8. Daire 2008/3011 E. , 2009/4450 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No: 2008/3011
Karar No: 2009/4450
Davacı : …
Vekili : …
Davalı : İçişleri Bakanlığı
Davanın Özeti : Davacının … Meslek Yüksekokulundan ilişiğinin kesilmesine ilişkin 31.12.2007 tarih ve … sayılı Polis Akademisi Başkanlığı işlemi ile işlemin dayanağı Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin Ek-3-I-A maddesinin 1. fıkrasındaki " hematoloji" ibaresinin iptali istemidir.
Savunmanın Özeti : Polislik mesleğinin özelliklerine göre hazırlanan dava konusu Yönetmeliğin mevzuat ve kamu menfaatine uygun olduğu, sağlık raporlarında da davacının polis okulu öğrencisi olamayacağının belirtildiği, davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hakimi … Düşüncesi : Polislik mesleğinin özelliği gereğince oluşturulan düzenlemede hukuka aykırılık bulunmadığından davanın bu kısmının reddi gerektiği, "Akdeniz Anemisi Taşıyıcılığı" hastalık olmadığından, dava konusu işlemin iptali gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı … Düşüncesi : Dava, Polis Meslek Yüksekokulu giriş sınavını kazanarak … Polis Meslek Yüksekokuluna geçici kaydı yapılan davacının "Hematoloji" yönünden sağlık koşullarını taşımadığı gerekçesiyle okuldan ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemle işlemin dayanağı olarak gösterilen Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin Ek-3IA maddesinin birinci fıkrasındaki "hemotoloji" ibaresinin iptali istemiyle açılmıştır.
Polis Meslek Yüksek Okulları Giriş yönetmeliğinin 16. maddesinde; geçici kayıtları yapılan öğrencilerin sağlık raporları incelenmek üzere Sağlık İşleri Daire Başkanlığına gönderilir ve bu başkanlıkça raporunda eksiklik görülen öğrencilerin eksiklikleri tamamlattırılır. Sağlık İşleri Daire Başkanlığı öğrenciyi yeniden muayene edebilir ve sağlık yönetmeliğine göre polis olup olamayacağına vereceği karara göre gereği Yüksekokul Müdürlüğünce yerine getirilir." hükmü ile 17. maddesinde de; "..... Tahkikat ve Sağlık Kurulu raporuna göre 8. maddede belirtilen nitelikleri taşımadıkları anlaşılan adayların dosyaları Yüksek Okul Müdürlüğü tarafından Genel Müdür onayı ile işlemden kaldırılmak üzere Akademi Başkanlığına gönderilir." hükmü yer almıştır.
Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin 9. maddesinde, Polis Meslek Yüksek Okuluna alınacak öğrenci adaylarında Ek-3'de belirtilen Hastalık Branşlarının sınıflandırılmasındaki A dilimi sağlık şartları aranacağı, 10. maddesinde ise, hastanelerde verilen sağlık kurulu raporlarının incelenmesinde, teşhis, bulgular ve verilen kararın yönetmelik hükmüne uygun olması halinde "Öğrenci Olur"yada "Öğrenci Olamaz" şeklinde karar verileceği belirtilmiştir.
Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin Ek: 3 I-A maddesi, "1. Dahili Hastalıklar, başlığı altında; Hematoloji, kardiyoloji, gastroenteroloji, endokrinoloji, nefroloji, immunoloji, romatoloji ve enfeksiyon hastalıkları yönünden tam ve sağlam olacaktır. Herhangi bir operasyon geçirmiş olmayacaktır. Bu sistemlere ait konjenital anomali kronik ve ilerleyeci hastalığı bulunmayacaktır" hükmünü içermektedir.
