5. Daire 2011/2199 E. , 2012/4754 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No: 2011/2199
Karar No: 2012/4754
Temyiz İsteminde Bulunan (Davacı): …
Karşı Taraf: …
İsteğin Özeti: … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Cevabın Özeti: İstemin reddi gerektiği yolundadır.
Danıştay Tetkik Hakimi: …
Düşüncesi: Mahkeme kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı: …
Düşüncesi: … Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığında hukuk müşaviri olarak görev yapan davacıya görev tahsisli olarak tahsis edilen lojmanın sıra tahsisli lojmana dönüştürülmesine ve beş yıl sonunda boşaltılmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davanın reddine karar veren idare mahkemesi kararının bozulması istenilmektedir.
2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu'nun "Kamu Konut Türleri ve Konut Tahsisi" başlıklı 3. maddesinde kamu konutlarının tahsis esasına göre dört gruba ayrıldığı, görev tahsisli konutların Yönetmelik'te belirlenecek makam ve rütbe sahiplerine görevlerinin önemi ve özelliği, yetki ve sorumlulukları gereğince tahsis edilen konutlar olduğu, "Oturma Süreleri" başlıklı 4. maddesinde görevin devamı süresince oturulabileceği, "Konuttan Çıkarma" başlıklı 7. maddesinde görev tahsisli konutlarda oturanların tahsise esas görevin son bulduğu tarihten itibaren iki ay içinde konutlardan çıkmak zorunda oldukları hükme bağlanmıştır.
23.9.1984 tarih ve 18524 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu Konutları Yönetmeliği'nin "Kamu Konutlarının Türleri" başlıklı 5. maddesinde görev tahsisli konutların Yönetmeliğe ekli 2 sayılı cetvelde belirtilenlere, görevlerinin önemi ve özelliği ile yetki ve sorumlulukları gereği tahsis edilen konutlar olduğu hükmüne yer verildikten sonra Ekli 2 sayılı Cetvelde, Bakanlık merkez teşkilatında görev yapan hukuk müşavirleri de görev tahsisli konutların tahsis edileceği temsil özelliği olan kişi, makam ve rütbeler arasında sayılmış, "Kamu Konutu Özelliğini Kazanma" başlıklı 6. maddesinde kamu kurum ve kuruluşlarının yetkili makamlarınca, mevcut konutlarının kamu konut türlerine göre belirlenip, bu amaçta kullanılmak üzere ayrımının yapılması ile bu konutların kamu konutu özelliğini kazanacağı, kamu konutlarının görev unvan gruplarına göre ne miktarda veya hangi oranda tahsis edileceğinin yetkili makamca saptanacağı, 8. maddesinin 1. fıkrasında görev tahsisli konutların, Yönetmeliğe ekli 2 sayılı cetvelde belirtilenlere, cetveldeki sıraya göre, yetkili konut dağıtım komisyonu tarafından tahsis edileceği, 6. fıkrasında da görev tahsisli konutta oturmakta iken görev unvanı değişen personelin yeni görevi, Yönetmeliğe ekli 2 sayılı cetvelde gösterilmiş ise, kendisi için tekrar tahsis kararı alınmayacağı, atanma kararının son duruma göre konut tahsis kararı yerine geçeceği kuralı yer almıştır.
