15. Daire 2013/12396 E. , 2014/1802 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONBEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2013/12396
Karar No : 2014/1802
Temyiz Eden (Davacı) : …
Vekili : Av. …
Karşı Taraf (Davalı) : Karayolları Genel Müdürlüğü
Vekili : Av. …
İstemin Özeti : … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…; K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti : Davalı idarece Mahkeme kararının hukuka uygun olduğu, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hakimi : …
Düşüncesi : Temyize konu Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onbeşinci Dairesi'nce dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından, yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin tetkik hakiminin açıklamaları dinlenip, dosyadaki belgeler incelenerek gereği görüşüldü:
Dava; … - … İl Yolu … - … Kavşağı ile … Hastanesi arası yoluna ait güzergahta bulunan ve Karayolları Genel Müdürlüğü'nce onaylanan … İlköğretim Okulu'nun doğusundaki kavşak düzenlemesinin yeniden incelenerek, önerilen "Döner Kavşak Projesi" doğrultusunda yeniden düzenlenmesini içeren 20.09.2011 tarihli talebin reddine yönelik 06.12.2011 tarih ve 41270 sayılı Karayolları … Bölge Müdürlüğü işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
… İdare Mahkemesince, davalı idare tarafından hazırlanan ve onaylanan projenin hazırlık işlemi niteliğinde olduğu, ancak imar planına tatbiki halinde sonuç doğuracağı, söz konusu projenin yeniden düzenlenmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin dava konusu işlemin idari davaya konu olabilecek kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem niteliğinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
Davacı tarafından, hukuka aykırı olduğu ileri sürülen Mahkeme kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Kesin ve yürütülmesi zorunlu, idari davaya konu edilebilecek işlemler, idarelerin kamu gücüne dayanarak tek yanlı irade beyanıyla tesis ettikleri, hukuk düzeninde değişiklik yapan, başka bir deyişle ilgililerin hukukunu etkileyen işlemlerdir.
Dava dosyasının incelenmesinden, davacıya ait taşınmazın davalı idare tarafından hazırlanan ve onaylanan … - … İl Yolu … Kavşağı ile … Hastanesi Arası Projesi içinde yer alan … Kavşağı kesiminde kaldığı, hazırlanan projenin imar planına işlenmesi amacıyla hazırlanan imar planı değişikliğinin … Belediye Meclisi'nin kararıyla onaylandığı, plan değişikliği kararına karşı davacı tarafından …. İdare Mahkemesinin E:… esasına kayden dava açıldığı, proje kapsamında taşınmazın kamulaştırılması için ise … Asliye Hukuk Mahkemesi'nin E:… esas sayılı bedel tespiti ve tescil davası açıldığı, söz konusu dava devam ederken, davacı tarafından maliki olduğu parseli içine alacak şekilde hazırlanan … Kavşağının planlama ve şehircilik ilkelerine uygun olup olmadığının tespiti amacıyla … Üniversitesi Mimarlık Fakültesi'nde görevli bir öğretim üyesine bilimsel görüş içeren rapor hazırlattırıldığı, söz konusu rapor doğrultusunda davalı idareden 20.09.2011 tarihli başvuru ile kavşak projesinin yeniden düzenlenmesinin istenildiği anlaşılmaktadır.
İdarece onaylanan ve kesinleşen yol projesi, kesin ve yürütülmesi zorunlu bir idari işlem olup, imar planına ilişkin süreçten ayrılabilen bu işlemin yargısal denetimi, kamu yararı ve hizmet gerekleri göz önünde bulundurularak bu ilkelere uygun çalışma yapılıp yapılmadığının tespiti ile sağlanmaktadır.
Proje çalışması tamamlanan yolla ilgili olarak yapılacak plan değişiklikleri ve kamulaştırma işlemleri ise, projelerden ayrılan ve ilgili mevzuatları çerçevesinde çözümlenecek ayrı işlemler olduğundan, kesinleşen projelere karşı açılacak davalarda işin esasının incelenerek bir karar verilmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, davanın esasının incelenerek bir karar verilmesi gerekirken, işlemin idari davaya konu edilebilecek nitelikte olmadığı gerekçesiyle incelenmeksizin reddi yolunda verilen temyize konu kararda hukuka uyarlık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalı idare temyiz isteminin kabulü ile … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…; K:… sayılı kararının BOZULMASINA, dosyanın yeniden bir karar verilmek üzere anılan Mahkemeye gönderilmesine, artan posta ücretinin ve kullanılmayan yürütmenin durdurulması harcının davacıya iadesine 2577 sayılı Kanunun 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere13/03/2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.