Danıştay 7. Daire Başkanlığı 2016/11608 E. , 2021/1358 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2016/11608
Karar No : 2021/1358
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı adına ... Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Gıda Ticaret ve Sanayi Limited Şirket
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesiyle ithal edilen eşyanın kıymetinin İthalatta Gözetim Uygulanmasına İlişkin Tebliğ'de öngörülen birim kıymete göre beyan edilmesi üzerine tahakkuk ettirilerek ödenen gümrük ve katma değer vergilerinin, eşyaya ait faturada gösterilen kıymete göre hesaplanan tutardan fazlasının geri verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair karara vaki itirazın zımnen reddine ilişkin işlemin iptali ile söz konusu tutarın tahsil edildiği tarihten itibaren tecil faizi oranında hesaplanacak faiziyle birlikte iadesine hükmedilmesi istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Olayda, söz konusu eşyanın beyan edilen kıymetinin, İthalatta Gözetim ve Korunma Önlemlerine İlişkin Tebliğ'de öngörülen birim kıymetin altında olması sebebiyle, gözetim belgesi ibrazı zorunluluğu getirilmiş ise de, sözü edilen Tebliğ'de belirtilen birim kıymetin, eşyanın, 4458 sayılı Kanun hükümlerine göre belirlenmiş gerçek kıymeti olmaması karşısında, ortada kanunen ödenmesi gereken bir vergi bulunmadığından, gözetim önlemlerinin yanlış uygulanması suretiyle ödenen verginin iadesi talebiyle yapılan başvurunun reddine dair karara vaki itirazın zımnen reddine ilişkin işlemde hukuki isabet görülmediği, öte yandan iadesi gereken tutarın tasarrufundan yoksun kalan davacıya faiziyle birlikte iadesinin gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline ve fazladan ödenen vergilerin tahsil tarihinden itibaren tecil faizi oranında hesaplanacak faizi ile birlikte iadesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Beyanın bağlayıcılığı nedeniyle tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanan mahkeme kararının, dava konusu işlemin iptaline ve fazladan ödenen gümrük ve katma değer vergilerinin iadesine ilişkin hüküm fıkrası ile tahsil tarihinden itibaren işleyecek tecil faizi oranında faize hükmedilmesine dair hüküm fıkrasının yasal faiz oranına isabet eden faiz tutarına ilişkin kısmı dayandığı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, anılan hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmamıştır.
Davalı idarenin mahkeme kararının tecil faizi oranında faize hükmedilmesine dair hüküm fıkrasının yasal faiz oranını aşan faiz tutarına isabet eden kısmına yönelik temyiz istemine gelince;
İdareyi, eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü tutan Anayasa'nın 125. maddesinin son fıkrası, yargı yeri kararı uyarınca iadesi gereken bir miktar paranın, İdarenin tasarrufunda kalan sürede ilgilisi tarafından tasarruf edilememesinden doğan zararın giderilmesini de kapsamaktadır. İadesi gereken tutar yönünden vergi idaresi ile davacı arasındaki ilişki, iadenin yargı kararıyla hüküm altına alınması nedeniyle yönetilen-idare ilişkisi olmaktan çıkarak, bir borç ilişkisine dönüştüğünden, uyuşmazlık konusu tutarın idarenin tasarrufunda kaldığı süre için, Borçlar Kanunu ve Ticaret Kanunu'na göre faiz ödenmesi gereken hallerde, hangi oranda faiz ödenmesi gerektiğini düzenleyen 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 1. maddesine göre, ödeme yapılan tarihten itibaren davacı şirket lehine faize hükmedilmesi gerekmekte olup, temyize konu edilen kararın fazladan ödenen tutarların tahsil tarihinden itibaren işleyecek tecil faiziyle birlikte iadesine ilişkin hüküm fıkrasının, bahsi geçen düzenlemede yer alan oran uyarınca hesaplanacak tutarı aşan kısımda hukuka uygunluk görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kısmen reddine, kısmen de kabulüne,
2. ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının dava konusu işlemin iptaline ve fazladan ödenen gümrük ve katma değer vergilerinin iadesine ilişkin hüküm fıkrası ile tahsil tarihinden itibaren tecil faizi oranında faize hükmedilmesine dair hüküm fıkrasının yasal faizi oranına isabet eden faiz tutarına ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Kararın faize ilişkin hüküm fıkrasının yasal faiz oranını aşan faiz tutarına isabet eden kısmı yönünden BOZULMASINA,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
5. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13. maddesinin (j) bendi parantez içi hükmü uyarınca alınması gereken harç dahil olmak üzere, yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine,
6. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 02/03/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.