Her ne kadar Kamu Konutları Yönetmeliği'nin 6. maddesinde idarelerce, konutların türlerine göre belirlenmesi öngörülmüş ise de, yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere, görev tahsisli olarak konutlardan yararlanacakların, Yönetmelik ekinde yer alan cetvelde sayılan görev unvanları esas alınarak belirlenmiş olması ve 2946 sayılı Yasanın 7. maddesinde, görev tahsisli konutlarda oturanların tahsise esas görevin son bulduğu tarihe kadar konutlardan yararlanacakları yolundaki hüküm karşısında, davacıya görevi nedeniyle tahsis edilen konutun sıra tahsisli konuta dönüştürülmesine ve beş yıl sonunda boşaltılmasına ilişkin işlemlerde mevzuata uyarlık bulunmadığından davanın reddine karar veren idare mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, temyiz isteminin kabulü ile idare mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Beşinci Dairesi'nce, 8.6.2011 tarihli, 27958 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 635 sayılı Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Geçici 2. maddesi uyarınca, … Bakanlığı hasım konumundan çıkarılıp, dava … Bakanlığı husumetiyle incelenerek işin gereği düşünüldü:
Dava; … Bakanlığında hukuk müşaviri olarak görev yapan davacının görev tahsisli olarak ikamet ettiği kamu konutunun tahsis türünün sıra tahsisli olarak değiştirildiğinden bahisle kullanımında olan lojmanın tahsis süresiyle ilgili makam onayının, 13.10.2009 tarihinden itibaren 5 yıl sonra sona ereceğine ilişkin 19.4.2010 günlü, 1321 sayılı işlem ile anılan işlemin dayanağı olan, mevcut 81 adet görev tahsisli lojmanın sıra tahsisli lojman statüsüne dönüştürülmesine ilişkin 13.10.2009 günlü, 787 sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
… İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararla; daha önceki Bakanlık onaylarında olduğu gibi mevcut kamu konutunun "tahsis biçimi"ni belirleme yetkisini haiz olan yetkili makamca, Bakanlığa ait kamu konutundan daha fazla personelin yararlandırılmasını teminen makam ve görev unvanları gözetilmeksizin, tüm görev tahsisli kamu konutlarının sıra tahsisli olarak değiştirilerek kullanım süresinin 5 yıl olarak belirlenmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine hükmedilmiştir.
Davacı, dava konusu işlemlerin hukuka aykırı olduğunu ileri sürmekte ve İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulmasını istemektedir.
2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu'nun "Kamu Konut Türleri ve Konut Tahsisi" başlıklı 3. maddesinde kamu konutlarının tahsis esasına göre dört gruba ayrıldığı, görev tahsisli konutların Yönetmelik'te belirlenecek makam ve rütbe sahiplerine görevlerinin önemi ve özelliği, yetki ve sorumlulukları gereğince tahsis edilen konutlar olduğu, "Oturma Süreleri" başlıklı 4. maddesinde, görev tahsisli konutlarda görevin devamı süresince oturulabileceği, "Konuttan Çıkarma" başlıklı 7. maddesinde ise görev tahsisli konutlarda oturanların tahsise esas görevin son bulduğu tarihten itibaren iki ay içinde konutlardan çıkmak zorunda oldukları hükme bağlanmıştır.
23.9.1984 tarih ve 18524 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu Konutları Yönetmeliği'nin "Kamu Konutlarının Türleri" başlıklı 5. maddesinde görev tahsisli konutların Yönetmeliğe ekli 2 sayılı cetvelde belirtilenlere, görevlerinin önemi ve özelliği ile yetki ve sorumlulukları gereği tahsis edilen konutlar olduğu, "Kamu Konutu Özelliğini Kazanma" başlıklı 6. maddesinde kamu kurum ve kuruluşlarının yetkili makamlarınca, mevcut konutlarının kamu konut türlerine göre belirlenip, bu amaçta kullanılmak üzere ayrımının yapılması ile bu konutların kamu konutu özelliğini kazanacağı, kamu konutlarının görev unvan gruplarına göre ne miktarda veya hangi oranda tahsis edileceğinin yetkili makamca saptanacağı, "Görev Tahsisli Konutların Tahsis Şekli" başlıklı 8. maddesinin birinci fıkrasında görev tahsisli konutların, Yönetmeliğe ekli 2 sayılı cetvelde belirtilenlere, cetveldeki sıraya göre, yetkili konut dağıtım komisyonu tarafından tahsis edileceği, "Konutlarda Oturma Süreleri" başlıklı 20. maddesinin birinci fıkrasında