Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2015/1287 E. , 2020/3688 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2015/1287
Karar No:2020/3688
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Kurumu
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Yapı İnşaat Gıda Turizm Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN_KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Diyarbakır ili, ... İnşaat Emlak Bölge Başkanlığı tarafından 02/04/2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan "... Mknz. P.Tug. ... HD A.K.'lığı 500 Tonluk Su Deposu İnşaatı ... Mknz. P.Tug. K. Yrd.'lığı 3 Adet 200 Kişilik Bölük Er Pavyonu Tamamlama İnşaatı" ihalesine ilişkin olarak, davacı şirketin yapmış olduğu itirazen şikâyet başvurusunun reddine yönelik 16/07/2014 tarih ve 2014/UY.I-2610 sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda;
4734 sayılı Kanunun “Sözleşmeye davet” başlıklı 42. maddesinde, “41'inci maddede belirtilen sürelerin bitimini, ön mali kontrol yapılması gereken hâllerde ise bu kontrolün tamamlandığı tarihi izleyen günden itibaren üç gün içinde ihale üzerinde bırakılan istekliye teklif tarihini izleyen on gün içinde kesin teminatı vermek suretiyle sözleşmeyi imzalaması hususu bildirilir. (...)” kuralının yer aldığı; 31/12/2005 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esasların "ön mali kontrolün niteliği" başlıklı 11. maddesinde ise, “ön mali kontrol sonucunda uygun görüş verilip verilmemesi, danışma ve önleyici niteliği haiz olup, mali karar ve işlemlerin harcama yetkilisi tarafından uygulanmasında bağlayıcı değildir” düzenlemesine yer verildiği,
... İnşaat Emlak Bölge Başkanlığı tarafından 02.04.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “... Mknz P.Tug ... HD A.K.lığı 500 Tonluk Su Deposu İnşaatı ... Mknz. P. Tug K.Yrd.lığı 3 Adet 200 Kişilik Bölük Er Pavyonu Tamamlama İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak davacı şirketin yaptığı şikâyet ve itirazen şikâyet başvurularının reddi üzerine bakılan davanın açıldığı,
Dava konusu ihalede, teklifi sınır değerin (2.704.776,32- TL) altında kalan davacı şirketten aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, davacı şirket tarafından idarece öngörülen süre içerisinde aşırı düşük teklif açıklamasında bulunulduğu, aşırı düşük teklif açıklamasının idarece uygun görüldüğü ve 09/05/2014 tarihinde kesinleşen 21 sayılı ihale komisyonu kararı ile ihalenin başvuru sahibi olan davacı şirket üzerine bırakıldığı, ihaleye teklif sunan isteklilerden ... Müh. İnş. Orm. Ürün. Paz San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından 12/05/2014 tarihinde ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı gerekçesi ile idareye yapılan şikâyet başvurusunun idarenin 21/05/2014 tarihli kararı ile uygun bulunmadığı ve idarenin … tarih ve … sayılı yazısı ile 12.222,12-TL ihale karar pulu bedelinin ihale üzerinde kalan istekliden tahsili hususunda MSB Tedarik Bölge Başkanlığı Saymanlık Müdürlüğü’ne bildirildiği, ayrıca ihale süreci içerisinde yer alan ön mali kontrol için 23/05/2014 tarih ve 1921 saylı yazı ile ihale işlem dosyasının MSB Maliye Dairesi Başkanlığı’na gönderildiği, MSB Maliye Dairesi Başkanlığı Mali Hizmetler birimi tarafından yapılan ön mali kontrole ilişkin 29/05/2014 tarih ve 2014/66 sayı ile düzenlenen ön mali kontrol raporunda, “(…) en avantajlı teklif sahibi ... Yapı İnş. Gıda Tur. Tic. Ltd Şti.nin aşırı düşük sorgulamasına cevaben sunmuş olduğu ELK-12 poz numaralı (…) iş kalemine ilişkin;
1) ... Elektrik Elektronik İmalat San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına düzenlenmiş proforma fatura sunduğu, ancak faturada meslek mensubu tarafından mevzuatı gereğince bulunması zorunlu beyana yer verilmediği, tutanakta isteklinin bilgileri kısmına “... Elektrik Elektronik İmalat San. ve Tic. Ltd. Şti.” yazıldığı ve tutanağın bu şirket kaşesi altında imzalandığı,
2) Proforma fatura dışında maliyet/satış tespit tutanağı (EK:O.7) sunulduğu, ancak, tutanakta isteklinin bilgileri kısmına “... Elektrik Elektronik İmalat San. ve Tic. Ltd. Şti.” yazıldığı ve tutanağın bu şirket kaşesi altında imzalandığı,
3) Ayrıca sunulan maliyet/satış tespit tutanağının (EK:O.7) dönemi kısmında sadece “2013” yazıldığı tespit edilmiştir. (...) Ayrıca söz konusu tutanağın ihale tarihine (02.04.2014) göre son geçici vergi beyanname dönemi olan “Ocak Şubat Mart” dönemine ait olmadığı, 2013 yılına ait olduğu tespit edildiğinden söz konusu isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.” tespitleri üzerine ihale komisyonunun 05/06/2014 tarih ve 21/A sayılı kararı ile davacı şirketin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalenin ... Müh. İnş. Orm. Ürün. Paz San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı,
İhale sürecinde davacı şirketin değerlendirme dışı kalmasına neden olan ön mali kontrol raporunun hazırlanmasının, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'na dayandığı, anılan Kanunun 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'ndan 2 yıl sonra uygulamaya konulduğu ve mali alanı düzenleyen genel bir Kanun olduğu hâlde 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun ihale mevzuatını düzenleyen özel bir kanun olduğunun tartışmasız olduğu,
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanun gereği hazırlanan ön mali kontrol raporu danışma ve önleyici niteliği haiz olup, mali karar ve işlemlerin harcama yetkilisi tarafından uygulanmasında bağlayıcı olmadığı gibi, ön malî kontrol sonucunda verilen görüşe istinaden ihale komisyonunca tekliflerin yeniden değerlendirilebileceğine dair 4734 sayılı Kanunda açık bir düzenleme bulunmadığı; ihale sonucunu değiştirecek düzeltici işlem belirlenmesi sonucunu doğuracak şekilde ihale komisyonunun daha önce aldığı kararı değiştirebilmesi ve tekrar ihale yetkilisinin onayına sunabilmesi anılan Kanunun 54. maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendine göre de mümkün olmadığından, bu şekilde yapılacak uygulama eşit muamele ve saydamlık ilkelerine açıkça aykırılık oluşturacağından dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı,
Davalı idarenin, ön mali kontrol raporu sonucunda ihale komisyonca yeni bir komisyon kararı alınarak kesinleşen ihale kararının değiştirilmesinin hukuka uygun olduğu iddiasına ilişkin olarak; ihale kararının ihale yetkilisince 09.05.2014 tarihinde onaylanarak kesinleşmesinden 14 gün sonra ihale işlem dosyasının ön mali kontrol işlemi için 23/05/2014 tarihinde MSB Maliye Dairesi Başkanlığı Mali Hizmetler birimine gönderilmesi ve ilgili idari birimce de verilen 29/05/2014 tarihli görüş sonucunda yeni bir komisyon kararı alarak ilk kesinleşen ihale kararının değiştirilmesinin, ihale yetkilisinin yetkisine ilişkin olarak 4734 sayılı Kanun’un 40. maddesinin altıncı fıkrasında yer alan “İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder.” şeklindeki hükmüne uygun olmadığından anılan iddiaya itibar edilmediği sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, İdare Mahkemesinin iptal kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin iptali yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davalıya iadesine,
5. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
6. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 16/12/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.