Dosyanın incelenmesinden, sınavada başarılı olması nedeniyle ... Polis Meslek Yüksek Okuluna geçici kaydı yapılan davacının, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği gereğince sağlık kurulu raporu almak üzere … Hastanesine sevk edildiği, düzenlenen sağlık kurulu raporunun Hemotoloji hanesinde "LBC:Mikrositoz (Talesemi Troit) Hematolojik Patalojisi Yoktur" teşhisi üzerine "Sağlam Polis Meslek Yüksek Okulu öğrencisi olur" kararının verildiği, verilen bu raporun Emniyet Genel Müdürlüğü Sağlık işleri Daire Başkanlığınca incelenerek davacının ... üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesine sevk edildiği, bu hastane tarafından düzenlenen raporda da, hastada "Talesemi Taşıcılığı saptandığı, Talesemi Taşıyıcılığının Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğine aykırı olduğu, ancak adayın yaşantısında bir sınırlama getirecek mahiyette olmadığının belirtilmesi üzerine, Sağlık İşleri Daire Başkanlığınca Sağlık Şartları Yönetmeliğinin Ek: 3 I A maddesine istinaden "Polis Meslek Yüksek Okulu Öğrencisi Olamaz" karar verildiğinden, Polis Meslek Yüksek Okulları Giriş Yönetmeliğinin 17. maddesi gereğince dosyasının işlemden kaldırılarak okuldan ilişiğinin kesilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Davacı tarafından Yönetmelikte hiçbir yan etkisi bulunmayan "Akdeniz Anemisi Taşıyıcılığı"na yer verilmesi ile Anayasal güvence altına alınan temel hak ve özgürlüklerin başında gelen kamu hizmetine girme hakkının engellendiği iddia edilmekte ise de, ülkede güvenlik ve asayişin sağlanması görevini yürütecek olan personelin görevi gereği özel olarak seçilmesi ve yetiştirilmesi bir zorunluluktur.
Bu durumda, yasal dayanağını oluşturan üst hukuk normlarına uygun olan dava konusu düzenlemede ve bu düzenlemeye dayanılarak tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle hukuki dayanağı bulunmayan davanın reddi gerekeceği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince duruşma için önceden belirlenen … gününde, davacı vekili … ve davalı idare temsilcisi …. geldiği görüldükten, tarafların sav ve savunmaları ile Danıştay Savcısının düşüncesi dinlenip, duruşmaya son verildikten ve yapılan ara kararları cevapları alındıktan sonra işin gereği görüşüldü:
Dava, davacının ... Polis Meslek Yüksekokulundan ilişiğinin kesilmesine ilişkin 31.12.2007 tarih ve … sayılı Polis Akademisi Başkanlığı işlemi ile işlemin dayanağı Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin Ek-3-I-A maddesinin 1. fıkrasındaki " hematoloji" ibaresinin iptali istemiyle açılmıştır.
04/08/2003 ve 25189 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin 3. maddesinde; "Bu Yönetmelik 04/06/1937 tarihli ve 3201 sayılı Emniyet Teşkilatı Kanununun 4 üncü maddesi 25/04/2001 tarihli ve 4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanununun 30 uncu maddesi ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır." hükmü yer almaktadır.
Aynı Yönetmeliğin "Polis Meslek Yüksek Okuluna Alınacak Öğrencilerde Aranacak Sağlık Şartları" başlıklı 9. maddesinde; " Polis Meslek Yüksek Okuluna alınacak öğrenci adaylarında, EK-3'de belirtilen Hastalık Branşlarının Sınıflandırılmasındaki A dilimi sağlık şartları aranır. Polis Meslek Yüksek Okulu Müdürlüğünce, aday öğrencilere sağlık kurulu raporları okulun denetim ve gözetiminde tam teşekküllü hastanelerden aldırılır ve Yönetmeliğin 10 uncu maddesi hükümlerine göre işlem yapılır" hükmüne yer verilmiştir.
