Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2016/1035 E. , 2016/1378 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2016/1035
Karar No:2016/1378
Temyiz İsteminde Bulunan (Davacı) :
Vekili :
Karşı Taraf (Davalı) :
Vekili : Av.
İstemin Özeti : ... 15. İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve ... sayılı kararının; dava konusu işlem tesis edilirken ihaleyi yapan idarenin işlemleri dikkate alınmadan karar verildiği, idare tarafından 10.11.2015 tarihinde şikâyetin reddine dair kesin kararın verildiği, bunun üzerine 10 günlük başvuru süresi dolmadan 18.11.2015 tarihinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hâkimi 'nın Düşüncesi : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
Dava; "... Yüzme Havuzu ve Kamp Eğitim Merkezi, İnşaat, Mimarlık, Makine, Elektrik Mühendisliği Projeleri ve Yaklaşık Maliyet Hazırlanması" ihalesine katılan davacının itirazen şikâyet başvurusunun süre yönünden reddine ilişkin Kamu İhale Kurulu'nun 25.11.2015 tarih ve 2015/UH.IV-3186 sayılı kararının iptali istemiyle açılmış; İdare Mahkemesi'nce; davacı şirket tarafından dava konusu ihaleye yönelik 26.10.2015 tarihinde idareye yapılan şikâyet başvurusuna, idarece 10 gün içerisinde herhangi bir yanıt verilmediğinden, ilgili mevzuat hükümleri uyarınca şikâyet başvuruları hakkında 10 gün içerisinde karar verilmemesi hâlinde şikâyetin reddedilmiş sayılarak bu tarihten itibaren 10 gün içerisinde na itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması gerektiği dikkate alındığında, davacı şirketin 26.10.2015 tarihli şikâyet başvurusunun cevap verilmemek suretiyle 06.11.2015 tarihinde reddedilmiş sayılarak, bu tarihten itibaren 10 gün içerisinde, en geç 16.11.2015 tarihine kadar ’na itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması gerekirken, 18.11.2015 tarihinde davalı idare kayıtlarına giren dilekçe ile yapılan itirazen şikâyet başvurusunda, 10 günlük sürenin geçirilmiş olması nedeniyle, itirazen şikâyet başvurusunun süre yönünden reddine ilişkin dava konusu Kamu İhale Kurulu kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, bu karar davacı şirket tarafından temyiz edilmiştir.
Anayasa'nın, "Anayasa'nın bağlayıcılığı ve üstünlüğü" başlıklı 11. maddesinde, Anayasa hükümlerinin yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını ve diğer kuruluş ve kişileri bağlayan temel hukuk kuralları olduğu belirtilmiş, "Hak arama hürriyeti" başlıklı 36. maddesinde, "Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı ve davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir.", "Temel hak ve hürriyetlerin korunması" başlıklı 40. maddesine 4709 sayılı Kanun'un 16. maddesiyle eklenen ikinci fıkrasında, "Devlet, işlemlerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorundadır." kuralı yer almış, 40. maddenin 2. fıkrasının gerekçesinde, bireylerin yargı ya da idari makamlar önünde sonuna kadar haklarını arayabilmelerine kolaylık ve imkân sağlanmasının amaçlandığı, son derece dağınık mevzuat karşısında kanun yolu, mercii ve sürelerin belirtilmesinin hak arama, hak ve hürriyetlerin korunması açısından zorunluluk hâline geldiği belirtilmiştir.
İdari işlemlere karşı başvuru yollarının ayrıntılı düzenlemelerde yer alması, başvuru süresinin kısa olması veya olağan başvuru yollarına istisna getirilebilmesi nedeniyle işlemlere karşı hangi idari birime, hangi sürede başvurulacağının idarelerce işlemde belirtilmesi hukuk güvenliği ilkesinin gereğidir. Anılan Anayasa hükmü ile, idareye, işlemlerinde ilgililerin kaç gün içinde, hangi mercilere başvurabileceklerini bildirme yükümlülüğü getirilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun "İhalelere Yönelik Başvurular" başlıklı 54. maddesinin 1. fıkrasında, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden isteklilerin, Kanun'da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği kuralına yer verilmiş; aynı Kanunun "İdareye Şikâyet Başvurusu" başlıklı 55. maddesinin 3. fıkrasında, "İdare, şikâyet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır. Alınan karar, şikâyetçi ile diğer aday veya istekliler ile istekli olabileceklere karar tarihini izleyen üç gün içinde bildirilir, ilan ile ihale veya ön yeterlik dokümanına yönelik başvurular dışında istekli olabileceklere bildirim yapılmaz."; 4. fıkrasında ise, "Belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dâhil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilir." kuralı yer almıştır.
Dosyasının incelenmesinden, söz konusu ihaleye katılan davacı şirketin, 19.10.2015 tarihli ihale komisyonu kararı sonrasında, 26.10.2015 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, idarenin 28.10.2015 tarihli yazısıyla şikâyete ilişkin olarak eksik evrakların giderilmesinin istendiği, davacı şirketin 02.11.2015 tarihinde evrakları sunduğu, ancak idarece şikâyete konu hususlara ilişkin olarak 10 günlük süre içerisinde herhangi bir karar alınmadığı, 10 günlük süre geçtikten sonra idarenin 10.11.2015 tarih ve 24013 sayılı yazısıyla şikâyet başvurusunun reddine karar verildiği, ayrıca söz konusu ret işleminde davacının on gün içinde 'na itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceğinin belirtildiği, bunun üzerine davacı şirket tarafından 18.11.2015 tarihinde davalı idareye itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, Kamu İhale Kurulu'nun 25.11.2015 tarih ve 2015/UH.IV-3186 sayılı kararı ile başvurunun süre yönünden reddedildiği ve bu işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Olayda, ihaleyi yapan idarenin 10 günlük süre içerisinde cevap vermediği, yukarıda alıntısı yapılan Anayasa'nın 40. maddesinde belirlenen yükümlülüğe aykırı olarak, bu süre bittikten sonra itirazen şikâyet süresi içerisinde davacıya cevap vermek ve cevap yazısında bildirimden itibaren 10 günlük süre içerisinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabileceğini bildirmek suretiyle davacıyı yanılttığı, davacının da şikâyetin reddine ilişkin işlemden itibaren süresi içerisinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu açıktır.
Bu durumda, davacının 'na yapmış olduğu itirazen şikâyet başvurusunun süresinde olduğunun kabulü gerektiğinden, itirazen şikâyet başvurusunun süre yönünden reddine ilişkin dava konusu Kamu İhale Kurulu kararında ve davanın reddine ilişkin temyize konu Mahkeme kararında hukuka uygunluk görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle; davacının temyiz isteminin kabulü ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca ... 15. İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve ... sayılı kararının BOZULMASINA, DAVA KONUSU İŞLEMİN İPTALİNE, dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine, aşağıda ayrıntısı gösterilen ...-TL yargılama gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen ....-TL vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine, kullanılmayan ...-TL ve ...-TL yürütmeyi durdurma harçlarının istemi hâlinde davacıya iadesine, 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 28.04.2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.