11. Daire 2012/541 E. , 2012/5644 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONBİRİNCİ DAİRE
Esas No : 2012/541
Karar No : 2012/5644
Temyiz İsteminde Bulunan (Davalı) : ... Genel Müdürlüğü
Vekili : …
Karşı Taraf (Davacı) : …
İstemin Özeti : ... İdare Mahkemesince verilen … günlü ve E:…, K:… sayılı kararın; davalı İdare tarafından, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
Danıştay Tetkik Hâkimi : …
Düşüncesi : Dosyanın incelenmesinden; 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Geçici 9 ve Ek 1. maddeleri kapsamında bir iktisadi Devlet teşekkülü olan ...'da görev yapan avukatlara ödenecek vekâlet ücretinin üst sınırının belirlenmesinde, 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 37. maddesinin göndermede bulunduğu 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 146. maddesinde tespit edilen vekâlet ücretine ilişkin üst sınırın aşılamayacağı kuralı uyarınca, 2009 yılına ilişkin vekâlet ücretlerinin dağıtımının yapılmamasına dair işlem ile … Hatları ile … Anonim Şirketi Yönetim Kurulu'nun 28.12.2009 tarih ve 19.1.2010 tarihli kararlarında hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, aksi yönde karar veren İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmüştür.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Onbirinci Dairesince dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
Dava, ... Genel Müdürlüğü'nde İş Kanunu'na tabi kapsam dışı personel statüsünde avukat olarak görev yapan davacının, ... Yönetim Kurulu'nun 28.12.2009 ve 19.1.2010 tarihli kararları ile 15.11.2006 tarihli Hukuk İşleri Yönergesi'nin yürürlükte olan 28. maddesi uyarınca 2009 yılına ait vekâlet ücretinin ödenmesi yönünde yapılan başvurunun, Hukuk İşleri Yönergesi'nin 28. maddesinin revize edilip yürürlüğe konulmasını müteakip 2009 yılına ait vekâlet ücretinin ödeneceğine ilişkin işlemin iptali ve yoksun kaldığı vekâlet ücretinin yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
İdare Mahkemesince, dava konusu işlemlerin iptaline, iptal edilen işlemler nedeniyle yoksun kalınan vekâlet ücretinin davanın açıldığı tarihten itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Davalı İdare tarafından, İdare Mahkemesince verilen kararın hukuka aykırı olduğu ileri sürülmekte ve temyizen incelenerek bozulmasına karar verilmesi istenilmektedir.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından 17.4.1995 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan "… Anonim Şirketi Ana statüsü"nün 1. maddesinde, bu ana statünün amacının, 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine tabi olarak ve söz konusu Kanun Hükmünde Kararname çerçevesinde faaliyette bulunmak üzere, Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketi (...) adı altında teşkil olunan İktisadi Devlet Teşekkülü'nün hukuki bünye, amaç ve faaliyet konuları, organları ve teşkilat yapısı, müessese bağlı ortaklık ve iştirakleri ile bunlar arasındaki ilişkileri ve ilgili diğer hususları düzenlemek olduğu; 2. maddesinde, ...'ın tüzel kişiliğe sahip, faaliyetlerinde özerk ve sorumluluğu sermayesiyle sınırlı bir iktisadi Devlet teşekkülü olduğu belirtilmiş olup, "Personele ilişkin hükümler" başlıklı 21. maddesinde, ..., müessese ve bağlı ortaklık personelinin; istihdam şekilleri, atama, göreve son verme, yükümlülük ve sorumlulukları, kadro tespiti, ücret, prim, ikramiyeler, yurt dışına gönderme, siyasi faaliyet yasağı, vekâlet ücretlerinin dağıtımı ile yönetim kurulu üyesi, denetçi ve tasfiye kurulu üyelerinin ücret ve hakları konusunda 233 sayılı KHK ve söz konusu KHK'ye uygun olarak çıkartılacak kamu İktisadi teşebbüsleri personel rejimi esaslarını düzenleyen kanun hükümlerinin uygulanacağı düzenlemesine yer verilmiştir.
