Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2012/2759 E. , 2018/4294 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2012/2759
Karar No:2018/4294
TEMYİZ EDEN (DAVALI): ...
VEKİLİ : ...
KARŞI TARAF (DAVACI): ...
VEKİLİ : ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacının hissedarı olduğu, ... ili, ... ilçesi, ... mahallesi, ..., ... sokağında bulunan ... pafta, eski ... ada, ... parsele (yeni ... ada, ... parsel) ilişkin olarak ... Büyükşehir Belediye Encümeni'nce alınan ... sayılı kararın ve taşınmazın satışına ilişkin ihalenin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen karada; olayda satışa konu taşınmazın ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile iptal edilen imar uygulamasına ilişkin encümen kararı uyarınca oluşturulduğu, bu durumda, imar uygulamasına yönelik encümen kararı ... İdare Mahkemesi tarafından iptal edildiğinden (3) nolu parselin teşekkülüne ait işlemin de ortadan kalktığı, Mahkemece verilen iptal kararından sonra ilçe belediyesinin karardaki gerekçeleri de gözeterek yeniden encümen kararı alıp yeni bir imar uygulaması yapabileceği gibi, herhangi bir karar almayıp eski hâlin muhafazasını da tercih edebileceği, ancak her iki hâlde dâhi ... Belediye Encümeni'nin 13/07/2006 tarih ve ... sayılı kararıyla yapılan tahsislerin iptal edilerek düzenleme öncesi mülkiyet durumuna geri dönülmesi gerektiği, dolayısıyla ilçe belediye encümeninin ... sayılı kararıyla oluşan mülkiyet bağı ortadan kalkmış sayılacağından uygulama neticesinde oluşan parseldeki hissenin satışı yönünde tesis edilen işlemlerde hukuka uygunluk bulunmadığı, ancak, ilçe belediye encümenince karar alınıp yeniden bir uygulama yapıldığı takdirde, oluşacak yeni mülkiyet durumunun elverdiği ölçüde davalı belediyenin yeniden satış kararı almasına da bir engel bulunmadığı, öte yandan davalı idare tarafından, davacının satışa esas imar uygulamasına dava açılmadığı, bu nedenle davacının satışın iptalini isteme de menfaatinin olmadığı, davacı açısından imar uygulamasının geçerli olduğu ileri sürülmekte ise de, davacının hissedarı olduğu parselde hissedar olan diğer kişi/kişiler tarafından imar uygulamasının iptali istemiyle açılan davaların iptal ile sonuçlandığı, dolayısıyla imar uygulamasının iptali istemiyle Mahkemelerde açılan ve hukuka aykırı olduğu kabul edilerek iptal edilen kararlarda dikkate alınarak yeniden bir düzenleme yapılmak üzere taşınmazların eski hâline döndürülmesi gerekirken, bu şekilde davranmayarak İdare Mahkemelerince hukuka aykırılığı açıkça ortaya konulmuş olduğundan davalı idarenin iddialarına itibar edilmediği sonucuna varılmıştır. gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlemler hukuka aykırı bulunarak işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, yargı kararı ile iptal edilen encümen kararının tescil işlemlerine esas alınmadığı, tescil işlemlerinin bu karardan sonra alınan 12/10/2006 tarih ve ... sayılı encümen kararı uyarınca yapıldığı, söz konusu encümen kararına karşı Mahkemelerce verilmiş bir yürütmenin durdurulması ya da iptal kararının bulunmadığı, taşınmazın satışına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada yürütmenin durdurulması kararı verilmesi üzerine satış işleminden vazgeçildiği, dolayısıyla davanın konusuz kaldığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacının hissedarı olduğu ... ili, ...er ilçesi, ... mahallesi, ..., ... sokağında bulunan ... pafta, eski ... ada, ... parsel (yeni ... ada, ... parsel) sayılı taşınmazı da kapsayacak şekilde imar planı değişikliği ve parselasyon işlemleri yapılmış, yapılan bu uygulamalar ile dava konusu taşınmazın mülkiyeti davalı idareye geçmiştir.
