Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/10442 E. , 2020/5387 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/10442
Karar No : 2020/5387
TEMYİZ EDEN TARAFLAR :1- ...Vergi Dairesi Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ... 2- ...İSTEMİN KONUSU : .... Vergi Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, 2009 yılında sattığı gayrimenkuller nedeniyle adına vergi mükellefiyeti tesis edilerek 2009/6 dönemi için re'sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; gayrimenkul satışının ticari kazanç sağlamaya yönelik olduğu kanaatine varıldığı, elde edilen gelirin ticari kazanç kapsamında değerlendirilmesi ile re'sen takdire gidilmesinin yerinde olduğu, vergilendirme işlemi bakımından ise takdir komisyonunca davacı tarafından Keçiören İlçesi ...Mah. ...Ada ...Parselde bulunan ...nolu dairenin 01/06/2009 tarihinde 41.000,00 TL, 6 nolu dairenin 11/06/2009 tarihinde 50.000,00 TL bedelle devir edildiğinin tespit edildiği, ancak, aynı parselde bulunan 9 nolu bağımsız bölümün 25/06/2009 tarihinde ...'a konut kredili 100.000,00 TL bedelle devir edildiğinin tespit edildiğinden bahisle emsal satış bedelinin, bu bedel esas alınarak 100.000,00 TL olarak tespit ve takdirine karar verildiği, davalı idarece daireleri satın alan şahısların beyanı, kredi kullanıp kullanmadıkları yolunda banka bilgileri, vergi değeri, dairenin konumu, katı, yapı durumu dikkate alınmadan, emsal fiyat araştırması yapılmadan, sözkonusu dairelerin gerçek alış ve satış bedelleri ortaya konulmaksızın salt aynı parselde yeralan başka bir bağımsız bölümün satış bedeli dikkate alınmak suretiyle matrah takdir edildiğinin anlaşıldığı, buna göre tapudan elde edilen bilgi ve belgelere göre 7 nolu dairenin satış bedelinin 41.000,00 TL, 6 nolu dairenin satış bedelinin 50.000,00 TL olduğu hususunda taraflar arasında herhangi bir ihtilaf bulunmadığından tarhiyata esas matrahın 9 numaralı dairenin satışına ait 100.000,00 TL ile 6 ve 7 nolu dairelerin satışına ait 91.000,00 TL'lik kısmında hukuka aykırılık, fazlaya ilişkin kısmının ise hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından, satışı yapılan gayrimenkullerin 150 metre kareden küçük olduğu %18 oranında uygulanan katma değer vergisinde hukuka uyarlık bulunmadığı mahkeme kararının redde ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : Davalı idare tarafından davacı adına emsal fiyat esas alınarak yapılan tarhiyatın hukuka uygun olduğu kararın kabule ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
DAVACININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
DAVALININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Dava konusu, davacı tarafından satışı yapılan gayrimenkulün ticari kazanç sağlanmak amacıyla yapıldığından bahisle belirlenen matraha %18 oranında katma değer vergisi hesaplanarak tarh edilen vergi ve tek kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması talebidir. Söz konusu davanın açıldığı 31/08/2015 tarihinden daha sonra davalı idarenin 14/10/2015 tarihli düzeltme fişi ile katma değer vergisi oranının %1 olarak düzeltildiği anlaşılmaktadır. Ancak Vergi Mahkemesince düzeltilen kısım bakımından dava konusuz kaldığı halde hüküm kurulması gerekirken başlangıçta dava konusu edilen miktar üzerinden davanın kısmen reddedilmesine ilişkin kararında hukuka uygunluk bulunmadığı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davalı idarenin kararın kabule ilişkin kısmına yönelik temyiz dilekçesinde yer verilen iddiaları yerinde görülediğinden kararın kabule ilişkin kısmında hukuka aykırılık bulunmamıştır.
Davacının temyiz istemine gelince; davacı adına ticari amaçla satışı yapılan gayrimenkullerin satışından elde edilen gelirin beyan edilmediğinden bahisle tespit edilen matrah üzerinden %18 oranında katma değer vergisi hesaplanarak re'sen tarh edilen katma değer vergisi ve tek kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması için 31/08/2015 açılan dava da, dava tarihinde daha sonra idarenin 14/10/2015 tarihli düzeltme işlemi ile katma değer vergisinin ve vergi ziyaı cezasının %1 oran uygulanarak yeniden hesaplandığı görülmüştür. Buna göre dava konusu edilen katma değer vergisi ve vergi ziyaı cezasının düzeltme fişi ile düzeltilen miktarının üstünde kalan kısmı konusuz kalmıştır. Buna göre Vergi Mahkemesince davanın konusuz kalan kısmı için karar verilmesi gerektiğinden, başlangıçta dava konusu edilen miktar üzerinden davanın kısmen reddedilmesinde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne, davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu .... Vergi Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının kabule ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Mahkeme kararının redde ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 09/12/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.