Yukarıya metni aktarılan … Anonim Şirketi Anastatüsü"nün değerlendirilmesinden; ...'ın, 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname eki listede yer alan bir iktisadi Devlet teşekkülü olmakla beraber, kurum anastatüsünde; vekâlet ücretlerinin dağıtımı konusunda 233 sayılı KHK ve söz konusu KHK'ye uygun olarak çıkartılacak kamu İktisadi teşebbüsleri personel rejimi esaslarını düzenleyen kanun hükümlerinin uygulanacağı açıkça belirtildiğinden, kamu iktisadi teşebbüslerinin personel rejimini düzenleyen 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin, ... personeli için de emredici kurallar içerdiğinin kabulü gerekmektedir.
399 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Personel Rejiminin Düzenlenmesi ve 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Bazı Maddelerinin Yürürlükten Kaldırılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 1. maddesinde, bu Kanun Hükmünde Kararname'nin 34. maddesinin, Geçici 9. madde kapsamında bulunan teşebbüs ve bağlı ortaklıklar hakkında da uygulanacağı, 34. maddesinde ise, teşebbüslerde, bağlı ortaklıklarda ve bunları temsilen iştiraklerde teşebbüs mensupları ile kamu görevlilerinden ve dışarıdan atanan veya seçilen bütün yönetim ve danışma kurulu başkan ve üyeleri, denetçi ve tasfiye kurulu üyelerine, her yıl Yüksek Planma Kurulunca belirlenen miktarda aylık ücret ve diğer ödemelerin yapılabileceği, Geçici 9. maddesinde, "Özel hukuk hükümlerine göre kurulmuş olup yönetim kademelerinde iş kanunları çerçevesinde personel çalıştıran ve ekli 1 sayılı cetvelde yer almayan teşebbüs ve bağlı ortaklık personeli hakkında, yeni bir düzenleme yapılıncaya kadar 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin yürürlüğe girdiği tarihten önce tabi oldukları İş Kanunu hükümlerinin uygulanacağı, 37. maddesinde, mahkeme ve icra dairelerince teşebbüs ve bağlı ortaklık lehine hükmedilip borçlusundan tahsil olunan vekalet ücretlerinin, davaları izleyen ve sonuçlandıran avukatlara dağıtımında 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun ilgili hükümlerinin esas alınacağı; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 146. maddesinin 2. fıkrasında ise, memurlara kanun, tüzük ve yönetmeliklerin ve amirlerin tayin ettiği görevler karşılığında bu Kanunla sağlanan haklar dışında ücret ödenemeyeceği, hiçbir yarar sağlanamayacağı kurala bağlanmış; 3. fıkrasında da, "Ancak 2.1.1961 tarihli ve 196 sayılı Kanun'un 2. maddesi, 7.6.1926 tarihli ve 904 sayılı Kanuna 30.1.1957 tarihli ve 6893 sayılı Kanunla eklenen ek 5. maddenin 1. ve 2. fıkraları, 19.7.1972 tarihli ve 1615 sayılı Kanunun 161. maddesi, 13.1.1943 tarihli ve 4358 sayılı Kanunun değişik 14. maddesi ve 2.2.1929 tarihli ve 1389 sayılı Kanun ile Katma Bütçeli Kurumların, İl Özel İdareleri ve Belediyeler ile bunlara bağlı birliklerin davalarını sonuçlandıran avukat ve saireye verilecek vekalet ücretine ilişkin sair kanun hükümleri saklıdır. Şu kadar ki, vekalet ücretinin yıllık tutarı; 6.000 gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunacak aylık brüt tutarın oniki katını geçemez. Bu esasa göre yapılacak dağıtım sonunda artan miktar merkezde bir hesapta toplanarak Maliye Bakanlığınca hazırlanacak bir yönetmeliğe göre diğer avukatlar arasında yukarıdaki miktarı aşmamak üzere eşit olarak dağıtılır. " kuralı yer almıştır.
