Danıştay 15. Daire Başkanlığı 2013/14240 E. , 2018/4490 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONBEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2013/14240
Karar No : 2018/4490
Temyiz Eden (Davacı) :
Vekili :
Karşı Taraf (Davalı) :
Vekili :
İstemin Özeti : … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E: …; K: … sayılı kararının hukuka uygun olmadığı ileri sürülerek temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti :Savunma verilmemiştir.
Düşüncesi : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onbeşinci Dairesi'nce, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlenip, dosyadaki belgeler incelenerek gereği görüşüldü:
Dava; davacı belediyenin 5510 sayılı Yasa'nın 11. maddesinin 6. fıkrası uyarınca yapması gereken bildirim yükümlülüğünü yerine getirmediğinden bahisle aynı yasanın 102. maddesi uyarınca 130.572.- TL idari para cezası verilmesine ilişkin 03/02/2012 gün ve 2.275.367 sayılı işlemin iptali ile ödenen paranın iadesi istemiyle açılmıştır.
… İdare Mahkemesi'nce; davacının 01.07.2011 ile 31.10.2011 tarihleri arasında verdiği 156 adet yapı ruhsatının yasal süresi dışında 16.11.2011 tarihinde davalı kuruma bildirdiği anlaşıldığından, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca bir aylık bildirim yükümlülüğünü yerine getirmediğinden bahisle para cezası verilmesin hukuka uygun olduğundan, işlemin iptali ve davacı kurumun yaptığı ödemenin iadesi istemine ilişkin davanın reddine karar verilmiştir.
Davacı tarafından, kararın hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanun'un 11. Maddesinin 6. fıkrasında, " Valilikler, belediyeler ve ruhsat vermeye yetkili diğer kamu ve özel hukuk tüzel kişileri, yapı ruhsatı ve diğer tüm ruhsat veya ruhsat niteliği taşıyan işlemlerine ilişkin bilgi ve belgeler ile varsa bunların verilmesine esas olan istihdama ilişkin bilgileri, verildiği tarihten itibaren bir ay içinde Kuruma bildirmekle yükümlüdürler." hükmü, 102. maddesinin (h) fıkrasında da, " 11 inci maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen bildirim yükümlülüğünü yasal süresi içinde yerine getirmeyen ticaret sicili memurlukları ile aynı maddenin altıncı fıkrasında belirtilen yükümlülüğü yasal süresi içinde yerine getirmeyen kurum ve kuruluşlara yerine getirilmeyen her bir bildirim yükümlülüğü için aylık asgari ücret tutarında idari para cezası uygulanır." hükmü yer almaktadır.
Aynı Kanun'un 6552 sayılı Kanun ile eklenen ve 11.09.2014 tarihinde yürürlüğe giren geçici 57. maddesinde ise; "8 inci maddenin üçüncü fıkrasında ve 9 uncu maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde belirtilenler için 9 uncu maddenin üçüncü fıkrasında belirtilen yükümlülükler ile 11 inci maddenin üçüncü ve altıncı fıkrasında belirtilen yükümlülüklerden bu maddenin yürürlük tarihinden itibaren üç ay içinde yerine getirilmiş olanlar, kanuni süresinde yerine getirilmiş sayılır ve idari para cezası uygulanmaz. Bu yükümlülükler için daha önce uygulanan idari para cezaları, kesinleşip kesinleşmediğine bakılmaksızın terkin edilir, ancak tahsil edilmiş tutarlar red ve iade veya mahsup edilmez." hükmüne yer verilmiştir.
Yukarıda anılan Yasanın geçici 57. madde hükmü uyarınca, 11. maddenin 6. fıkrasında belirtilen yükümlülüklerden bu maddenin yürürlük tarihinden itibaren üç ay içinde yerine getirilmiş olanları, yasal süresinde yerine getirilmiş sayılacağından, 11.09.2014 tarihinden itibaren üç ay içinde verilen belgeler için idari para cezası uygulanamayacağı açıktır.
Buna göre, davacı belediye başkanlığınca, 01.07.2011 ile 31.10.2011 tarihli olan yapı ruhsatlarına ilişkin belgelerin 16.11.2011 tarihinde kurumun ilgili ünitesine verildiği görüldüğünden, davacı belediyeye idari para cezası verilemeyeceği ancak tahsil edilen tutarların red, iade veya mahsup edilemeyeceği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, İdare Mahkemesince anılan geçici 57. madde hükmü uyarınca para cezası ve ödenen cezanın iadesi isteminin ayrı ayrı değerlendirilip karar verilmesi gerektiğinden, davanın reddi yönünde verilen kararda hukuki isabet bulunmamaktadır.
Ancak; Anayasa Mahkemesinin 14/05/2015 tarih, E:2014/177, K:2015/49 sayılı kararıyla, 6552 Sayılı yasanın 61. Maddesi ile 5510 sayılı Kanuna eklenen geçici 57.maddenin birinci fıkrasının ikinci cümlesinde yer alan "….ancak tahsil edilmiş tutarlar red ve iade veya mahsup edilemez" ibaresinin Anayasaya aykırı olduğu iddiası ile açılan iptal davasında "Kamu yararı gözetilerek getirilen borcun terkini imkanının, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce ödenen borçlara uygulanmayarak henüz tahsil edilmemiş kamu alacaklarıyla sınırlandırılması hukuk devleti ilkesine aykırılık oluşturmadığı gibi, borcunu ödeyenlerin cezalandırılması amacını da taşımamaktadır. Öte yandan, ödemekle hukuki varlığı sona eren ve 'ifa edilmiş borç' statüsü kazanan kamu alacakları ile henüz ödenmemiş ve 'borç' niteliğini koruyan kamu alacaklarının aynı nitelikte görülmesi mümkün değildir. Dava konusu kuralda, Kanunun geçici 61. Maddesinin yürürlüğe girdiği tarihte henüz ödenmemiş borçlar arasında bir ayrım yapılmadığına göre kuralın eşitlik ilkesine aykırı bir yönü bulunmamaktadır." gerekçesiyle iptal istemi reddedilmiş olup, iptali istenen yasa hükmünde Anayasaya aykırılık olmadığı tespit edildiğinden, idari para cezasının daha önce ödenmiş bölümünün red ve iade veya mahsup edilemeyeceği de göz önünde bulundurulmalıdır.
Açıklanan nedenlerle, … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E: …; K: … sayılı kararının BOZULMASINA, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen mahkemeye gönderilmesine, 2577 sayılı Kanunun 18.06.2014 gün ve 6545 sayılı Kanunla eklenen Geçici 8. maddesinin 1. fıkrası ve 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 07/05/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.