Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2016/11832 E. , 2021/3290 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2016/11832
Karar No : 2021/3290
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Valiliği
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN_KONUSU : … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, Kastamonu ilinde bulunan … nolu genelevde çalışma istemiyle yapmış olduğu başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı Kastamonu İli Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyon Başkanlığı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacının İzmir iline usulsüz giriş ve nakil işlemi yapıldığından genel kadın takip projesindeki kaydının silindiği, Kastamonu iline gelmeden önce çalıştığı Mersin ilindeki genelevden firar ederek ayrıldığı görülmüş olup, bu durumda çalıştıkları illerin valiliğinden izin ya da nakil talebi olmadan firar etmek suretiyle ayrılan davacının, Genel Kadınlar ve Genelevlerin Tabi Olacakları Hükümler ve Fuhuş Yüzünden Bulaşan Zührevi Hastalıklarla Mücadele Tüzüğü'nün 4. maddesinde öngörülen amaç, görev ve yetkiler ile 82. maddesi hükmüne uygun olarak Kastamonu ilindeki geneleve giriş talebinin kabul edilmemesine yönelik tesis edilen dava konusu komisyon kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle dava reddedilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından; dava konusu işlemde yer verilen ret gerekçesinin hukuka aykırı olduğu, 2001 yılından itibaren Devlet kontrolünde genel kadın olarak çalıştığı, talebinin yeniden genel kadın olarak çalışmak üzere yeniden tescil şeklinde değerlendirilmesi gerektiği, Genel Kadınlar ve Genelevlerin Tabi Olacakları Hükümler ve Fuhuş Yüzünden Bulaşan Zührevi Hastalıklarla Mücadele Tüzüğü'nün 21. maddesinde yer alan şartların tamamına sahip olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı, 30/11/2015 tarihinde Kastamonu İli Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyon Başkanlığı'na sunduğu dilekçe ile; Mersin ilinde bulunan sosyal tesislerde genel kadın olarak çalışmakta iken 2014 yılı Eylül ayında firar ederek oradan ayrıldığını belirtmek suretiyle Kastamonu ilinde bulunan … nolu genelevde çalışmak istemine ilişkin gerekli işlemlerin yapılmasını talep etmiştir.
Kastamonu İli Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyon Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı kararıyla; davacının başvurusu üzerine yapılan emniyet araştırması kapsamında, davacının İzmir ili Ödemiş ilçesinden usulsüz olarak giriş ve nakil işlemi yapıldığından Akdeniz Kaymakamlığı Akdeniz Toplum Sağlığı Merkezi Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyon Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı kararı ile genel kadın takip projesinden kaydının silindiğinin, genel kadınlığının iptal edildiğinin tespit edildiği belirtilerek, genel kadın olarak çalışmasının uygun olmadığından bahisle başvurunun reddine karar verilmiştir.
Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
Genel Kadınlar ve Genelevlerin Tabi Olacakları Hükümler ve Fuhuş Yüzünden Bulaşan Zührevi Hastalıklarla Mücadele Tüzüğü'nün "Genel evler" başlıklı 16. maddesinde, "Genel kadınların bir arada oturarak fuhuş yaptıkları veya bu maksat için toplandıkları yerlere (Genel ev) ismi verilir."; "Tek başına fuhuş yapılan evler" başlıklı 18. maddesinde, "Fuhşu tek başına yapan kadınların ikametgah edinip içinde fuhuş yapmayı itiyat ettikleri yerlere (Tek başına fuhuş yapılan ev) denir."; "Fuhuş yerleri" başlıklı 19. maddesinde, "Bu Tüzükte geçen (Fuhuş yerleri) tabiri; genel ev, birleşme yerleri ve tek başına yapılan evleri kapsar."; "Tesbit" başlıklı 20. maddesinde, "Mükerreren ve bir çok erkeklerle münasebette bulunması dolayısiyle bir kadının fuhşu sanat edindiğinden şüphe edilir ve hakkında gizli ve etraflıca yapılan inceleme ile elde edilen müspet delillerle kendisinin 15 inci maddede yazılı genel kadınlar vasıflarını haiz olduğu meydana çıkarılırsa, evvela bu kadını fuhşa sürükleyen sebepler komisyonca araştırılır ve kendisinin tekrar namuslu bir hayata dönmesini sağlıyacak tedbirler düşünülür. Bu tedbirlerin faide vermediği hallerde bu kadın hakkında 21 inci maddedeki şartlar varsa Genel Kadınlar hakkındaki hükümler, bu şartlar yoksa 23 üncü maddede yazılı sağlık tedbirlerine dair hükümler uygulanır.
