Danıştay 15. Daire Başkanlığı 2013/3837 E. , 2015/6309 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONBEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2013/3837
Karar No : 2015/6309
Davacı :
Vekili :
Davalı :
Vekili : Av.
Davanın Özeti : Davacının, Kurum adına reçete yazma ve iki güne kadar istirahat verme yetkisinin kaldırılmasına ilişkin ...Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü'nün 25/07/2008 tarih ve 129530 sayılı işlemi ile bu işlemin dayanağı olan 02/01/2006 tarih ve 3-255 Ek sayılı "Hekimlerin İşyeri Sigortalılarına Kurum Adına Reçete Yazma ve İki Güne Kadar İstirahat Vermesi" konulu Genelgenin 1. maddesinin (A) bendi (b) alt bendinin ikinci paragrafındaki "Emekli hekimlerin herhangi bir işyerinde çalışmadığına dair kendilerinden alınacak taahhütname ile hekimin vergi mükellefi olmadığını belgeleyen vergi dairelerinden alınacak yazı" ibaresinin; bu koşulun üst hukuk normlarının hiçbirisinde dayanağının olmadığı, kişinin emekli olmasının başka yerde çalışma hakkının kısıtlanmasına sebep oluşturamayacağı, hekimin ikinci iş yerinde yürüteceği mesleğinin hizmetin yürütümüne olan etkisini değerlendirme hak ve yetkisinin 6023 sayılı Türk Tabipleri Birliği Kanunu'nun 5. maddesindeki düzenleme uyarınca ilgili tabip odasına ait olduğu, bu kapsamda ...Tabip Odasından gerekli onayı aldığı iddialarıyla iptali talep edilmektedir.
Savunmanın Özeti : 02/01/2006 tarih ve 3-255 Ek sayılı Genelgede İşyeri hekiminin sigortalılar için Kurumları adına reçete yazma ve iki güne kadar istirahat verebilmesinin esaslarının belirlendiği, dava konusu hüküm ile emekli hekimden en yüksek verimin elde edilmesinin amaçlandığı ve sigortalıların menfaatinin gözetildiği, yasal dayanaktan yoksun davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
Düşüncesi : Davanın reddedilmesi gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı : D
Düşüncesi : Dava, ...Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünün 25.7.2008 günlü, 129530 sayılı, davacının Kurum adına reçete yazma ve iki güne kadar istirahat verme yetkisinin kaldırılmasına ilişkin işlem ile bu işlemin dayanağı olduğu öne sürülen 2.1.2006 günlü, 3-255 Ek sayılı "Hekimlerin İşyeri Sigortalılarına Kurum Adına Reçete Yazma ve İki Güne Kadar İstirahat Vermesi" konulu Genelgenin 1.maddesinin (A) bendinin (b) alt bendinin ikinci paragrafındaki "Emekli hekimlerin herhangi bir işyerinde çalışmadığına dair kendilerinden alınacak taahhütname ile hekimin vergi mükellefi olmadığını belgeleyen vergi dairelerinden alınacak yazı" ibaresinin iptali istemiyle açılmıştır.
4857 sayılı İş Kanununun 81.maddesine dayanılarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca hazırlanan 16.12.2003 tarih ve 25318 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İşyeri Sağlık Birimleri ve İşyeri Hekimlerinin Görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkındaki Yönetmelikte belirtilen hususlar dikkate alınarak dava konusu Genelge düzenlenmiştir.
İşyeri hekiminin sigortalılar için Kurum (SSK) adına reçete yazma ve iki güne kadar istirahat verebilmesinin esasları 25.12.2003 günlü, 3-222 Ek Sayılı Genelge ile belirlenmiş iken, Türk Tabipler Birliği Merkez Konseyi tarafından anılan Genelgenin iptali istemiyle açılan davada, Danıştay Onuncu Dairesinin E.2005/2732 sayılı kararı ile yürütmenin durdurulmasına karar verilmesi üzerine 25.12.2003 günlü, 3-222 Ek sayılı Genelgenin 1/A ve 1/B maddelerinin birinci fıkralarının uygulanmasında değişiklik yapılması gerektiğinden bahisle dava konusu 2.1.2006 günlü, 3-255 Ek sayılı Genelge yürürlüğe konulmuştur.
Dava konusu Genelgenin "Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Çalışan Hekimler" başlığıyla düzenlenen 1/A maddesinin (b) alt bendinde, kamu kurum ve kuruluşları ile kamu iktisadi teşebbüslerinde çalışan veya bu kuruluşlardan emekli olan hekimlerin özel bir işyeri sigortalıları için Kurum adına reçete yazma ve iki güne kadar istirahat verebilmesi taleplerinde; emekli hekimlerin herhangi bir işyerinde çalışmadığına dair kendilerinden alınacak taahhütname ile hekimin vergi mükellefi olmadığını belgeleyen vergi dairelerinden alınacak yazı örneği, istenilecek belgeler arasında sayılmıştır.
Görüldüğü üzere dava konusu düzenleme ile emekli hekimlerin kurum adına reçete yazabilmeleri ve iki gün istirahat verebilmeleri için herhangi bir işyerinde çalışmadıklarına ilişkin taahhütname vermeleri ve vergi mükellefi olmadıklarına ilişkin vergi dairelerinden yazı getirmeleri öngörülmüş olup bu haliyle Genelge hükmünün gerek lafzı ve gerek amacı itibarıyla davacının iddia ettiği biçimiyle çalışma hakkını kısıtladığından söz edilemez.
Bu durumda, hizmetin gerektirdiği nitelik ve kalitede sunulması için davalı idarenin, hizmet satın aldığı kişilerde bulunması gereken nitelikleri belirleme hakkına sahip olduğunun kabulü gerektiğinden, işgücü ve zaman kaybının önlenmesi, sigortalıların mahallinde muayene ve tedavilerinin sağlanması amacıyla iki güne kadar istirahat vermek ve Kurum adına reçete yazmak yetkisi tanınacak olan emekli hekimlerden istenilecek belgelerin idarece belirlenmesine ilişkin Genelgenin dava konusu hükmünde, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırılık bulunmamaktadır.
Davacının kamu hekimi iken, iki güne kadar istirahat vermek ve kurum adına reçete yazmak konusunda 17/11/1998 tarihinde yetkilendirilmesine karşın 15/04/2003 tarihinde emekli olduğu, emekli olmasına rağmen işyeri hekimliği görevini sürdürdüğü, emeklilikle ilgili statü değişikliğini idareye bildirmediği, bu haliyle emekli olmasından dolayı durumu Genelge'de belirlenen koşullara uymadığından, davalı idarece, reçete yazma ve iki güne kadar istirahat verme yetkisinin kaldırılmasına ilişkin dava konusu uygulama işleminde de hukuka aykırılık görülmemektedir.
Açıklanan nedenlerle, davanın reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmüştür.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Onbeşinci Dairesi'nce 2577 sayılı Yasanın 14. maddesi uyarınca hazırlanan Tetkik Hakiminin raporu ve sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra gereği görüşüldü:
Dava; davacının, Kurum adına reçete yazma ve iki güne kadar istirahat verme yetkisinin kaldırılmasına ilişkin ...Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü'nün 25/07/2008 tarih ve 129530 sayılı işlemi ile bu işlemin dayanağı olan 02/01/2006 tarih ve 3-255 Ek sayılı "Hekimlerin İşyeri Sigortalılarına Kurum Adına Reçete Yazma ve İki Güne Kadar İstirahat Vermesi" konulu Genelgenin 1. maddesinin (A) bendi (b) alt bendinin ikinci paragrafındaki "Emekli hekimlerin herhangi bir işyerinde çalışmadığına dair kendilerinden alınacak taahhütname ile hekimin vergi mükellefi olmadığını belgeleyen vergi dairelerinden alınacak yazı" ibaresinin iptali istemiyle açılmıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden; kamu görevinden emekli iç hastalıkları uzmanı olan davacının hem özel bir tıp merkezinde hekimlik yaptığı hem de … A.Ş isimli iş yerinde işyeri hekimi olarak çalıştığının tespiti üzerine, 02/01/2006 tarih ve 3-255 Ek sayılı "Hekimlerin İşyeri Sigortalılarına Kurum Adına Reçete Yazma ve İki Güne Kadar İstirahat Vermesi" konulu Genelgeye aykırı hareket ettiğinden bahisle işyeri hekimliği yetkisinin ...Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü'nün 25/07/2008 tarih ve 129530 sayılı işlemi ile iptal edilmesi üzerine, bu işlemin ve dayanağı genelge maddesinin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Görüldüğü üzere dava, 02/01/2006 tarih ve 3-255 Ek sayılı "Hekimlerin İşyeri Sigortalılarına Kurum Adına Reçete Yazma ve İki Güne Kadar İstirahat Vermesi" konulu Genelge'nin ilgili maddesinin iptali istemi ve bu genelgeye dayanarak tesis edilen bireysel işlemin iptali istemi olmak üzere iki bölümden oluşmaktadır.
