Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2016/11677 E. , 2021/2172 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2016/11677
Karar No : 2021/2172
Temyiz İsteminde Bulunan (Davalı) : … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
Vekili : Av. …
Karşı Taraf (Davacılar) : 1- …
2- …
Vekili : Av. …
İstemin Özeti : ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının hukuka aykırı olduğu öne sürülerek, 2577 sayılı Kanunun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti : Savunma verilmemiştir.
danıştay tetkik hakimi : …
Düşüncesi : Uyuşmazlık, Menderes-Gaziemir ilçe garajı arasında ticari tahditli minibüs hattı işleten davacı tarafından, hat ve güzergahı sabit kalmak şartıyla kendilerine "M" plaka verilmesine ilişkin başvurusunun; toplu taşımada artık, otobüs, metro, deniz ulaşımına ağırlık verilip, yüksek kapasiteli araçlarla taşıma yapılacağı ve "M" plaka sayısının artırılmasının düşünülmediği nedeniyle reddine ilişkin İzmir Büyükşehir Belediyesi UKOME kararının iptali isteminden doğmuş olup, Mahkemece; 1966 yılından bu yana tahditli olarak kesintisiz çalıştığı, Menderes'in büyükşehir sınırlarına katıldığı, Yönerge kapsamına alınan "M" plakalı araçlarla gerek tahdit altına alınma, gerekse hizmetin niteliği bakımından aynı statüde oldukları anlaşıldığından, hattın sabit kalması koşuluyla "M" plaka verilmemesi işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; davacılara ait araçların 1966 yılında ve sonraki yıllarda İl Trafik Komisyonu kararıyla tahdit kapsamında olduğu; araç ruhsatlarında Menderes-Gaziemir ilçe garajı ibaresine yer verilerek hattıyla birlikte müktesep haklarının korunduğu, 1998 yılında İl Trafik Komisyonunun … sayılı kararıyla; tüm İzmir ilinin ve ilçelerinin tahdit altında bulunan araçlarından sadece il merkezine kayıtlı ve büyükşehirden aldığı hat ruhsatı ile çalışan minibüslere, ilçe minibüsleri ve il içindeki korsan minibüslerden ayırt etmek için "M" serisinden plaka verilmesinin uygun olduğuna karar verildiği, bu kararda Menemen'den İzmir'e yolcu taşıyan araçlara yer verilmemesi üzerine Menemen Minibüscüler Odası tarafından itiraz edildiği ancak itirazın reddedildiği; bilahare 2004 yılında 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanununun yürürlüğe girmesi üzerine Menderes'in büyükşehir sınırlarına katıldığı; davacı tarafından; 1966 tarihli aynı kararla tahdit kapsamına alınmış olmaları nedeniyle diğer merkezdeki "M" plakalı araçlar gibi kendilerine de "M" plaka verilmesi gerektiği, 5216 sayılı Kanunun Ek. 2. maddesinde bu hususun öngörüldüğü ileri sürülerek "M" plaka talebinde bulunulduğu, talebin reddi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
5393 Sayılı Belediye Kanunu ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunun şehir içi trafik hizmetiyle ilgili tüm işleri yürütmenin belediyenin yetki ve imtiyazlar arasında olduğunu düzenlemiş olup, belediyelerce bu yetki kullanırken ilgililerin müktesep hakları, trafik güvenliği ve yoğunluğu, şehircilik ilkeleri ve kamu yararı arasında denge sağlanması gerekmektedir.
Olayda, anılan mevzuat uyarınca İzmir İlinde toplu taşımacılık hakkında karar almaya yetkili bulunan İzmir Büyükşehir Belediyesi UKOME kararlarıyla, toplu taşımacılığın yüksek taşıma kapasiteli araçlarla yapılmasına karar verildiği; bu ilkenin İzmir ilinin ulaşım ana planı içinde değerlendirilmesi gerektiği; 1966 yılında İzmir İlinin geneli için alınmış tahdit kararının, davacı yönünden hat ve güzergaha ilişkin olarak müktesep hak sağlasa da "M" plaka yönünden müktesep hak sağlamayacağı; "M" plakanın verilmesine ilişkin 1998 tarihli il trafik komisyonu kararlarında davacının aracının bulunmadığı; bu yönüyle "M" plakalarla ilgili tahdit kapsamında yer almadığı ,"M" plaka tahsisi yapılırken il merkezinde ve büyükşehirden ruhsat almış araçlar yönünden düzenleme yapılmasına rağmen, ilçede ruhsatlı araçlar yönünden tahsis yapılmamasnın merkezdeki "M" plakalı araçlar yönünden ihale ve devir koşulları ile ruhsat verilmesi sürecinin farklı olması nedeniyle eşitliği zedelediğinden söz edilemeyeceği, salt büyükşehir sınırlarına katılmanın hiçbir koşulla sınırlı olmaksızın "M" plaka tahsisi bakımından zorlayıcı yönünün bulunmadığı kanaatine varıldığından, işlemde hukuka aykırılık bulunmamakta olup; aksi yöndeki kabulün davacılar lehine olmakla birlikte mevcut "M" plakalı araçlar yönünden aleyhe durumlara yol açacağı açık olduğundan işlemi iptal eden Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü:
İdare ve vergi mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenip bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinin 1. fıkrasında yazılı nedenlerin bulunmasına bağlıdır.
İdare Mahkemesince verilen karar ve dayandığı gerekçe usul ve kanuna uygun olup, bozulmasını gerektiren bir neden bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın onanmasına ve temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (onbeş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 08/04/2021 tarihinde oybirliği ile karar verildi.