Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2016/1068 E. , 2021/840 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2016/1068
Karar No : 2021/840
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALILAR): 1- … Bakanlığı / …
2- …Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi
... Başkanlığı / …
İSTEMİN_KONUSU : … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, 6 ay süreyle bilirkişilik görevini yapmaktan yasaklanmasına ilişkin … tarih ve … karar nolu İstanbul Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu Başkanlığı işleminin iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; … İş Mahkemesi tarafından 30/12/2011 tarihinde bilirkişi olarak görevlendirilen davacı hakkında tarafına teslim edilen dosyaların bilirkişi raporlarını süresinde vermediğinden bahisle açılan ceza davası sonucunda … Asliye Ceza Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davacının ihmal suretiyle görevi kötüye kullanmak eylemini işlediğine karar verildiği dikkate alındığında; davacının "6 ay süreyle bilirkişilik görevini yapmaktan yasaklanmasına" ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle dava reddedilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı vekili tarafından, … İş Mahkemesi tarafından müvekkiline ceza verilmesi yönünde bir talep ve müracaat olmadığı belirtilerek bilirkişilik görevinden yasaklama işleminin usule aykırı olduğu, öte yandan müvekkili ile aynı durumda olan diğer bilirkişilere ceza verilmeyerek eşitliğe aykırı davranıldığı ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idarelerden … Bakanlığı tarafından davacının temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmakta olup, diğer davalı …Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu Başkanlığı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı, … İş Mahkemesi tarafından E:… ile E:… arası ve E:… ile E:… arası sayılı toplam 14 adet dosyada bilirkişi olarak 21/10/2011 tarihinde görevlendirilmiş ve davacıya raporların hazırlanması için 30 günlük süre verilmiştir. Davacının raporları belirtilen süre içerisinde teslim etmemesi üzerine 14/06/2012 tarihli … İş Mahkemesi kararıyla raporları teslim etmesi için davacıya 20/06/2012 tarihine kadar süre verilmiş, süresi içinde dosyaları ve raporları sunmadığından İstanbul 1. İş Mahkemesince çıkarılan 10/07/2012 tarihli muhtıra ile dosyaları ve raporları 15 gün içinde Mahkemeye sunması gerektiği, aksi takdirde bilirkişi listesinden geçici veya devamlı surette çıkarılmasının Adalet Komisyonu Başkanlığından istenileceği hususu davacıya bildirilmiş, anılan muhtıra sonrası davacı tarafından 16/07/2012 tarihinde dosyalardaki bilgilerin rapor hazırlanması için eksik olduğuna ilişkin ön rapor hazırlanarak Mahkemeye teslim edilmiştir.
Bu sürecin ardından … İş Mahkemesince davacıya bilirkişi raporu hazırlaması için tevdi edilen dosyaların davacıları tarafından 30/07/2012 tarihinde …Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmuş ve …Cumhuriyet Başsavcılığınca 28/11/2012 tarihli iddianame düzenlenmiş, ayrıca bu iddianame …Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu Başkanlığı'na bildirilmiş, sonrasında anılan Komisyon tarafından Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 274. maddesinin 1. fıkrası uyarınca davacının 6 ay süreyle bilirkişilik görevini yapmaktan yasaklanmasına ilişkin … tarih ve … karar nolu işlem tesis edilmiş, bu işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
Öte yandan yukarıda anılan iddianame kabul edilerek açılan ceza davası sonucunda davacı hakkında … Asliye Ceza Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla görevi kötüye kullanma suçu sebebiyle 5 ay hapis cezası verilerek bu cezaya ilişkin hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiştir. Bu karar 03/03/2015 tarihinde kesinleşmiştir.
İLGİLİ MEVZUAT:
İşlem tarihinde yürürlükte olan haliyle Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Bilirkişinin görev süresi" başlıklı 274. maddesinde, "(1) Bilirkişi raporunun hazırlanması için verilecek süre üç ayı geçemez. Bilirkişinin talebi üzerine, kendisini görevlendiren mahkeme gerekçesini göstererek, süreyi üç ayı geçmemek üzere uzatabilir.