Yine Yönetmeliğin "Öğrenci Adaylarının Raporlarının Değerlendirilmesi" başlıklı 101/(b) maddesinde ise; "Hastanelerce verilen sağlık kurulu raporlarının incelenmesinde; teşhis, bulgular ve verilen kararın yönetmelik hükümlerine uygun olması halinde "Öğrenci Olur" ya da "Öğrenci Olamaz" şeklinde kesin karar verilir" kuralı; Ek,3- "Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması" başlıklı maddesinin "1-Dahili ve Harici Hastalıklar" fıkrasının A)-1 bendinde; Hematoloji, kardiyoloji, gastroenteroloji, endokrinoloji, nefroloji, immunoloji, romatoloji ve enfeksiyon hastalıkları yönünden tam ve sağlam olacaktır. Herhangi bir operasyon geçirmiş olmayacaktır. Bu sistemlere ait konjenital anomali, kronik ve ilerleyici hastalığı bulunmayacaktır" kuralı yer almaktadır.
Dosyanın incelenmesinden Polis Meslek Yüksekokulları Giriş Sınavında başarılı olarak ... Polis Meslek Yüksekokuluna geçici kayıt yaptıran davacının, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği gereğince, sağlık kurulu raporu almak üzere ... Numune Hastanesine sevk edildiği; düzenlenen sağlık kurulu raporunun Hematoloji hanesinde "LBC:Mikrositoz (Talesemi Troit) Hematolojik Patalojisi Yoktur" teşhisi üzerine "Sağlam Polis Meslek Yüksek Okulu öğrencisi olur" kararının verildiği; verilen bu raporun Emniyet Genel Müdürlüğü Sağlık İşleri Daire Başkanlığınca incelenerek davacının … üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesine sevk edildiği; bu hastane tarafından düzenlenen raporda da, hastada "Talesemi Taşıcılığı saptandığı, Talesemi Taşıyıcılığının Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğine aykırı olduğu, ancak adayın yaşantısında bir sınırlama getirecek mahiyette olmadığının belirtilmesi üzerine, Sağlık İşleri Daire Başkanlığınca Sağlık Şartları Yönetmeliğinin Ek: 3 I A maddesine istinaden "Polis Meslek Yüksek Okulu Öğrencisi Olamaz" kararı verildiğinden, Polis Meslek Yüksek Okulları Giriş Yönetmeliğinin 17. maddesi gereğince
dosyasının işlemden kaldırılarak okuldan ilişiğinin kesilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı, anlaşılmaktadır.
Polislik mesleği, gece-gündüz, ağır şartlarda görev yapılan silahlı bir meslek olup, söz konusu meslek mensuplarının yasal şartlar oluştuğunda silah kullanma zorunlulukları da bulunduğundan, bu meslekte görev yapanlarda, sağlık açısından bazı şartların aranması ve bulunması gerektiği kuşkusuzdur.
Bu durumda, ülkede güvenlik ve asayişin sağlanması görevini yürütecek olan personelin görevi gereği özel olarak seçilmesi ve yetiştirilmesi bir zorunluluk olup, polislik mesleğinin özelliği nedeniyle, polis okulu öğrencilerinde, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin Ek-3-I-A maddesinin 1. fıkrasında sayılan istisnalar dışında "hematoloji" yönünden sağlam olmayanların kabul edilmemesine ilişkin olarak mesleki yönden sınırlama getirilen düzenlemede; hukuka ve hizmetin gereklerine aykırılık görülmemektedir.
Davacının, Polis Meslek Yüksekokulundan ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin iptali istemine gelince;
Davacı tarafından, "talesemi taşıyıcılığı " nın, hastalık olmadığı ve polislik mesleği bakımından sakınca doğurmadığı; öne sürülmüştür.
Dairemizce, bakılan bazı dava dosyalarında çeşitli hastanelerden alınan sağlık raporlarında "talesemi taşıyıcısı" olan ilgililerin Polis Meslek Yüksek Okulu Öğrencisi olamayacağı, bazılarında ise Polis Meslek Yüksek Okulu Öğrencisi olabileceğinin belirtildiği görülmüştür.