... Büyükşehir Belediye Encümeni'nce alınan 1446 sayılı kararla, davacının hissedarı olduğu söz konusu taşınmazın ihaleyle satışına karar verilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.
Davacının hissedarı olduğu taşınmazı da kapsayan parselasyon işleminin tesisine ilişkin 13/07/2006 tarih ve ... sayılı ... Belediye Encümeni kararının iptali istemiyle İdare Mahkemelerinde açılan davalardan, ... isimli davacı tarafından açılan davada, ... İdare Mahkemesi'nce yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararla parsel bazında bir ayrıma gidilmeksizin anılan Encümen kararının tümünün iptaline karar verilmiştir.
... İdare Mahkemesi'in ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı, Danıştay Altıncı Dairesi'nin 05/04/2013 tarih ve E:2009/5029, K:2013/2229 sayılı kararıyla bozulmuş, yine Danıştay Altıncı Dairesi'nin 23/12/2014 tarih ve E:2013/8979, K:2014/9302 sayılı kararıyla karar düzeltme isteminin reddine karar verilmiş, ... İdare Mahkemesi'nce anılan bozma kararına uyularak ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararla davanın reddine karar verilmiş olup, bu karar kesinleşmiştir.
... Büyükşehir Belediyesi Encümeni'nin ...-... sayılı kararıyla davaya konu taşınmazı da kapsayacak şekilde alınan satış kararı geri alınmış ve satış işleminden vazgeçilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Temyize konu Mahkeme kararında, dava konusu taşınmazı da kapsayan parselasyon işleminin tesisine dayanak 13/07/2006 tarih ve ...sayılı ... Belediye Encümeni kararının ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla iptaline karar verildiği, bu durumda dava konusu taşınmazın davalı idarenin tasarrufuna geçmiş olduğundan bahsedilemeyeceğinden bahisle dava konusu Encümen kararının ve taşınmazın satışına ilişkin ihalenin iptaline karar verilmişse de, ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, Danıştay Altıncı Dairesi'nin 05/04/2013 tarih ve E:2009/5029, K:2013/2229 sayılı kararıyla bozulduğu, yine Danıştay Altıncı Dairesi'nin 23/12/2014 tarih ve E:2013/8979, K:2014/9302 sayılı kararıyla karar düzeltme isteminin reddedildiği, ... İdare Mahkemesi'nce anılan bozma kararına uyularak ... tarih E:..., K:... sayılı kararla davanın reddine karar verilerek, bu kararın kesinleştiği anlaşıldığından Mahkeme kararında hukuka uygunluk görülmemiştir.
Gerek yargı kararlarında gerekse doktrinde kabul edildiği üzere, idarî işlemlerin geri alınması, idarî işlemi yapıldığı tarihten itibaren doğurduğu hukukî sonuçları ile birlikte hükümsüz kılan, ortadan kaldıran, geriye yürür sonuçlar doğuran bir işlemdir.
Bu itibarla, ... Büyükşehir Belediye Encümeni'nce alınan kararla ... sayılı davacının hissedarı olduğu söz konusu taşınmazın ihaleyle satışına karar verilmişse de, yine ... Büyükşehir Belediye Encümeni'nin ... sayılı kararıyla davaya konu taşınmazı da kapsayacak şekilde satış kararının geri alındığı ve satış işleminden vazgeçildiği, bu durumda davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından, davanın esasının incelenmesine gerek bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin kabulüne;
2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:2... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. KONUSU KALMAYAN DAVA HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
4. Yargılama giderlerinin taraflar üzerinde bırakılmasına,
5. Vekâlet ücretine hükmedilmemesine,
6. Posta giderleri avansından artan tutarın taraflara iadesine,
7. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
8. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 24/12/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.