Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2015/3240 E. , 2020/3203 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2015/3240
Karar No : 2020/3203
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Turizm Spor Sağlık Hizmetleri İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.
VEKİLLERİ : Av. …, Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Valiliği
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacının sahibi bulunduğu …, ili, … ilçesi, … Mahallesi, … Caddesi, No:…(…) adresinde faaliyet gösteren … Masaj Salonu unvanlı işletmenin çalışma izin belgesinin iptal edilmesine ilişkin 04/06/2014 tarih ve 428 sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; mevzuat hükümleri dikkate alındığında, anılan işletmenin İl Müdürlüğü'nden izin alınmadıkça başka bir kişiye devredilemeyeceği, dolayısıyla söz konusu işletmeye ilişkin devrin bildirilmemesinin Yönetmelik hükmünün açık ihlalini oluşturduğu, bu durumun yapılan denetimle de sabit olduğu, davalı idarece çalışma izin belgesinin iptali yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle dava reddedilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, hangi hallerde çalışma izin belgesinin iptal edileceğinin Yönetmelikte sayıldığı, hisse devri yapılmasının iptal sebebi olmadığı ve iş yerinde ve çalışma koşullarında herhangi bir değişiklik meydana getirmediği, mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Özel Beden Eğitimi ve Spor Tesisi olarak faaliyet gösteren iş yerinde … İl Müdürlüğü Denetim Komisyonunca 26/05/2014 tarihinde yapılan denetimde, iş yerini işleten … Turizm Spor Sağlık Hiz. İç ve Dış. Tic. Ltd. Şti.'nin ortaklarından … tarafından … tarihinde … yevmiye numarasıyla ... Noterliğinden hisse devri yapıldığı, bunun 03/04/2014 tarihinde Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde yayınlandığı, devir alan … adlı şahsın işletmeye başladığı, buna göre adı geçen tesisi …'un … adlı şahıstan 13/02/2014 tarihinde devir aldığı, ancak Özel Beden Eğitimi ve Spor Tesisi Yönetmeliğine göre tesisin işletilebilmesinin mümkün görünmediğinden bahisle, çalışma izin belgesinin iptal edildiği, bunun üzerine bakılan davanın açıldığı görülmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
Türk sporunun geliştirilmesi, yaygınlaştırılması, sporcu sayısının artırılması için sporla ilgili bütün kaynakları en etkili şekilde devreye sokmak üzere gerçek veya tüzel kişilerce beden eğitimi ve spor tesisleri kurulması ve bu tesislerin işletilmesi ile ilgili usul ve esasları düzenlemek amacıyla 15/10/1999 tarih ve 23847 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulan Özel Beden Eğitimi ve Spor Tesisleri Yönetmeliğinin;
"Açılış izninin verilmesi" başlıklı 11. maddesinde; "(Değişik fıkra:RG-27/10/2005-25979) Gerçek ve tüzel kişilerin bu Yönetmeliğin 6 ve 7 nci maddelerinde belirtilen belgeleri (Değişik ibare:RG-3/4/2012-28253) il müdürlüğüne vermelerinden sonra tesisin hizmete açılması için komisyonca yerinde tetkik edilerek, 8 ve 9 uncu maddelerdeki şartları taşıyıp taşımadıklarına dair bir tutanak düzenlenir. Tesisin bu Yönetmelik hükümlerine uygun görülmesi halinde başvuru sahibinden alınan belgeler en az dört dosya olarak hazırlanır. Yeterlilik belgesi düzenlendikten sonra (Değişik ibare:RG-3/4/2012-28253) valinin onayına sunulur. (Değişik ibare:RG-3/4/2012-28253) Valinin onayını müteakip açılacak tesisin özelliği ve ilin gelişmişlik düzeyi göz önüne alınarak; Genel Müdürlükçe tespit edilecek tescil ücreti tesis sahibinden tahsil edilir. Tahsil edilen ücretin % 50’si Genel Müdürlük hesabına, % 50’si de il müdürlüğü hesabına yatırılır. Tesis sahibinin tesisin açılışından vazgeçmesi halinde tahsil edilen tesis ücreti iade edilmez.",
"Açılış izni verecek komisyonun tespiti" başlıklı 12. maddesinde; "İl, ilçe, bucak, belde veya köylerde açılacak özel tesislerin açılış izni için il müdürünün teklifi ve (Değişik ibare:RG-3/4/2012-28253) valinin onayı ile en az beş kişilik komisyon kurulur. Bu komisyona il müdürü veya görevlendireceği bir şube müdürü başkanlık eder. Komisyonun diğer üyeleri arasında spor şube müdürü, tesisler şube müdürü, ildeki ilgili spor dalı federasyonu temsilcisi ve il sağlık müdürlüğünden bir kişinin bulunması zorunludur.",
"Denetim" 14. maddesinde; "Özel beden eğitimi ve spor tesislerinin, spor dalının ilgili federasyonlarınca öngörülen ölçü ve esaslarına uygun olup olmadığı bu Yönetmelikte aranılan şartları taşıyıp taşımadıkları, genel ahlak kurallarına, ilgili spor dalının amacına ve kurallarına uygun faaliyet yapıp yapmadıkları konusunda ilgili federasyon başkanlıkları, (Değişik ibare:RG-3/4/2012-28253) il müdürlüğü ve Genel Müdürlüğün ilgili birimlerince her zaman denetlenebilir.",
"Çalışma izin belgesinin iptali ve tesisin kapatılması" başlıklı 26. maddesinde; "(Değişik birinci fıkra:RG-27/10/2005-25979) Tesis, gençlik ve spor teşkilatınca ve emniyet teşkilatınca her zaman denetlenebilir. Bu Yönetmelik hükümlerine, ahlak ve adaba aykırı, ideolojik ve siyasi amaçlı faaliyetlerin yapıldığı tespit edildiğinde, güvenliği bozucu tutum ve davranışlar görüldüğünde bu Yönetmeliğin 12 nci maddesine göre tespit edilen komisyonca karar alınır ve (Değişik ibare:RG-3/4/2012-28253) valinin onayına sunulur. Onayı müteakip çalışma izin belgesi iptal edilir.
(Değişik fıkra:RG-15/10/2010-27730) Yapılacak denetimlerde görülen aksaklıkların verilen süre içerisinde düzeltilmemesi üzerine, düzenlenen denetleme raporunun (Değişik ibare:RG-3/4/2012-28253) vali tarafından onaylanması halinde tesise o yıl için geçerli olan tescil ücreti tutarının ¼’ü tutarında idari para cezası verilir. İkinci denetleme sonunda aykırı hususlar giderilmediği takdirde, ilk cezanın iki katı tutarında idari para cezası verilir. Bir yıl içinde iki defa idari para cezası verilen tesiste üçüncü defa yapılacak olan denetlemede ceza gerektirecek hususlar tespit edildiğinde tesisin çalışma izin belgesi iptal edilir.
Bu şekilde kapatılan tesislerin işleticilerinin aynı amaçlı tesis açmalarına izin verilmez." düzenlemeleri yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava dosyasının incelenmesinden, … Turizm Spor Sağlık Hiz. İç Dış Ltd. Şirketine ait … Mah. … Cad. No:… (A… … / … adresinde … masaj salonu adıyla spor masajı branşında işletmeye açılan tesis için Gençlik ve Spor İl Başkanlığının 21/11/2008 tarih ve 11157 sayılı oluru ile 29/12/2008 tarihinde çalışma izni belgesi verildiği, İl Müdürlüğü Denetim Komisyonunca 26/05/2014 tarihinde yapılan denetim sonucu çalışma izin belgesinin 02/06/2014 tarih ve 422 sayılı Gençlik Hizmetleri ve Spor İl Müdürü oluru ile iptal edildiği anlaşılmaktadır.
Dairemizin 02/06/2020 tarihli ara kararı ile davalı idareden; Özel Beden Eğitimi ve Spor Tesisleri Yönetmeliği'nin "Çalışma izin belgesinin iptali ve tesisin kapatılması" başlıklı 26. maddesinin 1. fıkrasında; "(Değişik birinci fıkra:RG-27/10/2005-25979) Tesis, gençlik ve spor teşkilatınca ve emniyet teşkilatınca her zaman denetlenebilir. Bu Yönetmelik hükümlerine, ahlak ve adaba aykırı, ideolojik ve siyasi amaçlı faaliyetlerin yapıldığı tespit edildiğinde, güvenliği bozucu tutum ve davranışlar görüldüğünde bu Yönetmeliğin 12 nci maddesine göre tespit edilen komisyonca karar alınır ve (Değişik ibare:RG-3/4/2012-28253) valinin onayına sunulur. Onayı müteakip çalışma izin belgesi iptal edilir." düzenlemesinin yer aldığı; dava konusu 04/06/2014 tarih ve 19667438-Ö.S.S./428 sayılı işlemin ise, Gençlik Hizmetleri ve Spor İl Müdürü tarafından tesis edildiği görüldüğünden, işlemin anılan Yönetmelik gereği Vali onayına sunularak tesis edilmemesinin gerekçelerinin ve Gençlik Hizmetleri ve Spor İl Müdürüne Vali tarafından bu konuda bir yetki veya imza devri yapılıp yapılmadığının bildirilmesinin ve konuya ilişkin bilgi ve belgelerin gönderilmesinin istenilmesine karar verilmiştir.
Davalı idare tarafından ara kararına verilen cevap ile Ankara Valiliği İmza Yetkileri Yönergesinin gönderildiği, Yönergenin incelenmesinde Ankara Valiliği İmza Yetkileri Yönergesinin "Genel Esaslar" başlıklı 1. Bölümünün "İlke ve Usuller" başlıklı 5. maddesinin 3. fıkrasında; "Ankara Valisi tarafından kendilerine devredilen işbu imza yetkilerini kullananlar yazışmalarda "Vali a." ibaresini kullanırlar." düzenlemesinin yer aldığı, işlemde ise bu ibarenin bulunmadığı görülmektedir.
Aynı Yönergenin İkinci Bölümünün "Birim Amirlerinin İmzalayacağı Yazılar" başlıklı 13. maddesinde ise kamu kurum ve kuruluşlarının yöneticilerine imza yetkisi devredilen hususların düzenlendiği, Özel Beden Eğitimi ve Spor Tesisleri Yönetmeliğine göre Valiye verilen çalışma izin belgesinin iptali ve tesisin kapatılması hususundaki yetkinin devrine ilişkin bir madde bulunmadığı, ayrıca bu yetkinin 03/04/2012 tarih ve 28253 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelik değişikliği ile Valiye verildiği, ara kararına cevap ile sunulan Ankara Valiliği İmza Yetkileri Yönergesinin ise 10/06/2010 tarihinde yürürlüğe girdiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, Özel Beden Eğitimi ve Spor Tesisleri Yönetmeliğinin 26. maddesine göre komisyonca karar alınıp Vali onayını müteakip çalışma izin belgesinin iptal edilmesi gerekmekte iken Gençlik Hizmetleri ve Spor İl Müdürü tarafından tesis edilen işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık görülmemiş olup, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında bu nedenle hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın reddine ilişkin temyize konu ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren on beş (15) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 23/09/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.