Bu nedenle, Sağlık Bakanlığı … Numune Hastanesi tetkik ve raporu ile ... Üniversitesi Tıp Fakültesi Kök Hücre Nakli Konsey Raporu uyarınca "talesemi taşıyıcısı" olduğu belirlenen davacının tanısının;
- Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin Ek-3-I-A maddesinin 1. fıkrasındaki; "hematoloji... hastalığı yönünden tam ve sağlam olacaktır.Herhangi bir operasyon geçirmiş olmayacaktır. Bu sistemlere ait konjenital anomali, kronik ve ilerleyici hastalığı bulunmayacaktır." ibaresi kapsamında mı;
-Bahse konu Ek-3-I-A maddesinin 1.fıkrasında ki,"ancak"ibaresi ile başlayan istisnalar arasında "tedavi edilebilir anemi taşıyıcılığı öğrenciliğe engel değildir " çerçevesinde mi,
- Yoksa Ek-3-I-D maddesinin 1. fıkrasında; "Evre III-IV remisyona girmeyen hematolojik maligniteler, ağır koagülasyon ve hemostaz defektleri, homozigot hemoglobinopatiler ve diğer iyileşme sağlanamayan kan hastalıkları öğrenci adaylığına kabul edilmez......" kuralı getirildiğinden, sayılan istisnalar kapsamında mı;
bulunduğu hususunda bilgi istenilmesi ve belirtilen görüş doğrultusunda davacının "Polis Meslek Yüksek Okulu öğrencisi olup olamayacağı; konusu, 29.04.2009 ve 26.06.2009 tarihli ara kararları ile .. Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Hematoloji Bölümünden ve aynı Üniversite Prenetal Tanı Merkezinden sorulmuştur.
Dairemizin ara kararlarına gelen cevaplardan, "talesemi taşıyıcılarının hiç bir şekilde bir tedavi gereksinimi duymadıkları gibi, bir hastalık belirtisi göstermedikleri; ilerleyen teknoloji ve yeni yöntemler ile herkeste bir çok hastalığın taşıyıcılığının bulunabileceği; bunlardan en kolay tesbit edilenin talesemi taşıyıcılığı olduğu; bu nedenle, Yönetmelikte tam ve sağlam olma şartının sağlam olmak şeklinde değiştirilmesi gerektiği; talasemi taşıyıcılığı bir hastalık olmadığı için "iyileşme sağlanamayan kan hastalıklarından" kabul edilemeyeceği; her hangi bir rahatsızlık oluşturmadığından Emniyet Mensubu olmalarında sakınca bulunmadığı" hususlarının belirtildiği, anlaşılmıştır.
Bu bakımdan, Dairemizde bulunan bazı dava dosyalarında çeşitli hastanelerden alınan sağlık raporlarında "talesemi taşıyıcısı" olan ilgililerin Polis Meslek Yüksek Okulu Öğrencisi olamayacağı, bazılarında ise Polis Meslek Yüksek Okulu Öğrencisi olabileceği yönündeki sağlık raporları ile Dairemizin yukarıda belirtilen ara kararları cevaplarının birlikte değerlendirilmesinden, bir hastalık olmayan ve iyileşme sağlanamayan kan hastalıklarından kabul edilmeyen " talesemi taşıyıcısı " durumunda olan davacının, bu nedenle okulla ilişiğinin kesilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmaktadır.
Açıklanan nedenlerle; Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin Ek-3-I-A maddesinin 1. fıkrasındaki " hematoloji" ibaresinin iptali isteminin reddine, davacının ... Polis Meslek Yüksek Okulu ile ilişiğinin kesilmesine ilişkin dava konusu işlemin iptaline; dava kısmen ret, kısmen iptal ile sonuçlandığından, kararın verildiği tarihte yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ...-TL vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacı vekiline verilmesine; …TL. yargılama giderinin yarısı olan …TL. nin davacı üzerinde bırakılmasına; diğer yarısı olan ...TL. nin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, 03.07.2009 gününde oybirliği ile karar verildi.