(2) Belirlenen süre içinde raporunu vermeyen bilirkişi görevden alınıp, yerine bir başka kimse, bilirkişi olarak görevlendirilebilir. Bu durumda mahkeme, görevden alınmış olan bilirkişiden, görevden alındığı ana kadar yapmış olduğu işlemler hakkında açıklama yapmasını talep eder ve ayrıca bilirkişinin dizi pusulasına bağlı bir biçimde görevi sebebiyle incelenmek üzere kendisine teslim edilmiş bulunan dosya ve eklerini mahkemeye hemen tevdi etmesini ister. Sözü edilen bilirkişilerin, hukuki ve cezai sorumluluğuna ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, gerekiyorsa, kendilerine ücret ve masraf adı altında hiçbir ödeme yapılmamasına veya gerekçesini göstererek bölge adliye mahkemesi adli yargı adalet komisyonundan o kişinin bilirkişilik görevi yapmaktan belirli bir süre yasaklanmasının yahut listeden çıkartılmasının istenmesine, görevlendirmeyi yapan mahkemece karar verilir." hükmü yer almaktadır.
İşlem tarihinde yürürlükte olan Bölge Adliye Mahkemesi Adli Yargı Adalet Komisyonlarınca Bilirkişi Listelerinin Düzenlenmesi Hakkında Yönetmeliğin "Bilirkişilik görevini yapmaktan belirli bir süre yasaklama" başlıklı 15. maddesinde, "(1) Raporunu süresi içinde vermeyen bilirkişi hakkında, mahkemece talep edilmesi halinde komisyon tarafından görevini belirli bir süre yapmaktan yasaklanmasına karar verilebilir. Yasaklama süresi üç aydan az bir yıldan çok olamaz." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda verilen Kanun ve Yönetmelik hükümleri birlikte incelendiğinde; bilirkişi raporu hazırlamak üzere görevlendirilen bilirkişinin, kendisine verilen süre içinde raporu hazırlamaması halinde listeden çıkartılabileceği veya bilirkişilik görevini belirli bir süreyle yapmaktan yasaklanabileceği, söz konusu yaptırımların uygulanıp uygulanmayacağına ise görevlendirmeyi yapan mahkemenin talebi üzerine bölge adliye mahkemesi adli yargı adalet komisyonu tarafından karar verileceği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta; … İş Mahkemesince 14 adet dava dosyasında bilirkişi olarak görevlendirilen davacının kendisine tevdi edilen dosyalara ilişkin bilirkişi raporlarını süresi içinde hazırlamaması sebebiyle, davacı hakkında görevi kötüye kullanma suçundan yapılan yargılama sonucunda ihmal suretiyle görevi kötüye kullanma suçunu işlediği sabit görülerek … Asliye Ceza Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla 5 ay hapis cezası verildiği ve bu cezaya ilişkin hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği açık olmakla birlikte; davacının bilirkişilik görevini yapmaktan yasaklanabilmesi için görevlendirmeyi yapan … İş Mahkemesinin bu yönde bir talebinin bulunması gerektiği halde, davalı … Bakanlığı'nın 17/06/2014 tarihinde Mahkeme kayıtlarına giren savunma dilekçesinde ve dava konusu işlemde davacı hakkında yukarıda bahsi geçen ceza yargılamasına konu suça ilişkin olarak hazırlanan iddianamenin komisyon başkanlığına bildirildiğinin belirtildiği, bunun dışında … İş Mahkemesince davacının bilirkişilik görevini yapmaktan gerekçesini göstererek yasaklanmasının istenildiğine yönelik olarak herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı görülmektedir.
Bu haliyle, davacının bilirkişilik görevini yapmaktan 6 ay süreyle yasaklanmasına ilişkin kararın … İş Mahkemesinin istemi üzerine verilmesi gerekirken anılan Mahkemenin bu yönde bir istemi olmaksızın davacının bilirkişilik görevinden yasaklanması yolunda tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın reddine ilişkin temyize konu … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (on beş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 03/03/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.