Anılan yasal düzenlemelerden, 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Geçici 9 ve Ek 1. maddelerinde belirlenen kuruluşlarda sözleşmeli statüde avukat olarak çalıştırılanlara ödenecek vekâlet ücretinin üst sınırının belirlenmesinde 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 37. maddesinin göndermede bulunduğu 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 146. maddesinde tespit edilen vekâlet ücretine ilişkin üst sınırın aşılamayacağı anlaşılmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden; ... Yönetim Kurulu'nun 15.11.2006 gün ve … sayılı kararı ile uygun görülerek 15.12.2006 tarihinde yürürlüğe giren … A.Ş. Genel Müdürlüğü Hukuk İşleri Yönergesi'nin 28. maddesinde, ödenecek vekâlet ücretleri toplamının, sözleşmeli ve kadrolu avukatlar için brüt 16.108,20 TL tutarını aşmayacağı, üst sınırın her yıl memur maaş katsayısındaki artış nispetinde artırılacağı kuralı uyarınca, 2009 yılına kadar anılan kural çerçevesinde vekâlet ücreti ödemesinin yapıldığı, Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulu müfettişlerince, 2007 yılında yapılan denetim sonucu hazırlanan raporda ise kuruluşta çalışan avukatlara verilecek vekâlet ücretinin üst sınırının 657 sayılı Kanun'un 146. maddesinde belirlenen limitin 3 katına çıkaran uygulamanın durdurulması, konuyla ilgili olarak Devlet Personel Başkanlığından mütalaa talep edilmesi ve alınacak mütalaaya göre işlem tesis edilmesinin önerilmesi üzerine davalı İdarece bu konuda çalışmalara başlanıldığı, … A.Ş. Yönetim Kurulu'nun 28.12.2009 gün ve … sayılı işlemi ile ".... Konunun TBMM KİT Alt Komisyonunca karara bağlanacak olması sebebiyle TBMM KİT Alt Komisyonunca verilecek nihai karara kadar vekalet ücretlerinin emanet hesabına alınmasına ve şimdilik 657 sayılı Yasa'da yer alan vekalet ücreti limiti dahilinde 2009 yılına ait vekâlet ücretinin ödenmesine" karar verildiği, 19.1.2010 tarihli Yönetim Kurulu kararı ile de 2009 yılına ait vekâlet ücretinin Hukuk İşleri Yönergesi'nin 28. maddesindeki revizyondan sonra ödenmesine karar verilmesi üzerine davacı tarafından vekâlet ücreti ödenmesi isteğiyle yapılan başvurunun, anılan Yönetim Kurulu kararlarından bahisle reddedildiği anlaşılmıştır.
Bu durumda, 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Geçici 9 ve Ek 1. maddeleri kapsamında bir iktisadi Devlet teşekkülü olan ...'da görev yapan avukatlara ödenecek vekâlet ücretinin üst sınırının belirlenmesinde, 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 37. maddesinin göndermede bulunduğu 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 146. maddesinde tespit edilen vekâlet ücretine ilişkin üst sınırın aşılamayacağı açık olduğundan, 15.12.2006 tarihinde yürürlüğe giren … A.Ş. Genel Müdürlüğü Hukuk İşleri Yönergesi'nin 28. maddesinde yer alan kural uyarınca 2009 yılına ilişkin vekalet ücretlerinin dağıtımının yapılmamasına ilişkin işlem ile … A.Ş. Yönetim Kurulu'nun 28.12.2009 tarih ve 19.1.2010 tarihli kararlarında hukuka aykırılık bulunmamıştır.
Açıklanan nedenlerle, davalı İdarenin temyiz isteminin kabulü ile Mahkeme kararının bozulmasına; yeniden karar verilmek üzere dosyanın Mahkemeye gönderilmesine, yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmediğinden, …-TL. yürütmenin durdurulması harcının istemi halinde davalı İdareye iadesine, 26.9.2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi.