Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2015/3997 E. , 2021/881 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2015/3997
Karar No:2021/881
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Haber ve Görsel Yayıncılık A.Ş. (… Haber ve Görsel Yayıncılık A.Ş.)
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Üst Kurulu
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN_KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirkete ait "…" logosuyla yayın yapan televizyon kanalında, 16/05/2014 tarihinde yayınlanan "32. Gün" adlı programda 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 8. maddesinin birinci fıkrasının (m) bendinde yer alan “Türkçenin, özellikleri ve kuralları bozulmadan doğru, güzel ve anlaşılır şekilde kullanılmasını sağlamak zorundadır; dilin düzeysiz, kaba ve argo kullanımına yer verilemez.” ilkesinin tekraren ihlâl edildiğinden bahisle aynı Kanun'un 32. maddesinin 2. fıkrası uyarınca 479.501,00-TL idari para cezası uygulanmasına ilişkin Radyo ve Televizyon Üst Kurulu'nun … tarih ve … sayılı toplantısında alınan 30 nolu kararın iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen kararda; davacı yayın kuruluşuna ait …" logosuyla yayın yapan televizyon kanalında 16/05/2014 tarihinde 00:26-01:15 saatleri arasında yayınlanan ve … tarafından sunulan "…" adlı programda, "Soma'da Maden Faciasının" konu edildiği, facia nedeniyle gösteriler yapıldığı, gösteride ve göstericiler arasında haber yapan ...'nin olay yerindeki gelişmeleri aktardığı ve buna ilişkin görüntülerin ekrana getirildiği, protesto yapan grubun polise gösterdiği tepkiler sırasında, bir genç kızın bağırışları arasında saat 00.45.26'da sarfedilen; "Hak hukuktan bahsediyo(?) Ne oldu? Ne hakla buraya geliyor? Gelmesin o. ç., o. ç. var." şeklindeki küfürlü sözlerin kapatılmadığı ve yayına yansıtıldığı; bahsi geçen programda, Türk dilinin anlam dünyası ve duru kullanım özellikleriyle bağdaşmayan kaba ve argo ifadelere yer verildiğinin sabit olduğu, yayının banttan yapıldığı dolayısıyla engellenmesinin mümkün olduğu, söz konusu ifadelerin 6112 sayılı Kanun'un 8. maddesinin 1. fıkrasının (m) bendinde yer alan yayın ilkesine aykırılık teşkil ettiği, ayrıca anılan ifadelerin, ifade özgürlüğü ve haber alma hürriyeti kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, aynı yayın ilkesinin daha önceden ihlali nedeniyle yayın kuruluşuna verilen "uyarı" cezasına karşı açılan davanın ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile reddedildiği görüldüğünden, 6112 sayılı Kanun'un 32. maddesi uyarınca tekerrür hükümleri uygulanarak tesis edilen, davacı yayın kuruluşunun 479.501,00-TL idari para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, Mahkemenin argo ve kaba olduğu iddia edilen sözcük ve cümlelerin nerede, nasıl kullanıldığı, niteliği, kullanıldığı ortam, kullanım şekli ve kim için söylendiği gibi hususları dikkate almadan hüküm tesis ettiği, dava konusu çekimin stüdyo dışında halkın arasında yapıldığı, yüzlerce kişinin görüntülerine yer verildiği ve çevreden çok fazla ses duyulduğu, dolayısıyla ses kalitesi iyi olmadığından pek çok sesin net olarak anlaşılamadığı, yayının amacının maden kazası ile ilgili protestolar hakkında halkı bilgilendirmek olduğu, kalabalık ve kargaşa içinde duyulan sesler ve sloganlar net olarak anlaşılmadığından dikkate alınmayacağı, anılan yayında kasıt ve kötü niyet olmadığı, tesadüfen kalabalıkta ekrana yansıyan seslere dikkat edilmediği, uzun süreli yayının içinden tek bir cümle alınarak karara yazıldığı, program bütünlüğü ele alınmadan seçili bazı sözcüklerin yaptırıma dayanak alındığı, geç saatte yayınlanan ve saatlerce süren programda konuşma arasında aniden söylenen bir cümle nedeniyle bu kadar ağır yaptırım uygulanmasının hakkaniyete aykırı olduğu, ilgili kanun hükmünün ihlal edildiği tespitinin hatalı olduğu, program türü ve biçimine göre bu durumun tespit edileceği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, dava konusu yayında ilgili kanun maddesinin ihlal edildiğinin deşifre metni, yayın CD ve yayın izleme raporu ile açıkça ortaya konulduğu, programdaki görüntülerin canlı olmadığı, montajlanarak hazırlanmış VTR görüntüsü olduğu dikkate alındığında küfürlü ifadelerin kapatılmasının mümkün olacağı, yayıncı kuruluşun bu sorumluluğu yerine getirmediği, kanunda belirtilen yayın ilkesini ihlal ettiği, dilin zenginleştirilmesi ve yozlaşmasında radyo ve televizyonların çok büyük etkisi olduğundan bu husus göz önünde bulundurularak Tükçenin özellikleri ve kuralları bozulmadan konuşma dili olarak kullanılmasına yönelik ilgili Kanun hükmünün getirildiği, dilin düzeysiz ve kaba kullanımı konusunda Üst Kurul'ca programın canlı mı ya da banttan mı olduğunun dikkate alındığı, bakılan olayda bant yayını esnasında sarf edilen sözlerin engellenebilme imkânı varken engelleme yapılmamasının yayıncı sorumluluğu ile bağdaşmayacağı ileri sürülerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (on beş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 10/03/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.