Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/11170 E. , 2021/1925 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/11170
Karar No : 2021/1925
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Mobilya Sağlık Tekstil Sanayi Ve Ticaret A.Ş.
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına resen tarh eden, 2010/1,3,5,6 dönemlerine ilişkin vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinin kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; davacının, fatura aldığı haklarında sahte fatura düzenlediği yönünde vergi tekniği raporları bulunan … Hırdavat Met. Plas. Kau. Mak. San. Tic. Ltd. Şti. ve … Hırdavat Metal Mak. Elek. Otom. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen faturaların bu mükellefler hakkındaki tespitlerin incelenmesinden gerçek bir ekonomik ilişkiye dayanmadığı, dolayısıyla dava konusu vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinde yasaya aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, alt firmalardan yapılan alımların, aktiflerinde kayıtlı araçla gerçekleştirildiği, malların taşındığına ilişkin irsaliyeli faturaların bulunduğu, ... Çelik Hırdavat Metal Mak. Elek. Otom. San. Tic. Ltd. Şti.'nin sahte fatura düzenlemediğine dair mahkeme kararlarının mevcut olduğu, her iki alt firmaya banka kanalıyla ve çekle ödeme yapıldığı, bir firma hakkında sahte belge düzenleme nedeniyle rapor yazılmış olmasının, bu firmadan yapılan tüm alımların sahte olduğu hususunu göstermeyeceği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davacının temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü iddialar temyize konu mahkeme kararının, … Hırdavat Met. Plas. Kau. Mak. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen faturalardan kaynaklanan tarhiyatlara ilişkin kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmamıştır.
Davacının; kararın … Hırdavat Metal Mak. Elek. Otom. San. Tic. Ltd. Şti.' den temin edilen faturalardan kaynaklanan tarhiyata ilişkin kısmına yönelik temyiz istemine gelince;
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
… Hırdavat Metal Mak. Elek. Otom. San. Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı vergi tekniği raporunun tetkikinden; hırdavat malzemeleri ve ev aletleri ticareti dolayısıyla tesis ettirdiği mükellefiyetinin Uygulama Iç Genelgesi uyarınca 30/11/2012 tarihi itibarıyla re'sen terkin edildiği, 2009-2012 yıllarının yasal defter ve belgelerinin kanuni temsilci tarafından incelemeye ibraz edildiği, beyannamelerin düzenli olarak verildiği, defter tasdikinin yapıldığı 20/01/2010 tarihinde adres nakil yoluyla işe başladığı işyerinde 03/02/2010 tarihinde yapılan yoklamada işyerinde 60.000 TL lik emtia olduğu ve 2 işçi çalıştığı ,genel hatlarıyla faal olduğunun görüldüğü, 01/12/2010 tarihli yoklamada da aynı tesbitlerin yer aldığı faaliyet konusunun sac, metal boru, profil ,hırdavat malzemesi satış ve pazarlama olduğu, 5 işçi çalıştırdığı ve faaliyetine devam ettiğinin belirlendiği, 29/03/2011 tarihli yoklamada da şirketin faal olduğu, 8 işçi çalıştığı, şube ve deposunun olmadığı, Şubat 2011 tarihinden itibaren aynı adreste … Grup Şti'nin de faaliyetine devam ettiği, 13/07/2011 tarihli yoklamada da şirketin aynı adreste faaliyetine devam ettiği ve 6 işçi çalıştırdığı, 30/11/2012 ve 11/12/2012 tarihli yoklamalarda ise mükellefin adreste olmadığı 15/11/2012 tarihinden itibaren başka bir şirketin faal olduğunun belirlendiği, şirketin büyük ortağı ve müdürü olan Sedat Harmancı ile diğer ortak … 'un ortağı olduğu iki şirket hakkında da olumsuz tesbitlerin bulunduğu, Ostim Vergi Dairesine olan borcunun 1.908.601,24 TL olmasına rağmen yaptığı ödemenin 3.788,00 TL olduğu, 2011 yılı mal alışlarının % 51'ini hakkında vergi tekniği raporu bulunan firmalardan, %48 'ini de hakkında sahte belge düzenleme, adreste bulunmama gibi sebeplerle olumsuz tesbit bulunan, özel esaslara alınan ve rapor tarihi itibarıyla incelemesi devam eden mükelleflerden yaptığının belirlendiği, mükellefin 2011 yılında satış faturası düzenlediği firmaların tamamı hakkında sahte belge düzenleme/ kullanma yönünden olumsuz tesbitler olduğu ve özel esaslara alındıkları, şirketin kasasında gözüken paranın gerçekte olmadığı yüksek tutarlı ticari malı muhafaza edecek fiziki potansiyelinin deposunun ve şubesinin de olmadığı, ticari alacak ve borçlarının yüksek olduğu tesbitine yer verildiği, muhasebe kayıtlarında tutarsızlıklar olduğu, 2011 hesap döneminde şirketin 33.456.480,00 TL hasılat beyan ettiği ancak bu tutarı sağlayacak işletme yoğunluğunun fiilen bulunmadığının açıklandığı, şirketin her iki ortağının da ilişkili olduğu … Grup Şirketi hakkında sahte belge düzenleme/ kullanma yönünden düzenlenmiş 14 ayrı olumsuz tespit bulunduğu bilgilerine yer verilmiştir.
… Hırdavat Metal Makina Elek. Otom. San. Tic. Ltd. Şti. hakkında yukarıda yer verilen tespitler dikkate alındığında, adı geçen şirket hakkında olumsuz tespitler bulunmakla beraber, davacıya fatura düzenlediği dönem itibarıyla gerçekte faal olmadığı yönünde yapılmış yeterli ve somut bir tespitin dosyada yer almadığı, aksine 2010 ve 2011 dönemlerinde yapılan yoklamalarda şirketin faaliyetine aynı şekilde devam ettiği, işçi çalıştırdığı, vergisel ödevlerin yerine getirdiği, işyerinde emtia bulunduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde, … Hırdavat Metal Makina Elek. Otom. San. Tic. Ltd. Şti'nin davacı adına tanzim ettiği faturalar sahte ve muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge olarak nitelendirilemeyeceğinden, bu mükelleften alışlar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyat yönünden davanın reddine ilişkin karar kısmında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kısmen kabul, kısmen reddine,
2. Temyize konu … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının, … Hırdavat Met. Plas. Kau. Mak. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen faturalardan kaynaklanan tarhiyatlara ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Mahkeme kararının … Hırdavat Metal Mak. Elek. Otom. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen faturalardan kaynaklanan tarhiyatlara ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 31/03/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.