Bir kadın hakkında bu hükümlerin uygulanması Komisyon kararına bağlıdır."; "Tescil şartları" başlıklı 21. maddesinde, "Komisyonca bir kadının genel kadın olarak tesciline karar verilebilmesi için, aşağıdaki şartların bulunması lazımdır:
a) Fuhşu kendisine sanat edinmek veya 20 nci madde gereğince hakkında komisyonca karar verilmiş olmak,
b) 21 yaşını bitirmiş olmak,
c) Yabancı tabiiyetinde bulunmamak,
d) Tabiiyetsiz olmamak."; 82. maddesinde ise, "Habersiz ev değiştiren ve yeni taşındığı evi haber vermeyen kadınların sanatlarını tek başına yapmalarına müsaade edilmez." düzenlemeleri yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda metni aktarılan Tüzük kurallarına göre; Komisyonca bir kadının genel kadın olarak tesciline karar verilmeden önce hakkında 20. madde uyarınca inceleme yapılacağı, genel kadınlar vasıflarını haiz olduğu meydana çıkarılırsa tekrar namuslu hayata dönmesini sağlayacak tedbirlerin düşünülüp uygulanacağı, tedbirlerin faydasız olması ve 21. maddedeki şartları da taşıması halinde tescil edilebileceği açıktır.
Davacının 30/11/2015 tarihli başvurusu, davacının daha önceki genel kadın kaydının Akdeniz Kaymakamlığı Akdeniz Toplum Sağlığı Merkezi Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyon Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı kararı ile silindiğinden bahisle reddedilmiştir.
Temyize konu İdare Mahkemesi kararında, davacının Kastamonu iline gelmeden önce çalıştığı Mersin ilindeki genelevden firar ederek ayrıldığı, bu durumda çalıştığı ilin valiliğinden izin ya da nakil talebi olmadan firar etmek suretiyle ayrılan davacının, Genel Kadınlar ve Genelevlerin Tabi Olacakları Hükümler ve Fuhuş Yüzünden Bulaşan Zührevi Hastalıklarla Mücadele Tüzüğü'nün 82. maddesi hükmüne uygun olarak Kastamonu ilindeki geneleve giriş talebinin kabul edilmemesine yönelik tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesine yer verilmişse de; anılan 82. maddenin tek başına fuhuş yapılan evlerde fuhuş yapan kadınlara yönelik düzenleme içermesi nedeniyle genelevden firar eden kadınlara ve dava konusu uyuşmazlığa uygulanması mümkün değildir.
Öte yandan; Genel Kadınlar ve Genelevlerin Tabi Olacakları Hükümler ve Fuhuş Yüzünden Bulaşan Zührevi Hastalıklarla Mücadele Tüzüğü'nde, daha önce genel kadınlık kaydı silinen kadınların tekrar genel kadın olarak tescil edilemeyeceğine veya daha önce çalıştığı genelevden firar eden kadınların başka bir genelevde çalışamayacaklarına ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır.
Bu nedenle; davalı idare tarafından davacının 30/11/2015 tarihli başvurusunun yeni tescil başvurusu olarak kabulü ile daha önce fuhuş yaptığı da göz önüne alınarak davacıyı fuhşa sürükleyen sebeplerin araştırılması ve kadının tekrar namuslu hayata dönmesini sağlayacak tedbirlerin düşünülüp uygulanması, tedbirlerin faydasız olması halinde 21. maddedeki şartları taşıyıp taşımadığı araştırılarak, şartları taşıması halinde genel kadın olarak tesciline karar verilmesi gerekmekte iken, davacının başvurusunun bu yönde bir araştırma yapılmaksızın reddedilmesinde hukuka uyarlık, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (on beş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 10/06/2021 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.
(X)-KARŞI OY :
Davacının temyiz istemi reddedilerek, davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği oyuyla aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyoruz.