Danıştay 15. Daire Başkanlığı 2015/8000 E. , 2017/6197 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONBEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2015/8000
Karar No : 2017/6197
Temyiz Eden (Davalı) :
Karşı Taraf (Davacı) :
Vekili :
İstemin Özeti : ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:... ; K:... sayılı kararının hukuka uygun olmadığı ileri sürülerek temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti : Savunma verilmemiştir.
Düşüncesi : Temyize konu idare mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onbeşinci Dairesi'nce; tetkik hakiminin açıklamaları dinlenip dosyadaki belgeler incelenerek gereği görüşüldü:
Dava; davacıya ait ... plakalı kamyonun Tunceli-Erzincan istikametinde karayolunda seyir halinde iken terör örgütü mensuplarınca yolu kesilmek suretiyle yakılması nedeniyle uğradığı zararların 5233 sayılı Yasa uyarınca tazmini istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemle ilgili … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının uygulanmasına yönelik tesis edilen Zarar Tespit Komisyon Başkanlığı'nın 20.08.2014 tarih ve 62/01/2014/193-1119 sayılı tazminat talebinin reddine ilişkin kararının iptali istemiyle açılmıştır.
... İdare Mahkemesince; uyuşmazlığın çözümü için öncelikle … İdare Mahkemesi'nin belirtilen iptal kararının, davalı idarece tam ve gereği gibi uygulanıp uygulanmadığının tespit edilmesi gerektiği, davacı tarafından açılan iptal davasıyla … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla ''...davacının söz konusu olay nedeniyle ... plakalı aracı ile yürüttüğü ekonomik faaliyetlerini belirtilen dönemde (13.10.2012-31.01.2013) yerine getiremeyerek zarara uğradığı açık olduğundan, davalı idarece anılan dönemde davacının uğradığı gerçek zararının 5233 sayılı Yasa uyarınca idareye tanınan yetkiler kullanılmak suretiyle araştırılması ve davacının uğradığı zararın hesaplanarak işlem tesis edilmesi gerektiği..'' gerekçesiyle ''dava konusu işlemin, davacının aracının yakıldığı 13.10.2012 tarihinden aracın değerinin sigorta şirketince tazmin edildiği 31.01.2013 tarihine kadar aracını kullanamaması nedeniyle uğradığı gelir kaybının tazmin edilmesi talebinin reddine ilişkin kısmı yönünden iptaline'' karar verildiği, davalı idarece tesis edilen dava konusu işlemle iptal hükmü kurulan kısma ilişkin olarak ''gelir kaybını iddia ettiği zarar ile ilgili olarak 5233 sayılı Yasa gereğince öngörülmeyen zararların karşılanmasının mümkün olmadığı'' gerekçesiyle başvurunun reddedildiği görüldüğü, bu nedenle ... İdare Mahkemesi'nce davacının aracının yakıldığı 13.10.2012 tarihinden aracın değerinin sigorta şirketince tazmin edildiği 31.01.2013 tarihine kadar aracını kullanamaması nedeniyle uğradığı gelir kaybının tazmin edilmesi gerektiği gerekçesiyle verdiği kısmen iptal kararının gereğinin dava konusu edilen işlemle yerine getirilmediği sonucuna varılarak dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Davalı idare tarafından mahkeme kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek temyizen incelenip bozulması istenilmektedir.
Anayasa'nın 2. maddesinde; Türkiye Cumhuriyeti'nin sosyal bir hukuk Devleti olduğu, 138. maddesinde ise; yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği kuralına yer verilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 28. maddesinde; Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği, Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemeleri kararlarına göre işlem tesis edilmeyen veya eylemde bulunulmayan hallerde idare aleyhine Danıştay ve ilgili idari mahkemede maddi ve manevi tazminat davasının açılabileceği hükmüne yer verilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacının kendisine ait ... plakalı kamyonun Tunceli-Erzincan istikametinde karayolunda seyir halinde iken terör örgütü mensuplarınca yolu kesilmek suretiyle yakılması nedeniyle uğradığı zararların 5233 sayılı Yasa uyarınca tazmini istemiyle başvuruda bulunduğu, Zarar Tespit Komisyonu tarafından talebin reddi üzerine açılan dava neticesinde ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile dava konusu işlemin; davacının aracının yakıldığı 13.10.2012 tarihinden aracın değerinin sigorta şirketince ödendiği 31.01.2013 tarihine kadar geçen sürede aracın kullanılamaması nedeniyle uğranılan gelir kaybının tazmin edilmesi talebinin reddine ilişkin kısmının iptaline, davacının aracının yakılması nedeniyle araçta meydana gelen hasarın sigorta şirketince karşılanmayan kısmın tazmini ve olaydan sonra yanan aracın hurdasının olay yerinden kaybolması nedeniyle uğranılan zarar ile araçta bulunan 2.000,00-TL nakit paranın yanması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemlerinin reddine ilişkin kısmı yönünden ise davanın reddine, davacının uğradığını iddia ettiği 2.000,00-TL maddi zararın tazminine yönelik olarak bu aşamada karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği; davacı tarafından ilgili mahkeme kararının uygulanması istemiyle Zarar Tespit Komisyonu'na yapılan başvurunun reddi üzerine, temyize konu ... İdare Mahkemesi kararı ile gelir kaybının tazminine ilişkin ... İdare Mahkemesi'nin kısmen iptal kararının zarar tespit komisyonunun ret kararıyla yerine getirilmediğinden bahisle işlemin iptaline karar verilmiş ise de, uygulanması talep edilen ... İdare Mahkemesi'nin söz konusu kararının, Dairemizin 01/11/2017 gün, E:… K:… sayılı kararı ile araç zararı, hurda aracın çalınması ile araçta bulunan 2.000,00-TL'nin yanması taleplerine yönelik davanın reddine ilişkin kısmının Onanmasına, gelir kaybının tazminine yönelik işlemin iptali ve maddi tazminat yönünden karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmının Bozulmasına karar verildiği görülmüştür.
Bu durumda, davacı tarafın uygulanmasını talep ettiği mahkeme kararının, Dairemizce bozulması sonucunda ortada uygulanması gereken bir karar bulunmadığından, İdare Mahkemesince Dairemizin E:… K:…. sayılı Kısmen Bozma Kararı üzerine verilecek karar göz önünde tutularak yeniden karar verilmesi gerektiğinden, bu aşamada verilen iptal kararında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:... ; K:... sayılı kararının BOZULMASINA, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen mahkemeye gönderilmesine, 2577 sayılı Kanunun 18.06.2014 gün ve 6545 sayılı Kanunla eklenen Geçici 8. maddesinin 1. fıkrası ve 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 01/11/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.