02/01/2006 tarih ve 3-255 Ek sayılı "Hekimlerin İşyeri Sigortalılarına Kurum Adına Reçete Yazma ve İki Güne Kadar İstirahat Vermesi" konulu Genelge'nin 1.maddesinin (A) bendinin (b) alt bendinin ikinci paragrafındaki "Emekli hekimlerin herhangi bir işyerinde çalışmadığına dair kendilerinden alınacak taahhütname ile hekimin vergi mükellefi olmadığını belgeleyen vergi dairelerinden alınacak yazı" ibaresinin iptali istemi yönünden;
02/01/2006 tarih ve 3-255 Ek sayılı "Hekimlerin İşyeri Sigortalılarına Kurum Adına Reçete Yazma ve İki Güne Kadar İstirahat Vermesi" konulu Genelge'nin 20/05/2009 tarih ve 2009/71 sayılı aynı konulu Genelgeyle yürürlükten kaldırıldığı ve bu genelgede, uyuşmazlığa esas maddeye yer verilmediği görülmektedir.
Bu durumda; dava açıldıktan sonra dava konusu genelgenin yürürlükten kaldırılması nedeniyle davanın genelge maddesinin iptali istemine ilişkin kısmının konusuz kaldığı görüldüğünden, davanın bu kısmı hakkında karar verilmesine yer bulunmamaktadır.
02/01/2006 tarih ve 3-255 Ek sayılı "Hekimlerin İşyeri Sigortalılarına Kurum Adına Reçete Yazma ve İki Güne Kadar İstirahat Vermesi" konulu Genelgeye dayanarak tesis edilen bireysel işlemin iptali istemi yönünden;
Yukarıda anlatıldığı üzere dava devam etmekte iken dava konusu genelgenin yürürlükten kaldırıldığı, bu nedenle davacının iş yeri hekimliği yetkisinin iptal edilmesine ilişkin ...Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü'nün 25/07/2008 tarih ve 129530 sayılı işleminin dayanağının kalmadığı anlaşılmaktadır. Dolayısıyla çalışma hakkını kısıtlayan düzenlemenin yürürlükten kaldırılması, sonraki düzenlemelerde de anılan kısıtlamaya yer verilmemesi nedeniyle dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, dava konusu genelge dava açıldıktan sonra davalı idarece yürürlükten kaldırılmış olduğundan, davanın bu kısmı yönünden KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, söz konusu genelgeye dayanılarak tesis edilen ...Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü'nün 25/07/2008 tarih ve 129530 sayılı işleminin İPTALİNE, aşağıda dökümü yapılan yargılama giderlerinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen …-TL avukatlık ücretinin davalı idareden alınarak davacı vekiline verilmesine, artan posta ücretinin istemi halinde davacıya iadesine, bu kararın tebliğ tarihinden itibaren otuz (30) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na temyiz yolu açık olmak üzere, 20/10/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.