yersiz motorin gideri kaydı nedeniyle hesaplanan matrah farkına isabet eden kurumlar vergisi ve vergi ziyaı cezasının kaldırılmasına ilişkin hüküm fıkrasının onanmasına, istemin kısmen kabulü ile vergi mahkemesi kararının 2001 yılından devreden yatırım indirimi tutarının fazla gösterilmesi nedeniyle hesaplanan farka isabet eden vergi ve cezaya ilişkin hüküm fıkrasının bozulmasına, 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca alınması gereken harç dahil olmak üzere yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine 14.10.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.