özel, görev ve hizmet tahsisli konutlarda, tahsise esas olan görev veya hizmetin devamı süresince oturulabileceği düzenlemelerine yer verilmiş, Yönetmeliğe ekli 2 sayılı cetvelin II. Grup başlıklı kısmının 6/A maddesinde bakanlıklarda hukuk müşaviri olarak görev yapan personel, görev tahsisli konut tahsis edilecekler arasında sayılmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, Kamu Konutları Yönetmeliği'nin 6. maddesinin son fıkrasında yer alan "Kamu konutlarının görev unvan gruplarına göre ne miktarda veya hangi oranda tahsis edileceği yetkili makamca tespit edilir" hükmü uyarınca 18.4.2000 günlü, 101 sayılı makam oluru ile o tarihte Bakanlık kullanımında olan 118 adet lojmanın 60 adedinin görev tahsisli, 57 adedinin sıra tahsisli, 1 adedinin ise hizmet tahsisli olarak gruplandırıldığı, dava konusu işlemin kurulduğu tarihe kadar, kullanımdaki 121 adet lojmandan görev tahsisli lojman sayısının 81'e, hizmet tahsisli lojman sayısının 5'e çıktığı, sıra tahsisli lojman sayısının ise 35'e düştüğü, davalı İdare tarafından, kullanımda olan lojmanlardan daha çok personelin yararlandırılması amacıyla mevcut 81 adet görev tahsisli lojmanın tahsis türünün sıra tahsisli olarak değiştirilmesine ilişkin işlem ile bu işleme dayanılarak davacının görev tahsisli olarak ikamet ettiği lojmanın tahsis türünün sıra tahsisli olarak değiştirildiğinden bahisle lojman tahsisiyle ilgili makam onayının 13.10.2009 tarihinden itibaren 5 yıl sonra biteceğine ilişkin işlemin kurulması üzerine anılan işlemlerin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Kamu konutlarının tahsis biçimine ilişkin düzenlemelere 2946 sayılı Kanun ve Kamu Konutları Yönetmeliğinde yer verilmiş olup, anılan Yönetmeliğin 6. maddesinin son fıkrasında yer alan "kamu konutlarının görev unvan gruplarına göre ne miktarda veya hangi oranda tahsis edileceğinin yetkili makamca tespit edileceğine" ilişkin düzenleme ile İdarelere tanınan yetkinin halihazırda kullanımda olan konutlar yönünden tahsis türlerinin değiştirilerek kullanılması, Kanun ve Yönetmeliğin amacına aykırı biçimde kamu konutlarında ikamet edenlerin mağduriyetine sebebiyet verilmesi sonucunu doğuracaktır. Buna göre Yönetmelikle tanınan bu yetki, kullanımda olmayan konutlar yönünden, personelin görev ve unvanları ile kamu konutu talep edenlerin sayısı birlikte değerlendirilmek suretiyle tespit edilecek ihtiyaca göre tahsis yapılmasını gerektirmektedir. Bu nedenle, davalı İdarece, Bakanlığın kullanımındaki tüm görev tahsisli konutların tahsis türünün, personelin ihtiyacı ve mevcut kullanım durumu değerlendirilmeksizin sıra tahsisli olarak değiştirilmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir.
Yukarıda yer verilen Kanunun 4. maddesi ile Yönetmeliğin 20. maddesinde yer alan, "görev tahsisli konutlarda, tahsise esas olan görevin devamı süresince oturulabileceği" düzenlemesi karşısında, davacının görev unvanında herhangi bir değişiklik olmadığı gözönüne alındığında, yetkili makam tarafından tahsis türünün değiştirilmesi suretiyle Yönetmelikteki "Konutlarda Oturma Süresi"ne ilişkin düzenlemeyi bertaraf edecek şekilde davacının konut kullanım süresinin 5 yıl olarak belirlenmesine de hukuken olanak bulunmamaktadır.
Bu durumda, davalı İdare tarafından herhangi bir ihtiyaç planlaması yapılmaksızın, görev tahsisli 81 adet konutun tahsis türünün, kamu konutu kullananların mağduriyetine sebep olacak şekilde sıra tahsisli olarak değiştirilmesine yönelik 13.10.2009 günlü, 787 sayılı işlem ile Kanun'un 4. maddesi ile Yönetmeliğin 20. maddesi hükmüne aykırı olarak davacının ikamet etmekte olduğu konutu görev tahsisli olarak kullanımına ilişkin makam onayının 13.10.2009 tarihinden itibaren 5 yıl sonunda biteceğine ilişkin 19.4.2010 günlü, 1321 sayılı dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, davacının temyiz isteminin kabulüyle, … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca bozulmasına, aynı maddenin 3622 sayılı Kanun'la değişik 3. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen Mahkeme'ye gönderilmesine, 20.6.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.